Η κατάσταση που αφορά την οριοθέτηση των 10.000 οικισμών στη χώρα μας, οι οποίοι αριθμούν λιγότερους από 2.000 κατοίκους, παραμένει αμετάβλητη για την παρούσα στιγμή, χωρίς καμία τροποποίηση στις υπάρχουσες προδιαγραφές και κανονισμούς. Στην εκπομπή “Συνδέσεις” του ΕΡΤNews, ο Γενικός Γραμματέας του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας (ΥΠΕΝ), Ευθύμιος Μπακογιάννης, ανέφερε ότι δεν υφίστανται αλλαγές στο καθεστώς δόμησης στους οικισμούς της χώρας, διευκρινίζοντας ότι δεν υπήρξε καμία τροποποίηση στο παρόν νομικό πλαίσιο από τη μια μέρα στην άλλη.
Αναφερόμενος στη διαδικασία της πολεοδομικής νομοθεσίας, ο κ. Μπακογιάννης τόνισε την πολύπλοκοτητα της, επισημαίνοντας ότι είναι φυσικό για τους πολίτες, αλλά και για μη εξειδικευμένους μηχανικούς, να υπάρχει δυσκολία στην κατανόηση των εννοιών και των διαδικασιών. Όπως επεσήμανε, συχνά κυκλοφορούν λανθασμένες ή παραπλανητικές πληροφορίες που δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα.
Η Κυβέρνηση αποφάσισε να εφαρμόσει τοπικά πολεοδομικά σχέδια σε ολόκληρη τη χώρα, ώστε να επιλυθούν χρόνια ζητήματα που αφορούν τις χρήσεις γης, τους όρους δόμησης και τις διαδικασίες περιβαλλοντικής προστασίας. Ο στόχος αυτών των σχεδίων είναι να καθορίσουν με σαφήνεια τις ανάγκες των οικισμών και να δημιουργήσουν ένα σύγχρονο, ασφαλές πλαίσιο για την πολεοδομία. Στην περίπτωση της οριοθέτησης των οικισμών, αυτή κρίθηκε αναγκαία, καθώς οι αποφάσεις του Συμβουλίου της Επικρατείας είχαν απορρίψει τις προηγούμενες οριοθετήσεις, τις οποίες θεωρούσαν αβάσιμες και μη νομικά έγκυρες. Έτσι, η κυβέρνηση προχώρησε στην εκπόνηση ενός προεδρικού διατάγματος, το οποίο καθορίζει τις προδιαγραφές με τις οποίες θα γίνει η νέα, πιο αξιόπιστη και επιστημονικά τεκμηριωμένη οριοθέτηση των οικισμών.
Η σημασία του Προεδρικού Διατάγματος και η εφαρμογή του
Όπως εξήγησε ο Γενικός Γραμματέας, το Προεδρικό Διάταγμα δεν είναι άμεσα εφαρμόσιμο και δεν επιφέρει άμεσες αλλαγές στα δεδομένα που ισχύουν αυτή τη στιγμή. Αντίθετα, δίνει στους μελετητές του ΥΠΕΝ τις κατευθυντήριες γραμμές και τα επιστημονικά κριτήρια που πρέπει να ακολουθηθούν κατά τη διαδικασία της οριοθέτησης, ώστε να καταγραφούν τα πραγματικά δεδομένα κάθε οικισμού και να καταστεί εφικτός ο πολεοδομικός σχεδιασμός του.
Ο ίδιος επεσήμανε ότι η αλλαγή της οριοθέτησης δεν συνεπάγεται καμία αλλαγή στο καθεστώς των ακινήτων, όπως συχνά λανθασμένα δημοσιεύεται. Ειδικότερα, αν κάποιος πολίτης έχει οικόπεδο εντός σχεδίου και ζητήσει βεβαίωση όρων δόμησης από την πολεοδομία, θα λάβει τη βεβαίωση που ισχύει βάσει της ισχύουσας οριοθέτησης του Νομάρχη, χωρίς καμία μεταβολή στο υπάρχον καθεστώς.
Ο ρόλος του Συμβουλίου της Επικρατείας και οι δικαστικές αποφάσεις
Συνεχίζοντας, ο κ. Μπακογιάννης αναφέρθηκε στην κρισιμότητα των αποφάσεων του Συμβουλίου της Επικρατείας (ΣτΕ), οι οποίες αφορούν την οριοθέτηση των οικισμών κάτω των 2.000 κατοίκων, και δήλωσε ότι αρκετοί οικισμοί έχουν ήδη τεθεί σε καθεστώς αβεβαιότητας λόγω των δικαστικών αποφάσεων, οι οποίες είχαν κρίνει τις παλαιότερες οριοθετήσεις ως αναρμόδιες ή λανθασμένες.
Συγκεκριμένα, το ΣτΕ έχει ακυρώσει τα όρια οικισμών στην Κρήτη και το Πήλιο, με αποτέλεσμα να τίθεται υπό αμφισβήτηση η νομιμότητα της οριοθέτησης πολλών άλλων περιοχών της χώρας, γεγονός που ενίσχυσε την ανάγκη για την ανάπτυξη νέου, πιο αξιόπιστου νομοθετικού πλαισίου για την οριοθέτηση των οικισμών.
Ειδικές Περιπτώσεις και Εξαιρέσεις από το Προεδρικό Διάταγμα
Όσον αφορά τα ειδικά ζητήματα που προκύπτουν από την εφαρμογή του Προεδρικού Διατάγματος, ο κ. Μπακογιάννης ανέφερε ότι ορισμένοι οικισμοί, όπως αυτοί στην Κρήτη και στο Πήλιο, έχουν ήδη ακυρωμένα τα όριά τους από το ΣτΕ και δεν εκδίδουν οικοδομικές άδειες από το 2019. Επίσης, οι εξαιρέσεις του Π.Δ. περιλαμβάνουν νέους οικισμούς μετά το 1983 και οικισμούς που ανήκουν σε περιοχές με Ζώνες Οικιστικού Ελέγχου (ΖΟΕ), όπως η Αττική και η Χαλκιδική.
Το Π.Δ. έχει σχεδιαστεί ώστε να εξασφαλίσει την πολεοδομική σταθερότητα και να δημιουργήσει συνθήκες δικαιοσύνης και διαφάνειας στον τομέα του πολεοδομικού σχεδιασμού. Παράλληλα, το ΥΠΕΝ τονίζει ότι τα ήδη δομημένα ακίνητα δεν θα επηρεαστούν από τις αλλαγές, και ότι οι Υπηρεσίες Δόμησης θα συνεχίσουν να εκδίδουν οικοδομικές άδειες με τους όρους που ισχύουν σήμερα, ενώ η εφαρμογή των νέων προδιαγραφών θα γίνει σταδιακά μέσω των τοπικών πολεοδομικών σχεδίων.
Πολιτική Προσέγγιση και Πολεοδομική Μεταρρύθμιση
Ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου, επιβεβαίωσε τη σταθερή προσήλωση της κυβέρνησης στη διασφάλιση της ιδιοκτησίας των πολιτών, διευκρινίζοντας ότι η νομοθετική ρύθμιση της οριοθέτησης αποτελεί μια θετική εξέλιξη για τη χώρα, η οποία διορθώνει μια εκκρεμότητα δεκαετιών. Οι αποφάσεις του ΣτΕ έχουν αναδείξει την ανάγκη για μία καλύτερη και πιο επιστημονική διαδικασία οριοθέτησης, η οποία θα ελαχιστοποιήσει τις πιθανότητες μελλοντικών προσφυγών και θα εξασφαλίσει τη νομιμότητα για όλους τους οικισμούς.
Το Πρόγραμμα «Κωνσταντίνος Δοξιάδης» και η Συνολική Πολεοδομική Μεταρρύθμιση
Στο πλαίσιο της πολεοδομικής μεταρρύθμισης, το ΥΠΕΝ προχωρά με το πρόγραμμα «Κωνσταντίνος Δοξιάδης», το οποίο αφορά την αναδιάρθρωση του πολεοδομικού χάρτη για το 80% της χώρας και χρηματοδοτείται από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Το πρόγραμμα αυτό περιλαμβάνει την εκπόνηση τοπικών και ειδικών πολεοδομικών σχεδίων, την οριοθέτηση οικισμών και την αναδιοργάνωση των δημοτικών υποδομών, με στόχο την εξασφάλιση ενός συνεκτικού και λειτουργικού πολεοδομικού σχεδιασμού για το μέλλον.
Η ολοκλήρωση αυτού του προγράμματος αναμένεται να προσφέρει την αναγκαία σαφήνεια και ασφάλεια στον τομέα της δόμησης και της ανάπτυξης της χώρας, παρέχοντας ταυτόχρονα μια βιώσιμη και δικαιότερη λύση για όλους τους κατοίκους.
Μάθετε τα πάντα για ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ – ΕΠΙΔΟΜΑΤΑ – ΔΥΠΑ – ΟΠΕΚΑ – ΟΑΕΔ – ΕΦΚΑ εδώ
