Ραγδαίες είναι οι εξελίξεις στο μέτωπο της φορολογικής συμμόρφωσης, καθώς το Υπουργείο Οικονομικών ετοιμάζεται να περάσει από τη Βουλή νέο ρυθμιστικό πλαίσιο για την απενεργοποίηση Αριθμών Φορολογικού Μητρώου (ΑΦΜ) σε περιπτώσεις σοβαρών φορολογικών παραβάσεων. Το σχέδιο έρχεται ως απάντηση στην πρόσφατη απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας (ΣτΕ), η οποία έκρινε πως το ισχύον νομικό καθεστώς δεν συμβαδίζει με τις συνταγματικές επιταγές.
Στο τραπέζι των αλλαγών μπαίνει πλέον μια αυστηροποιημένη, αλλά συνταγματικά κατοχυρωμένη διαδικασία, που θα προβλέπει με απόλυτη σαφήνεια πότε και πώς θα «κόβεται» το ΑΦΜ σε φορολογούμενους που παρανομούν. Στο επίκεντρο της νέας πολιτικής βρίσκονται υποθέσεις λαθρεμπορίας, φοροδιαφυγής, ψευδών στοιχείων και νοθείας.
Έρχεται καθεστώς «οριστικής διαγραφής» για τους επιτήδειους
Με το νέο πλαίσιο, το κράτος επιδιώκει να θέσει σαφείς κόκκινες γραμμές. Οι παραβάτες δεν θα αντιμετωπίζουν πλέον μόνο πρόστιμα ή δικαστικές διαδικασίες. Η απενεργοποίηση του ΑΦΜ –η οποία πρακτικά ισοδυναμεί με φορολογικό αποκλεισμό και παύση επιχειρηματικής δραστηριότητας– θα εφαρμόζεται ως απόλυτο μέτρο τιμωρίας.
Ταυτόχρονα, η κυβέρνηση επιθυμεί να διασφαλίσει ότι δεν θα υπάρξουν υπερβολές και αυθαιρεσίες. Η νέα νομοθετική πρόταση προβλέπει ρητά ότι τα δικαιώματα των φορολογούμενων θα προστατεύονται, με τη δυνατότητα υποβολής ενστάσεων και αποδείξεων για όσους θεωρούν ότι υπέστησαν άδικη ή εσφαλμένη αφαίρεση του ΑΦΜ τους.
Ποιοι κινδυνεύουν – Η λίστα των «υψηλού ρίσκου»
Σύμφωνα με πληροφορίες, η ενεργοποίηση της διαδικασίας απενεργοποίησης του ΑΦΜ θα αφορά συγκεκριμένες κατηγορίες φορολογουμένων και παραβάσεων. Ειδικότερα:
-
Όσοι έχουν κηρύξει πτώχευση.
-
Όσοι έχουν χαρακτηριστεί ως αφερέγγυοι.
-
Φορολογούμενοι που, σύμφωνα με τα στοιχεία της φορολογικής διοίκησης, έχουν διακόψει κάθε μορφή οικονομικής δραστηριότητας.
-
Περιπτώσεις που υπάρχουν ενδείξεις για σοβαρές παραβάσεις, όπως φοροδιαφυγή, λαθρεμπόριο ή παραποίηση προϊόντων με ειδικό φόρο κατανάλωσης.
-
Επιχειρήσεις ή φυσικά πρόσωπα που παρεμβαίνουν σε συστήματα φορολογικών μηχανισμών (π.χ. ταμειακές μηχανές).
-
Όσοι έχουν αποκτήσει ΑΦΜ με ψευδή ή ανακριβή στοιχεία.
-
Και, τέλος, όσοι εμφανίζονται πολλαπλά στο φορολογικό μητρώο.
Νέοι κανόνες για την «ανάσταση» του ΑΦΜ
Μαζί με την «τιμωρία», έρχονται και αλλαγές στη διαδικασία επανενεργοποίησης ΑΦΜ. Το ΥΠΟΙΚ φέρεται να μελετά τη θέσπιση πιο αυστηρών προϋποθέσεων για όσους επιθυμούν να επιστρέψουν στην ενεργό φορολογική ζωή. Πιο συγκεκριμένα, αναμένονται ρυθμίσεις για την καταβολή χρηματικών εγγυήσεων, κυρίως σε περιπτώσεις προσώπων που έχουν καταδικαστεί ή έχουν πτωχεύσει.
Το ισχύον καθεστώς προβλέπει ότι η αναστολή του ΑΦΜ μπορεί να διαρκέσει από τρία έως πέντε χρόνια, ανάλογα με τη βαρύτητα της υπόθεσης. Ωστόσο, σε περιπτώσεις λαθρεμπορίου όπου έχει κινηθεί ποινική δίωξη, η αναστολή μπορεί να διαρκεί μέχρι και την εκδίκαση της υπόθεσης. Οι αλλαγές που δρομολογούνται θα επιχειρήσουν να εξορθολογίσουν και να εξειδικεύσουν περαιτέρω αυτές τις προθεσμίες.
Στόχος: να φοβούνται οι επιτήδειοι, όχι οι έντιμοι
Το νέο πλαίσιο στοχεύει στην αποκατάσταση της εμπιστοσύνης προς τη φορολογική διοίκηση, τόσο από την πλευρά της Πολιτείας όσο και από την πλευρά των συνεπών φορολογούμενων. Η ενεργοποίηση του «κόφτη ΑΦΜ» φιλοδοξεί να λειτουργήσει αποτρεπτικά για όσους σκέφτονται να κινηθούν στα όρια της νομιμότητας, χωρίς να θέτει στο στόχαστρο πολίτες που βρίσκονται σε αντικειμενική αδυναμία ή έχουν υποπέσει σε αμελητέα λάθη.
Με τις νέες ρυθμίσεις, η κυβέρνηση προσπαθεί να χτίσει μια φορολογική κουλτούρα αυστηρότητας αλλά και δικαιοσύνης. Δεν πρόκειται για ένα ακόμη «σαφάρι» φορολογικών ελέγχων, αλλά για την εγκαθίδρυση ενός ξεκάθαρου και σταθερού μηχανισμού που ξεχωρίζει τον επιτήδειο από τον συνεπή.
Η επόμενη μέρα
Το σχετικό νομοσχέδιο αναμένεται να κατατεθεί σύντομα στη Βουλή, ενώ η δημόσια διαβούλευση θα δώσει τη δυνατότητα σε φορείς και πολίτες να εκφράσουν απόψεις και ενστάσεις. Το πολιτικό και νομικό ενδιαφέρον γύρω από το θέμα είναι ήδη έντονο, καθώς πρόκειται για ρύθμιση που ακουμπά χιλιάδες επαγγελματίες, επιχειρήσεις αλλά και ιδιώτες φορολογούμενους.
Το βέβαιο είναι ένα: η εποχή της ατιμωρησίας για τους φορολογικούς παραβάτες οδεύει στο τέλος της. Και αυτή τη φορά, το κράτος δεν σκοπεύει να μείνει στις απειλές.
Μάθετε τα πάντα για ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ – ΕΠΙΔΟΜΑΤΑ – ΔΥΠΑ – ΟΠΕΚΑ – ΟΑΕΔ – ΕΦΚΑ εδώ
