Μια φαινομενικά κοινωνική πολιτική κρύβει μια φορολογική… παγίδα δισεκατομμυρίων! Το νέο επίδομα που σχεδιάζει η κυβέρνηση για τους ενοικιαστές υπόσχεται στήριξη, αλλά παράλληλα φέρνει στο φως μια σοκαριστική πραγματικότητα: την τεράστια φοροδιαφυγή στον τομέα των ενοικίων.
Σύμφωνα με τις επίσημες ανακοινώσεις, το κράτος σκοπεύει να επιδοτεί τους ενοικιαστές με ένα ποσό που αντιστοιχεί περίπου στο 1/12 των ετήσιων εξόδων τους για στέγαση. Όμως πίσω από αυτό το μέτρο, αποκαλύπτεται ένα κρυφό όπλο κατά της φοροδιαφυγής.
Μόνο 3,6 δισ. δηλωμένα – πού πήγαν τα υπόλοιπα;
Τα νούμερα σοκάρουν: από τα εκατομμύρια νοικοκυριά που πληρώνουν ενοίκιο, μόνο 1,188 εκατομμύρια φορολογούμενοι δηλώνουν σχετική δαπάνη, συνολικού ύψους 3,6 δισ. ευρώ. Αυτό μεταφράζεται σε μέσο όρο μόλις 3.048 ευρώ ετησίως ανά νοικοκυριό, ή 255 ευρώ τον μήνα.
Συγκρίνοντας αυτά τα ποσά με τις πραγματικές τιμές της αγοράς, γίνεται σαφές ότι τα δηλωθέντα ποσά είναι υποπολλαπλάσια των πραγματικών. Εκατοντάδες χιλιάδες ενοικιαστές καταβάλλουν πολύ υψηλότερα ποσά, τα οποία όμως δεν καταγράφονται πουθενά.
Το νέο επίδομα “ξεγυμνώνει” το σύστημα
Η κυβέρνηση, μέσω του νέου επιδόματος, θέλει να φέρει στο φως αυτά τα κρυμμένα εισοδήματα. Πώς; Δίνοντας κίνητρο στους ενοικιαστές να δηλώσουν το πραγματικό ύψος του ενοικίου τους. Όσο υψηλότερο το δηλωθέν ποσό, τόσο μεγαλύτερο το επίδομα.
Το Υπουργείο Οικονομικών υπολογίζει ότι περίπου 948.000 νοικοκυριά –το 80% όσων νοικιάζουν– θα ωφεληθούν από το μέτρο, με συνολική δαπάνη περίπου 230 εκατ. ευρώ. Κι όμως, παρά τον μεγάλο αριθμό δικαιούχων, το ποσό είναι χαμηλό, γιατί βασίζεται στις ήδη δηλωμένες (χαμηλές) δαπάνες.
Με λίγα λόγια, το επίδομα λειτουργεί σαν «δόλωμα» για να αυξηθούν οι πραγματικές δηλώσεις ενοικίων – και άρα τα φορολογητέα έσοδα από ακίνητα.
Γιατί αποκρύπτονται τα ενοίκια;
Η απάντηση είναι απλή: η βαριά φορολογία. Από το 2012, τα εισοδήματα από ενοίκια φορολογούνται αυτοτελώς και με σημαντικούς συντελεστές. Ένα μικρό ποσοστό μέχρι τις 12.000 ευρώ φορολογείται με 15%, αλλά από εκεί και πάνω οι φόροι ανεβαίνουν: 35% για εισοδήματα έως 35.000 ευρώ, και 45% για όσα υπερβαίνουν αυτό το όριο.
Αυτό έχει οδηγήσει πολλούς ιδιοκτήτες να προτείνουν “συμφωνίες κάτω από το τραπέζι”: να δηλώνονται μικρότερα ποσά στο μισθωτήριο, με αντάλλαγμα χαμηλότερο ενοίκιο για τον ενοικιαστή. Μια συμφωνία που… συμφέρει και τους δύο, εις βάρος του Δημοσίου.
Οι ενοικιαστές, χωρίς κάποιο ουσιαστικό όφελος από την τήρηση των νόμιμων διαδικασιών, συναινούν. Έτσι το φαινόμενο της απόκρυψης εισοδημάτων έχει εδραιωθεί στη χώρα, στερώντας τεράστια ποσά από τα δημόσια ταμεία.
Η πρόταση της ΠΟΜΙΔΑ και η στάση του κράτους
Η Πανελλήνια Ομοσπονδία Ιδιοκτητών Ακινήτων (ΠΟΜΙΔΑ), βλέποντας το αδιέξοδο, ζητά εδώ και καιρό αλλαγές στο φορολογικό πλαίσιο. Πιο συγκεκριμένα, επιδιώκει την κατάργηση της αυτοτελούς φορολόγησης και την ένταξη των εισοδημάτων από ακίνητα στην κοινή κλίμακα φορολογίας εισοδήματος.
Αυτό, όπως υποστηρίζουν, θα μειώσει τα κίνητρα για απόκρυψη εσόδων και θα δώσει «ανάσα» στους ιδιοκτήτες που πλήττονται από την υπερφορολόγηση. Μέχρι στιγμής, ωστόσο, το Υπουργείο Οικονομικών δεν έχει κάνει δεκτή αυτή την πρόταση, αν και εξετάζει μια περιορισμένη μείωση του φορολογικού συντελεστή για χαμηλά εισοδήματα.
Συγκεκριμένα, προτείνεται μείωση από 15% σε 5% για τα πρώτα 5.000 ευρώ εισοδήματος από ενοίκια – μια κίνηση που ίσως είναι το πρώτο βήμα για μεγαλύτερες αλλαγές στο μέλλον.
Τι σημαίνει αυτό για την αγορά;
Αν το επίδομα καταφέρει να ενεργοποιήσει ενοικιαστές να δηλώσουν πραγματικά ποσά, η αγορά θα αλλάξει ριζικά. Θα ξεκινήσει ένας κύκλος «καθαρών» συναλλαγών, που θα ενισχύσει τα δημόσια έσοδα και θα δημιουργήσει ένα πιο διαφανές περιβάλλον.
Αλλά παράλληλα, αν δεν ακολουθηθούν και φορολογικές ελαφρύνσεις για τους ιδιοκτήτες, υπάρχει ο κίνδυνος αύξησης των ενοικίων, ως αντίδραση στο νέο “καθεστώς διαφάνειας”.
Το βέβαιο είναι ένα: το νέο επίδομα δεν είναι απλώς μια κοινωνική παροχή. Είναι ένα εργαλείο αποκάλυψης. Και αν χρησιμοποιηθεί σωστά, μπορεί να ανατρέψει τα δεδομένα στην ελληνική αγορά ακινήτων.
Μάθετε τα πάντα για ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ – ΕΠΙΔΟΜΑΤΑ – ΔΥΠΑ – ΟΠΕΚΑ – ΟΑΕΔ – ΕΦΚΑ εδώ
