Ξεμπλοκάρουν χιλιάδες οικόπεδα εκτός σχεδίου: Τι αλλάζει από το 2026 και ποιοι δρόμοι δίνουν οικοδομησιμότητα!

Ένα τεράστιο έργο με επίκεντρο την καταγραφή του οδικού δικτύου εκτός σχεδίου πόλεων και οικισμών φέρνει την ανατροπή που περίμεναν χιλιάδες ιδιοκτήτες γης. Από την άνοιξη του 2026, το καθεστώς ομηρίας για τα ακίνητα που βρίσκονται εκτός σχεδίου και σε περιοχές μικρότερων οικισμών λήγει οριστικά — με τις συντεταγμένες της Πολιτείας.

Το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας (ΤΕΕ) προκήρυξε διαγωνισμό για την πρώτη, επίσημη και πανελλαδική αποτύπωση του κοινόχρηστου οδικού δικτύου, ένα έργο-σταθμό με χρηματοδότηση από το Ταμείο Ανάκαμψης που θα δώσει ξεκάθαρες απαντήσεις στο «μπορώ να χτίσω ή όχι;».

Πέντε κριτήρια-«κλειδιά» για να χαρακτηριστεί ένας δρόμος κοινόχρηστος

Το βασικό ζήτημα που λύνεται μέσω του έργου είναι ο χαρακτηρισμός δρόμων ως κοινόχρηστων — γεγονός που αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για την οικοδομησιμότητα εκτός σχεδίου. Τα κριτήρια για να θεωρηθεί ένας δρόμος ότι προέρχεται από τη βούληση της πολιτείας, άρα και ότι εξυπηρετεί κοινόχρηστη χρήση, περιλαμβάνουν:

  1. Αεροφωτογραφίες και ορθοεικόνες προ του 1977
    Αν μια οδός εμφανίζεται σε ιστορικές αεροφωτογραφίες και σύγχρονες ορθοεικόνες του Κτηματολογίου, πληροί τις βασικές προϋποθέσεις για να μελετηθεί ως κοινόχρηστη.

  2. Δρόμοι από αγροτικές διανομές και απαλλοτριώσεις
    Περιλαμβάνονται οδοί που δημιουργήθηκαν μέσω αναδασμών, παραχωρητηρίων ή άλλων αποφάσεων του Δημοσίου με ρητή πρόβλεψη για κοινή χρήση.

  3. Παραλιακές διαδρομές που λειτουργούν ως οδοί
    Αν μια ζώνη παραλίας εξυπηρετεί τη διέλευση οχημάτων, μπορεί να θεωρηθεί διαμορφωμένη οδός.

  4. Δρόμοι που οδηγούν σε κρίσιμες υποδομές
    Οδοί που εξασφαλίζουν πρόσβαση σε σημεία δημόσιου ενδιαφέροντος όπως αρχαιολογικούς χώρους, νοσοκομεία, φράγματα, εθνικά πάρκα, ναούς ή νεκροταφεία, καταγράφονται με σαφή δημόσιο χαρακτήρα.

  5. Δασικοί δρόμοι με παλαιά χαρτογράφηση ή δικαστική αναγνώριση
    Όταν εμφανίζονται σε επίσημους χάρτες του Κτηματολογίου για πάνω από πέντε χρόνια ή έχουν αναγνωριστεί ως κοινόχρηστοι από αμετάκλητες δικαστικές αποφάσεις.

Από το ασαφές στο ξεκάθαρο: Η χαρτογράφηση αλλάζει το τοπίο

Η εκπόνηση των μελετών θα ολοκληρωθεί μέσα σε 10 μήνες μετά την υπογραφή των συμβάσεων μελετητών, με συνολικό προϋπολογισμό άνω των 154 εκατομμυρίων ευρώ. Οι μελέτες αυτές αποτελούν το πρώτο βήμα ώστε το οδικό δίκτυο να ενταχθεί στον επίσημο πολεοδομικό σχεδιασμό της χώρας.

Κάθε Δημοτική Ενότητα θα αποκτήσει έναν πλήρη «οδικό φάκελο» με ταξινόμηση και αξιολόγηση των δρόμων της, ώστε να μην υπάρχει αμφιβολία για το ποιες ιδιοκτησίες αποκτούν πρόσωπο σε αναγνωρισμένο δρόμο — και κατά συνέπεια, δικαίωμα δόμησης.

Το έργο “ξεκλειδώνει” εκτάσεις που παρέμεναν παγωμένες

Η απουσία επίσημου χαρακτηρισμού οδών είχε καταδικάσει στην αδράνεια εκατοντάδες χιλιάδες οικόπεδα. Το Συμβούλιο της Επικρατείας, με σειρά αποφάσεων, έχει καταστήσει σαφές ότι η ύπαρξη δρόμου δεν αρκεί — πρέπει να είναι δημόσια αναγνωρισμένος, όχι αυθαίρετος ή ιδιωτικός.

Με την ολοκλήρωση του έργου του ΤΕΕ, οι πολίτες θα έχουν σαφή εικόνα για τις δυνατότητες αξιοποίησης της περιουσίας τους, ενώ το κράτος θα διαθέτει ένα πλήρες εργαλείο πολεοδομικού σχεδιασμού.

Μάθετε τα πάντα για ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ – ΕΠΙΔΟΜΑΤΑ – ΔΥΠΑ – ΟΠΕΚΑ – ΟΑΕΔ – ΕΦΚΑ εδώ