Μια μεγάλη αλλαγή στον χάρτη των συντάξεων προανήγγειλε ο Στέλιος Πέτσας, βουλευτής της Νέας Δημοκρατίας, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο πλήρους κατάργησης της προσωπικής διαφοράς μέσα στην τρέχουσα τετραετία. Η δήλωση του κ. Πέτσα ανοίγει έναν νέο κύκλο αισιοδοξίας για χιλιάδες συνταξιούχους που εδώ και χρόνια βλέπουν τις αποδοχές τους να μένουν στάσιμες λόγω του συγκεκριμένου μηχανισμού.
Αλλά τι ακριβώς είναι η προσωπική διαφορά και γιατί η κατάργησή της θεωρείται τόσο σημαντική; Η προσωπική διαφορά είναι το ποσό που «κρατά» τη σύνταξη στα επίπεδα που είχε διαμορφωθεί πριν την εφαρμογή του νόμου Κατρούγκαλου. Για πολλούς συνταξιούχους, αυτή η διαφορά σημαίνει ότι, παρότι γίνονται αυξήσεις στις νέες συντάξεις, οι ίδιοι δεν λαμβάνουν ουσιαστική αναπροσαρμογή. Αντιθέτως, παραμένουν «παγωμένοι», βλέποντας το πραγματικό τους εισόδημα να μειώνεται χρόνο με τον χρόνο λόγω του πληθωρισμού και της ανόδου του κόστους ζωής.
Η ανακοίνωση Πέτσα ότι «μέχρι το τέλος της τετραετίας η προσωπική διαφορά θα έχει εξαλειφθεί» δημιουργεί νέες προσδοκίες. Αν πράγματι υλοποιηθεί, τότε οι συνταξιούχοι αυτοί δεν θα υφίστανται πλέον μειώσεις ή «πάγωμα» στις αποδοχές τους, αλλά θα δουν για πρώτη φορά αυξήσεις στους τραπεζικούς τους λογαριασμούς.
Όμως, πόσο εύκολο είναι να καταργηθεί η προσωπική διαφορά και τι συνεπάγεται αυτό δημοσιονομικά; Η αλήθεια είναι ότι η πλήρης κατάργηση απαιτεί ισχυρή δημοσιονομική ευστάθεια. Μετά τις αλλεπάλληλες κρίσεις της προηγούμενης δεκαετίας, το ελληνικό δημόσιο χρειάζεται σταθερά έσοδα και συνετή διαχείριση για να προχωρήσει σε τέτοιου μεγέθους παρεμβάσεις. Παρά ταύτα, η κυβέρνηση φαίνεται αποφασισμένη να προχωρήσει, εντάσσοντας το σχέδιο αυτό σε μια ευρύτερη στρατηγική στήριξης της κοινωνικής συνοχής και τόνωσης της αγοραστικής δύναμης των πολιτών.
Η πολιτική δέσμευση για κατάργηση της προσωπικής διαφοράς δεν έρχεται εν κενώ. Εντάσσεται σε ένα συνολικότερο αφήγημα περί αποκατάστασης αδικιών που προκάλεσαν τα μνημόνια. Με δεδομένο ότι εκατοντάδες χιλιάδες συνταξιούχοι έχουν δει τις αποδοχές τους να διαβρώνονται την τελευταία δεκαετία, η αποκατάσταση της ισότητας στο συνταξιοδοτικό σύστημα είναι πλέον μια κοινωνική και πολιτική αναγκαιότητα.
Η προσωπική διαφορά έχει μετατραπεί σε ένα βαρύ «αγκάθι» για το συνταξιοδοτικό καθεστώς της χώρας. Η διατήρησή της όχι μόνο συντηρεί ανισότητες μεταξύ παλιών και νέων συνταξιούχων, αλλά δημιουργεί και ένα αίσθημα αδικίας που υπονομεύει τη συνοχή και την εμπιστοσύνη στο σύστημα κοινωνικής ασφάλισης.
Αξίζει να σημειωθεί ότι ήδη, σε αρκετές κατηγορίες συνταξιούχων, η προσωπική διαφορά έχει μειωθεί σημαντικά μέσω στοχευμένων αυξήσεων που εφαρμόστηκαν τα τελευταία χρόνια. Ωστόσο, για αρκετούς δικαιούχους παραμένει ένα σημαντικό ποσό που εμποδίζει την απορρόφηση των ετήσιων αναπροσαρμογών.
Η εξάλειψη της προσωπικής διαφοράς δεν θα είναι απλώς μια τυπική λογιστική πράξη. Θα μεταφραστεί σε πραγματικές αυξήσεις για δεκάδες χιλιάδες συνταξιούχους, που θα δουν επιτέλους το αποτέλεσμα αυτών των αλλαγών στο πορτοφόλι τους. Τα ποσά των αυξήσεων θα διαφέρουν ανάλογα με το ύψος της σύνταξης και το ύψος της προσωπικής διαφοράς που διατηρούσε μέχρι σήμερα ο κάθε ασφαλισμένος.
Στην πράξη, όσοι συνταξιούχοι έχουν μικρή προσωπική διαφορά ή μηδενική, θα δουν άμεσα οφέλη. Εκείνοι με μεγαλύτερη διαφορά ενδέχεται να χρειαστούν περισσότερο χρόνο, αλλά σταδιακά και αυτοί θα απολαύσουν τους καρπούς της μεταρρύθμισης.
Σύμφωνα με εκτιμήσεις οικονομολόγων, η πλήρης κατάργηση της προσωπικής διαφοράς θα μπορούσε να τονώσει την ιδιωτική κατανάλωση, να αυξήσει τη ρευστότητα στην αγορά και να έχει θετικό αντίκτυπο στο σύνολο της ελληνικής οικονομίας.
Ο κ. Πέτσας, κλείνοντας τις δηλώσεις του, υπογράμμισε πως η κατάργηση της προσωπικής διαφοράς δεν είναι απλώς μια λογιστική μεταβολή αλλά ένα μήνυμα κοινωνικής δικαιοσύνης. «Είναι υποχρέωσή μας να επανορθώσουμε αδικίες του παρελθόντος και να δώσουμε στους συνταξιούχους αυτό που δικαιούνται», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Το 2025 διαφαίνεται ως χρονιά-ορόσημο για τους συνταξιούχους. Οι εξελίξεις αναμένονται ραγδαίες και, αν οι κυβερνητικές υποσχέσεις γίνουν πράξη, θα μιλάμε για μία από τις σημαντικότερες αλλαγές στην ελληνική συνταξιοδοτική πραγματικότητα των τελευταίων δεκαετιών.
Μάθετε τα πάντα για ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ – ΕΠΙΔΟΜΑΤΑ – ΔΥΠΑ – ΟΠΕΚΑ – ΟΑΕΔ – ΕΦΚΑ εδώ
