Η διαδικασία συνταξιοδότησης για τους ελεύθερους επαγγελματίες και τους αγρότες που έχουν σημαντικές οφειλές προς τον ΕΦΚΑ συνεχίζει να προχωρά με αργούς ρυθμούς. Αν και υπάρχει η δυνατότητα ρύθμισης των χρεών τους μέσα από νομοθετικά ευεργετήματα, η ανταπόκριση των ασφαλισμένων παραμένει χαμηλή. Χαρακτηριστικό είναι ότι από τους 120.000 ασφαλισμένους που πληρούν τα κριτήρια ρύθμισης, μόλις 5.000 έχουν υποβάλει αίτηση, και από αυτούς, μόνο 2.000 έχουν λάβει τη σύνταξή τους. Αυτό το φαινόμενο καταδεικνύει είτε την έλλειψη ενημέρωσης είτε τη δυσπιστία των οφειλετών απέναντι στο νέο πλαίσιο.
Σε μια προσπάθεια να διευκολυνθεί η συνταξιοδότηση περισσότερων ασφαλισμένων, τέθηκε σε εφαρμογή μια νέα ρύθμιση, η οποία προβλέπει αύξηση του ανώτατου ορίου χρέους που μπορεί να ρυθμιστεί. Πλέον, το ποσό αυτό διαμορφώνεται στις 30.000 ευρώ για τους ελεύθερους επαγγελματίες και στις 10.000 ευρώ για τους αγρότες, δίνοντας μια σημαντική ανάσα σε όσους προηγουμένως δεν μπορούσαν να ενταχθούν στις ρυθμίσεις λόγω υπέρβασης των παλαιότερων χαμηλότερων ορίων. Εάν οι οφειλές ξεπερνούν τα νέα αυτά όρια, οι ενδιαφερόμενοι έχουν τη δυνατότητα να καλύψουν το υπερβάλλον ποσό με εφάπαξ καταβολή, ώστε να μπορέσουν να ενταχθούν στη ρύθμιση και να προχωρήσουν τη διαδικασία συνταξιοδότησης.
Ωστόσο, για να μπορέσει ένας ασφαλισμένος να ενταχθεί στη ρύθμιση, θα πρέπει να πληροί συγκεκριμένα κριτήρια. Αρχικά, η συνολική οφειλή του δεν πρέπει να υπερβαίνει τα 30.000 ευρώ αν είναι ελεύθερος επαγγελματίας ή τα 10.000 ευρώ αν είναι αγρότης. Παράλληλα, θα πρέπει είτε να έχει συμπληρώσει το 67ο έτος της ηλικίας του είτε να διαθέτει τουλάχιστον 40 χρόνια ασφάλισης, ώστε να δικαιούται σύνταξη από το 62ο έτος. Επίσης, απαιτείται να έχει καταβάλει εισφορές που αντιστοιχούν σε 20 έτη ασφάλισης ή 6.000 ημέρες, ανεξάρτητα από το ταμείο στο οποίο ήταν ασφαλισμένος.
Ένα ακόμη σημαντικό κριτήριο αφορά τις τραπεζικές καταθέσεις του ενδιαφερομένου. Συγκεκριμένα, το συνολικό ύψος των καταθέσεών του δεν πρέπει να υπερβαίνει τις 12.000 ευρώ ή τις 6.000 ευρώ εάν ο οφειλέτης ασφαλιζόταν στον πρώην ΟΓΑ. Οι υπολογισμοί γίνονται λαμβάνοντας υπόψη τόσο το ποσό που τηρείται στους λογαριασμούς του κατά το τέλος του μήνα που προηγείται της αίτησης όσο και τον μέσο όρο των καταθέσεών του κατά τους τελευταίους δώδεκα μήνες. Αν οποιαδήποτε από τις προϋποθέσεις δεν πληρούται, η αίτηση απορρίπτεται.
Η διαδικασία ένταξης στη ρύθμιση συνδέεται άμεσα με την αίτηση συνταξιοδότησης. Ο ενδιαφερόμενος, υποβάλλοντας την αίτησή του, αποδέχεται την κοινοποίηση των τραπεζικών του στοιχείων από την ΑΑΔΕ προς τον e-ΕΦΚΑ, επιτρέποντας έτσι τον έλεγχο της οικονομικής του κατάστασης. Επιπλέον, οφείλει να δηλώσει υπεύθυνα το σύνολο των τραπεζικών του λογαριασμών, το χρηματοπιστωτικό ίδρυμα στο οποίο τηρούνται και να βεβαιώσει ότι οι καταθέσεις του δεν ξεπερνούν τα επιτρεπτά όρια.
Με την υποβολή της αίτησης, τα στοιχεία του ασφαλισμένου διαβιβάζονται στα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, τα οποία σε διάστημα δέκα εργάσιμων ημερών παρέχουν τις απαραίτητες πληροφορίες στον ΕΦΚΑ. Αν όλα τα κριτήρια πληρούνται, προχωρά η ρύθμιση της οφειλής και κατ’ επέκταση η έκδοση της σύνταξης.
Παρότι η νέα ρύθμιση προσφέρει μια σημαντική διέξοδο στους ασφαλισμένους με οφειλές, η ανταπόκριση παραμένει χαμηλή. Οι λόγοι που φαίνεται να αποτρέπουν τους ενδιαφερόμενους από το να ενταχθούν στη διαδικασία σχετίζονται τόσο με την αδυναμία κάλυψης των απαιτούμενων ποσών όσο και με την έλλειψη εμπιστοσύνης προς το σύστημα. Επιπλέον, η άρση του τραπεζικού απορρήτου ίσως λειτουργεί αποτρεπτικά για αρκετούς ασφαλισμένους, καθώς απαιτεί ενδελεχή έλεγχο της οικονομικής τους κατάστασης.
Όσοι, πάντως, πληρούν τα κριτήρια και μπορούν να ενταχθούν στη ρύθμιση, καλούνται να υποβάλουν την αίτησή τους το συντομότερο δυνατό, προκειμένου να διασφαλίσουν τη συνταξιοδότησή τους. Το κατά πόσο η νέα αυτή πρωτοβουλία θα αποφέρει τα επιθυμητά αποτελέσματα ή αν θα απαιτηθούν νέες παρεμβάσεις, θα φανεί στο προσεχές διάστημα.
