Χιλιάδες συνταξιούχοι του Δημοσίου βρίσκονται προ των πυλών σημαντικών επιστροφών χρημάτων, που φτάνουν έως και τις 8.556 ευρώ. Ο λόγος; Η Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων (ΕΑΣ), η οποία κρίθηκε αντισυνταγματική για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα και τώρα πρέπει να επιστραφεί.
Η υπόθεση αφορά περίπου 350.000 συνταξιούχους, κυρίως όσους προέρχονται από τα λεγόμενα «ειδικά μισθολόγια» – στρατιωτικοί, δικαστικοί, πανεπιστημιακοί κ.ά. Το βασικότερο, όμως, είναι πως όχι μόνο όσοι προσέφυγαν δικαστικά, αλλά και αυτοί που δεν κατέθεσαν αγωγές φαίνεται να έχουν αξιώσεις, με βάση την απόφαση 244/2017 της Ολομέλειας του Ελεγκτικού Συνεδρίου.
Ποιοι και γιατί θα πληρωθούν
Η ΕΑΣ θεσπίστηκε ως προσωρινό μέτρο για τη στήριξη του ασφαλιστικού, όμως η εφαρμογή της κρίθηκε αντισυνταγματική για την περίοδο Φεβρουάριος 2017 – Δεκέμβριος 2018. Αυτό άνοιξε τον δρόμο για επιστροφές σε περίπου 9.000 συνταξιούχους που έχουν ήδη κάνει αγωγές, αλλά και σε χιλιάδες άλλους, εφόσον η κυβέρνηση το αποφασίσει.
Το συνολικό κόστος των επιστροφών ξεπερνά τα 420 εκατομμύρια ευρώ, ποσό που –σύμφωνα με εκτιμήσεις– μπορεί να καλυφθεί από τα έσοδα του ΑΚΑΓΕ, του «κουμπαρά» των συντάξεων, ο οποίος το 2025 αναμένεται να αποφέρει 650 εκατ. ευρώ σε τόκους.
Τι ισχύει για τις πληρωμές
Αν και το Ελεγκτικό Συνέδριο έχει αποφανθεί θετικά για την επιστροφή των κρατήσεων, ο ΕΦΚΑ προς το παρόν αποδίδει τα ποσά μόνο σε όσους έχουν κάνει αγωγές. Ωστόσο, η πίεση μεγαλώνει, καθώς οι αποφάσεις των δικαστηρίων –συμπεριλαμβανομένου και του Ανώτατου Ειδικού Δικαστηρίου (ΑΕΔ)– ενισχύουν τη θέση των συνταξιούχων, ακόμη και για τις περικοπές Δώρων και επικουρικών.
Χαρακτηριστικές περιπτώσεις επιστροφών:
-
Συνταξιούχος ειδικού μισθολογίου με μικτή σύνταξη 3.100€ δικαιούται επιστροφή 8.556€.
-
Απόστρατος με σύνταξη 2.910€ θα λάβει 8.027€.
-
Πολιτικός υπάλληλος με αρχική σύνταξη 2.435€ δικαιούται 5.037€.
Τα ποσά διαφέρουν ανάλογα με το ύψος της σύνταξης και την κατηγορία του συνταξιούχου. Σημαντικό είναι πως όσοι κατέθεσαν προσφυγή πριν από την απόφαση του Ελεγκτικού Συνεδρίου μπορούν να διεκδικήσουν αναδρομικά ακόμη και πενταετίας.
Το χρονικό των διεκδικήσεων
Το «καυτό» 11μηνο για τις περικοπές Δώρων και επικουρικών είναι Ιούνιος 2015 έως Μάιος 2016. Για όσους είχαν κινηθεί πριν την απόφαση του ΣτΕ (Ιούνιος 2015), οι επιστροφές μπορεί να καλύψουν ακόμη και δύο χρόνια!
Αντίστοιχα, για την ΕΑΣ, οι επιστροφές αφορούν 23 μήνες. Οι αποφάσεις των Πρωτοδικείων και του Ελεγκτικού Συνεδρίου, που είχαν “παγώσει” ενόψει της απόφασης του ΑΕΔ, τώρα αρχίζουν να εκδίδονται μαζικά.
Τα δικαστήρια αποφασίζουν – ο ΕΦΚΑ καθυστερεί
Παρά τις θετικές αποφάσεις, οι καθυστερήσεις στις πληρωμές προκαλούν αγανάκτηση. Σε αρκετές περιπτώσεις, χρειάζονται πάνω από 5 μήνες για να καταβληθούν τα ποσά, ακόμη κι όταν η απόφαση έχει γίνει αμετάκλητη με γνωμοδότηση του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους.
Για να επιταχυνθεί η διαδικασία, το υπουργείο Δικαιοσύνης σε συνεργασία με τον ΕΦΚΑ σχεδιάζει την πρόσληψη εξωτερικού συμβούλου, ο οποίος θα αναλάβει την κατηγοριοποίηση και εκκαθάριση χιλιάδων υποθέσεων.
Ποιες περικοπές κρίθηκαν αντισυνταγματικές
Στις κύριες συντάξεις του Δημοσίου, αντισυνταγματική κρίθηκε μόνο η ΕΑΣ για 23 μήνες. Αντίθετα, στις επικουρικές, οι μειώσεις βάσει των νόμων 4051/2012 και 4093/2012, όπως και η μείωση 7% στο ΝΑΤ, θεωρήθηκαν αντίθετες με το Σύνταγμα. Από αυτές, μόνο η τελευταία έχει επιστραφεί.
Οι επιστροφές των υπολοίπων μέτρων είναι πλέον ζήτημα εφαρμογής των δικαστικών αποφάσεων.
Τι πρέπει να κάνουν οι συνταξιούχοι
Οι δικαιούχοι που δεν έχουν ακόμη κινηθεί νομικά ίσως χρειαστεί να το πράξουν αν η κυβέρνηση δεν αποφασίσει οριζόντια επιστροφή. Για όσους έχουν ήδη προσφύγει, η υπομονή είναι το κλειδί, καθώς οι εξελίξεις δείχνουν ότι οι αποζημιώσεις είναι θέμα χρόνου.
Το στοίχημα για την κυβέρνηση είναι διπλό: να προλάβει τη δυσαρέσκεια των συνταξιούχων ενόψει εκλογών και να διαχειριστεί το κόστος των επιστροφών με δημοσιονομική ισορροπία.
Μάθετε τα πάντα για ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ – ΕΠΙΔΟΜΑΤΑ – ΔΥΠΑ – ΟΠΕΚΑ – ΟΑΕΔ – ΕΦΚΑ εδώ
