Σε τροχιά ριζικών αλλαγών εισέρχεται το Δημόσιο, καθώς η κυβέρνηση ετοιμάζεται να βάλει τέλος σε μια πολυετή πρακτική σιωπηρής άρνησης απέναντι στην αξιολόγηση των υπαλλήλων του. Το νέο κυβερνητικό σχέδιο βάζει στο στόχαστρο όσους αντιδρούν ή αγνοούν τη διαδικασία αξιολόγησης, με αυστηρά μέτρα που περιλαμβάνουν τόσο οικονομικές κυρώσεις όσο και πειθαρχικές διαδικασίες.
Με το νέο πλαίσιο που βρίσκεται στα σκαριά, η κυβέρνηση θέλει να στείλει ένα ξεκάθαρο μήνυμα: Δεν θα επιτραπεί πλέον να παρακάμπτεται το θεσμικό πλαίσιο αξιολόγησης. Η αυθαιρεσία και η ατιμωρησία που για χρόνια χαρακτήριζαν συγκεκριμένες συμπεριφορές στον δημόσιο τομέα μπαίνουν στο μικροσκόπιο. Και αυτή τη φορά, οι κυρώσεις δεν θα είναι απλώς θεωρητικές.
Από την Αξιολόγηση στις Κυρώσεις
Σύμφωνα με δημοσιεύματα, η ρύθμιση που επεξεργάζονται τα αρμόδια υπουργεία προβλέπει κλιμακωτές συνέπειες για όσους αρνούνται να συμμετάσχουν στη διαδικασία αξιολόγησης. Αυτές ξεκινούν από τη μείωση αμοιβών και φτάνουν μέχρι την παραπομπή σε πειθαρχικό, με το φάσμα των ποινών να διευρύνεται σημαντικά σε σχέση με το παρελθόν.
Η σημαντική διαφορά αυτή τη φορά είναι πως η κυβέρνηση σκοπεύει να συνδέσει την αξιολόγηση με το νέο πειθαρχικό σύστημα του Δημοσίου, το οποίο αναμένεται να αναμορφωθεί ώστε να εκδίδονται οι σχετικές αποφάσεις ταχύτερα και χωρίς καθυστερήσεις. Η λογική είναι απλή: όποιος δεν συμμορφώνεται, θα έχει άμεσες συνέπειες.
Το «βαθύ κράτος» στο μικροσκόπιο
Κυβερνητικές πηγές επισημαίνουν πως δεν πρόκειται για μια σπασμωδική κίνηση ή μια κίνηση εντυπωσιασμού. Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης εμφανίζεται αποφασισμένος να «ξηλώσει» δομές που για δεκαετίες ευνοούσαν τη στασιμότητα, την αδιαφάνεια και την αναποτελεσματικότητα. Η σύγκρουση με το λεγόμενο «βαθύ κράτος» φαίνεται πως δεν αποτελεί απλώς σύνθημα, αλλά έναν από τους βασικούς στόχους της κυβερνητικής πολιτικής.
Η στρατηγική αυτή εντάσσεται σε ένα ευρύτερο αφήγημα για την ανάγκη εκσυγχρονισμού του δημόσιου τομέα και ενίσχυσης της εμπιστοσύνης των πολιτών προς το κράτος. «Οι πολίτες απαιτούν ένα Δημόσιο που λογοδοτεί, που λειτουργεί με αξιοκρατία και όχι με συντεχνιακές λογικές», τονίζουν κυβερνητικά στελέχη.
Προς απολύσεις για επίμονους «αρνητές»
Η πιο δραστική πτυχή του σχεδίου ήρθε στο φως κατά τη διάρκεια πρόσφατης επίσκεψης του Πρωθυπουργού στο Υπουργείο Παιδείας, όπου άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο ακόμα και απολύσεων υπαλλήλων που επιμένουν να αρνούνται την αξιολόγηση. Αν και πρόκειται για ένα εξαιρετικά ευαίσθητο θέμα που έχει προκαλέσει αντιδράσεις στο παρελθόν, η αναφορά αυτή δείχνει την πρόθεση της κυβέρνησης να προχωρήσει πέρα από απλές συστάσεις ή ηθικές πιέσεις.
Το μήνυμα είναι σαφές: Δεν θα υπάρχει πια χώρος για «ανυπάκουους» που εμποδίζουν την πρόοδο και την αλλαγή. Η αξιολόγηση δεν θα είναι προαιρετική. Θα είναι υποχρεωτική, με σοβαρές συνέπειες για όσους την αγνοούν.
Πρώτο βήμα για το νέο Δημόσιο;
Πέρα από τις κυρώσεις, η κυβέρνηση φιλοδοξεί να καθιερώσει μια νέα κουλτούρα αξιολόγησης στον δημόσιο τομέα. Όπως αναφέρεται, οι διαδικασίες θα γίνουν πιο ξεκάθαρες, μετρήσιμες και με έμφαση όχι μόνο στην «τιμωρία», αλλά και στην επιβράβευση των ικανών και αποτελεσματικών υπαλλήλων.
Αν και πολλές προηγούμενες κυβερνήσεις προσπάθησαν να προχωρήσουν σε παρόμοιες μεταρρυθμίσεις, η απουσία πολιτικής βούλησης ή ο φόβος του πολιτικού κόστους συνήθως οδηγούσαν σε ημιτελείς ή άτολμες παρεμβάσεις. Αυτή τη φορά όμως, τα πράγματα φαίνεται πως είναι διαφορετικά.
Έρχεται αντίδραση;
Αναμενόμενες είναι, φυσικά, και οι αντιδράσεις από συνδικαλιστικούς φορείς και εργαζομένους που βλέπουν στη ρύθμιση αυτή μια «επίθεση» στα εργασιακά δικαιώματα. Ήδη εκπρόσωποι των δημοσίων υπαλλήλων κάνουν λόγο για τιμωρητική διάθεση και στοχοποίηση, ενώ ζητούν διάλογο πριν την ψήφιση οποιασδήποτε ρύθμισης.
Όμως η κυβέρνηση φαίνεται διατεθειμένη να τραβήξει το σχοινί: «Η ανοχή τελείωσε», είναι το μήνυμα που εκπέμπεται από το Μαξίμου.
Μάθετε τα πάντα για ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ – ΕΠΙΔΟΜΑΤΑ – ΔΥΠΑ – ΟΠΕΚΑ – ΟΑΕΔ – ΕΦΚΑ εδώ
