Εδώ και έναν μήνα έχει τεθεί σε πλήρη εφαρμογή μια σημαντική μεταβολή στον τρόπο καταβολής των κοινωνικών επιδομάτων που δίνονται μέσω των οργανισμών ΟΠΕΚΑ και ΔΥΠΑ. Συγκεκριμένα, το 50% του ποσού των επιδομάτων καταβάλλεται στους δικαιούχους σε μετρητά, ενώ το υπόλοιπο μισό διατίθεται μέσα από μία προπληρωμένη τραπεζική κάρτα, η οποία χρησιμοποιείται αποκλειστικά για αγορές αγαθών και υπηρεσιών πρώτης ανάγκης.
Αναδρομή στην πρώτη εφαρμογή του μέτρου
Το εν λόγω σύστημα δεν είναι εντελώς καινούριο. Είχε εφαρμοστεί για πρώτη φορά το 2017, όταν το ΕΚΑΣ καταβαλλόταν στους δικαιούχους εξ ημισείας, δηλαδή κατά το ήμισυ σε μετρητά και κατά το υπόλοιπο μέσω κουπονιών ή προπληρωμένων καρτών. Τώρα, με στόχο τον καλύτερο έλεγχο της χρήσης των επιδομάτων και τη στήριξη της πραγματικής οικονομίας, το μέτρο επιστρέφει με νέα μορφή.
Ενοποίηση επιδομάτων σε μία κάρτα για αγορές πρώτης ανάγκης
Με πρωτοβουλία του υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, οι διάφορες παροχές κοινωνικού χαρακτήρα συγχωνεύονται και χορηγούνται ενιαία μέσα από μία προπληρωμένη κάρτα. Η κάρτα αυτή δίνει τη δυνατότητα στον κάτοχό της να πραγματοποιεί αγορές βασικών ειδών είτε μέσω POS είτε διαδικτυακά, χωρίς δυνατότητα ανάληψης μετρητών πέραν του καθορισμένου ποσοστού.
Ποια επιδόματα καταβάλλονται μέσω της προπληρωμένης κάρτας
Η λίστα των παροχών που εντάσσονται σε αυτό το νέο σύστημα περιλαμβάνει πληθώρα επιδομάτων και βοηθημάτων, όπως:
-
Το επίδομα τακτικής ανεργίας
-
Το επίδομα μακροχρόνια ανέργων
-
Η ειδική παροχή για προστασία μητρότητας
-
Το βοήθημα για εποχικά επαγγέλματα
-
Το ειδικό βοήθημα για τους δασεργάτες
-
Η παροχή μητρότητας
-
Η γονική άδεια
-
Το βοήθημα για αποκλειστικές νοσοκόμες
-
Το ειδικό βοήθημα για ξεναγούς
-
Η παροχή σε φορτοεκφορτωτές και εκδοροσφαγείς
-
Καθώς και άλλα ειδικά βοηθήματα που σχετίζονται με προσωρινή διακοπή εργασιών
Ποιοι εξαιρούνται από τη χρήση της προπληρωμένης κάρτας
Παρά το γενικό μέτρο, υπάρχουν συγκεκριμένες κοινωνικές ομάδες που εξαιρούνται. Άτομα με πιστοποιημένη οπτική αναπηρία σε ποσοστό 80% και άνω, σύμφωνα με αποφάσεις των αρμόδιων υγειονομικών επιτροπών, συνεχίζουν να λαμβάνουν το επίδομα ολόκληρο μέσω τραπεζικού λογαριασμού (IBAN). Για αυτούς δεν εφαρμόζεται το νέο σύστημα της κάρτας.
Πρακτικές δυσκολίες στη χρήση της κάρτας
Η νέα μορφή καταβολής έχει προκαλέσει προβλήματα σε αρκετούς δικαιούχους, καθώς η προπληρωμένη κάρτα δεν επιτρέπει τη μεταφορά χρημάτων σε τραπεζικό λογαριασμό, ούτε την κάλυψη σημαντικών υποχρεώσεων, όπως είναι η πληρωμή ενοικίου ή τραπεζικών δόσεων. Επιπλέον, ισχύει ανώτατο όριο 50% στις αναλήψεις μετρητών, κάτι που δυσχεραίνει την εξυπηρέτηση βασικών οικονομικών υποχρεώσεων των πολιτών.
Προσπάθεια επίλυσης από τα συναρμόδια υπουργεία
Το υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, σε συνεργασία με το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, επεξεργάζεται λύσεις που θα επιτρέψουν μεγαλύτερη ευελιξία στην αξιοποίηση των επιδομάτων. Οι λύσεις αυτές βρίσκονται ακόμη υπό μελέτη, με βασική προτεραιότητα την ανακούφιση των ωφελούμενων από τις τρέχουσες δυσκολίες.
Δυνατότητα για καταβολή του 100% σε μετρητά υπό προϋποθέσεις
Η διοίκηση της ΔΥΠΑ έχει αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο να επιτρέψει –σε εξαιρετικές περιπτώσεις– την καταβολή ακόμη και του συνόλου του ποσού σε μετρητά. Για να συμβεί αυτό, οι ενδιαφερόμενοι πρέπει να προσκομίσουν αποδεικτικά έγγραφα, όπως μισθωτήριο συμβόλαιο ή βεβαίωση δανειακής οφειλής. Μόνο με αυτά τα στοιχεία μπορούν να τεκμηριώσουν την ανάγκη πληρωμής του επιδόματος σε μετρητά και να υποβάλουν σχετικό αίτημα στη ΔΥΠΑ.
Δεκάδες αιτήματα για επαναφορά του παλαιού καθεστώτος
Όπως έγινε γνωστό από κορυφαία στελέχη της Δημόσιας Υπηρεσίας Απασχόλησης, υπάρχει ήδη σημαντικός αριθμός αιτημάτων από δικαιούχους που ζητούν την επαναφορά του προηγούμενου τρόπου καταβολής, δηλαδή την πλήρη καταβολή σε μετρητά, χωρίς χρήση κάρτας.
Οι τέσσερις κατευθύνσεις αλλαγής που βρίσκονται στο τραπέζι
Για την επίλυση του ζητήματος και την καλύτερη εξυπηρέτηση των δικαιούχων, εξετάζονται τέσσερις βασικές παρεμβάσεις:
-
Μεταφορά σε τραπεζικό λογαριασμό: Οι δικαιούχοι ενδέχεται να αποκτήσουν δυνατότητα μεταφοράς μέρους του ποσού από την κάρτα σε IBAN, χωρίς περιορισμούς.
-
Καταβολή για ενοίκιο: Το ποσό που αντιστοιχεί στο μίσθωμα κύριας κατοικίας θα μπορεί να εξαιρεθεί από το ποσοστιαίο όριο και να καταβάλλεται εξ ολοκλήρου σε μετρητά.
-
Εξόφληση δανείων: Προβλέπεται αντίστοιχη δυνατότητα και για πληρωμές τραπεζικών δόσεων.
-
Αύξηση αναλήψιμου ποσού: Το ποσοστό που μπορεί να αναληφθεί ως μετρητά θα αυξηθεί έως και στο 70%, μειώνοντας έτσι το ποσό που θα πρέπει να χρησιμοποιείται μόνο μέσω POS.
Οι σχεδιαζόμενες αλλαγές αποσκοπούν στην ενίσχυση της χρηματοοικονομικής ευχέρειας των πολιτών και στην καλύτερη ανταπόκριση του κράτους στις καθημερινές ανάγκες των ευάλωτων κοινωνικών ομάδων.
Μάθετε τα πάντα για ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ – ΕΠΙΔΟΜΑΤΑ – ΔΥΠΑ – ΟΠΕΚΑ – ΟΑΕΔ – ΕΦΚΑ εδώ
