Τα πλασματικά έτη ασφάλισης είναι η κρυφή κάρτα που μπορούν να παίξουν σήμερα εκατοντάδες χιλιάδες ασφαλισμένοι – παλαιοί και νέοι – για να βγουν στη σύνταξη με λιγότερα χρόνια στην πλάτη, μεγαλύτερη μηνιαία καταβολή και γρηγορότερη επιστροφή του κόστους που θα δώσουν. Με άλλα λόγια, είναι το εργαλείο που σου δίνει το δικαίωμα να κλείσεις την πόρτα του εργασιακού σου βίου 5 έως 7 χρόνια νωρίτερα – και με γεμάτες τσέπες.
Οι μισθωτοί που θέλουν να αναγνωρίσουν πλασματικό χρόνο, πληρώνουν εισφορά 20% πάνω στον μέσο μισθό του τελευταίου 12μήνου. Αν δεν έχουν σταθερή δουλειά, ο υπολογισμός γίνεται πάνω στον κατώτατο μισθό. Αυτό που έχει σημασία, όμως, είναι όχι μόνο πόσο θα πληρώσουν για να «αγοράσουν» αυτά τα χρόνια, αλλά και πότε θα κάνουν απόσβεση αυτών των χρημάτων μέσα από την ίδια τη σύνταξή τους.
Μια ανάλυση που έκανε το «Ασφάλιση και Συντάξεις» του Ελεύθερου Τύπου αποκαλύπτει ότι η εξαγορά πλασματικών χρόνων μπορεί να είναι μεν «αλμυρή», αλλά αποδίδει καρπούς με το παραπάνω – και μάλιστα σε σύντομο διάστημα. Όλα εξαρτώνται από το αν με αυτά τα πρόσθετα χρόνια ο ασφαλισμένος «κλειδώνει» την πλήρη σύνταξη. Γιατί αν δεν το καταφέρει, θα πάρει μειωμένη με ποινή 30% – ενώ αν περάσει το όριο με τα πλασματικά, θα κερδίσει την πλήρη εθνική σύνταξη και υψηλότερη ανταποδοτική.
Το κέρδος για τους παλαιούς ασφαλισμένους πριν το 1993 είναι θεαματικό. Με αυτά τα πλασματικά έτη, μπορούν να κατεβάσουν το όριο συνταξιοδότησης ακόμη και 7 χρόνια, π.χ. να βγουν στα 60 αντί στα 67. Μητέρες με ανήλικα παιδιά ή ειδικές κατηγορίες ασφαλισμένων μπορούν να φύγουν ακόμα νωρίτερα, στα 58,5.
Οι νεότεροι ασφαλισμένοι, μετά το 1993, αξιοποιούν τα πλασματικά για να φτάσουν τα 40 έτη ασφάλισης – που σημαίνει πλήρη σύνταξη από τα 62 αντί για τα 67, με μηνιαία διαφορά που μπορεί να φτάσει τις εκατοντάδες ευρώ.
Το κόστος για την εξαγορά στους μισθωτούς, όπως είπαμε, είναι 20% επί του μέσου μισθού. Αν κάποιος είναι άνεργος ή μερικώς απασχολούμενος, το κόστος βγαίνει πάνω στον κατώτατο μισθό – δηλαδή 176 ευρώ τον μήνα με κατώτατο μισθό 880 ευρώ. Στο Δημόσιο, το ποσοστό εξαγοράς είναι 20% για αιτήσεις από το 2020 και μετά, ενώ παλαιότερες αιτήσεις έχουν μικρότερο ποσοστό. Για ελεύθερους επαγγελματίες και αγρότες, το κόστος εξαρτάται από την εισφορά που πληρώνουν.
Οι ασφαλισμένοι μπορούν να διαλέξουν πλασματικά χρόνια από 12 διαφορετικές πηγές – όπως στρατιωτική θητεία, σπουδές, ανατροφή παιδιών – και η αίτηση μπορεί να γίνει σήμερα αλλά να ενεργοποιηθεί κοντά στη σύνταξη. Μάλιστα, συμφέρει να γίνει η εξαγορά με χαμηλό μισθό, και ακόμα περισσότερο αν πληρωθεί εφάπαξ, αφού τότε παρέχεται έκπτωση 2% για κάθε χρόνο εξαγοράς.
Για να καταλάβεις το όφελος, δες αυτό: Μισθωτός 62 ετών με 35 χρόνια ασφάλισης και συντάξιμο μισθό 1.240 ευρώ παίρνει 768 ευρώ σύνταξη με μειωμένη. Αν όμως αγοράσει 5 πλασματικά χρόνια (με κόστος 16.560 ευρώ), φτάνει την 40ετία και παίρνει πλήρη σύνταξη 1.057 ευρώ. Δηλαδή 289 ευρώ περισσότερα τον μήνα, ή 3.468 ευρώ τον χρόνο. Η απόσβεση; Σε μόλις 4 χρόνια και 8 μήνες.
Για κάποιον με υψηλότερο μισθό, π.χ. 4.010 ευρώ, η εξαγορά 5 πλασματικών χρόνων κοστίζει σχεδόν 50.000 ευρώ. Αλλά παίρνει πλήρη σύνταξη 2.442 ευρώ αντί για 1.802 – 640 ευρώ παραπάνω κάθε μήνα! Αποσβένει το κόστος σε 6 χρόνια και 5 μήνες.
Οι ιδιωτικοί υπάλληλοι και οι ελεύθεροι επαγγελματίες μπορούν να αναγνωρίσουν πλασματικά για να «κλειδώσουν» προϋποθέσεις πριν το 2012, αποφεύγοντας τις αυξήσεις ορίων ηλικίας που ήρθαν μετά. Για παράδειγμα, με 200 μέρες ανεργίας, στρατό, σπουδές και παιδιά, μπορεί κάποιος να φτιάξει 35ετία έως το 2012, κλειδώνοντας σύνταξη σε μικρότερη ηλικία.
Μετά το 2013, τα πλασματικά έτη βοηθούν για να συμπληρωθούν τα 40 χρόνια και να ανοίξει ο δρόμος της πλήρους σύνταξης στα 62, αλλιώς ο ασφαλισμένος θα μείνει με μειωμένη στα 62 ή πλήρη στα 67.
Για τους ελεύθερους επαγγελματίες και τους αγρότες, το κόστος εξαγοράς είναι η ίδια η μηνιαία εισφορά τους. Για παράδειγμα, το 2025, η εξαγορά 1 μήνα για μισθωτό με 1.310 ευρώ μισθό κοστίζει 262 ευρώ, ενώ για έναν ελεύθερο επαγγελματία 216,70 ευρώ.
Το σημαντικότερο: κάθε χρόνος που καθυστερεί η αίτηση εξαγοράς, ειδικά για τους επαγγελματίες, ακριβαίνει. Γιατί οι ασφαλιστικές εισφορές αυξάνονται – και μαζί τους ανεβαίνει το κόστος για να αγοράσει κανείς αυτά τα χρόνια.
Συμπέρασμα; Μπορεί να πληρώνεις πολλά για την εξαγορά, αλλά αν το κάνεις έξυπνα, θα πάρεις πίσω τα λεφτά σου με τόκο – και θα βγεις νωρίτερα στη σύνταξη, απολαμβάνοντας τους κόπους σου χωρίς το άγχος της εργασίας.
Μάθετε τα πάντα για ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ – ΕΠΙΔΟΜΑΤΑ – ΔΥΠΑ – ΟΠΕΚΑ – ΟΑΕΔ – ΕΦΚΑ εδώ
