Ανατροπές έρχονται στο ασφαλιστικό σύστημα και, δυστυχώς, δεν είναι υπέρ των εργαζομένων. Αν είσαι γεννημένος από το 1970 και μετά, ή ακόμα χειρότερα, μόλις ξεκίνησες την επαγγελματική σου πορεία, η ηλικία συνταξιοδότησης που είχες στο μυαλό σου μάλλον ανήκει στο παρελθόν.
Η Ελλάδα, ακολουθώντας το ευρωπαϊκό παράδειγμα, μπαίνει στη λογική του “όσο περισσότερο ζεις, τόσο περισσότερο δουλεύεις”. Η σύνδεση της ηλικίας συνταξιοδότησης με το προσδόκιμο ζωής, που προβλέπεται από τον Νόμο 3863/2010, ήταν να εφαρμοστεί από το 2021, αλλά η πανδημία ανέβαλε την υλοποίησή της. Πλέον, το επόμενο κρίσιμο ορόσημο είναι το 2027.
Τι αλλάζει από το 2027;
Από τα τέλη του 2026 μέχρι τις αρχές του 2027, το κράτος θα επανεξετάσει το προσδόκιμο ζωής των πολιτών άνω των 65 ετών, για τη δεκαετία 2016-2025. Αν αποδειχθεί ότι αυξήθηκε –κάτι που ήδη προβλέπουν οι στατιστικές της ΕΛΣΤΑΤ– τότε αυτομάτως θα αυξηθούν και τα όρια ηλικίας για σύνταξη.
Και δεν είναι κάτι που θα συμβεί μόνο μία φορά. Η διαδικασία αυτή θα επαναλαμβάνεται κάθε τρία χρόνια, με το 2030 και το 2033 να είναι τα επόμενα checkpoints. Μια συνεχής προσαρμογή που –κατά τα ευρωπαϊκά πρότυπα– έρχεται για να μείνει.
Η ψυχρή αριθμητική της ΕΛΣΤΑΤ
Σύμφωνα με τα τελευταία δεδομένα, το προσδόκιμο ζωής για άνδρες άνω των 65 αυξάνεται από τα 18,8 έτη (2019) στα 20 χρόνια μέχρι το 2030. Στις γυναίκες, το άλμα είναι ακόμα μεγαλύτερο: από 21,8 σε 22,9 έτη. Αυτό σημαίνει ότι οι κυβερνήσεις θα έχουν το «πράσινο φως» για να αυξήσουν τα όρια ηλικίας συνταξιοδότησης.
Πώς μεταφράζεται αυτό σε χρόνια εργασίας;
Ο ΟΟΣΑ προτείνει τρεις τρόπους προσαρμογής:
-
Αναλογία 1:1 (το πιθανότερο για την Ελλάδα): κάθε 1 χρόνος αύξησης στο προσδόκιμο = 1 χρόνος παραπάνω δουλειάς.
-
Αναλογία 2/3: 8 μήνες παραπάνω εργασίας για κάθε χρόνο αύξησης στο προσδόκιμο.
-
Αναλογία 1/3: Ηπιότερη αύξηση, 4 μήνες παραπάνω εργασίας ανά χρόνο.
Ποιοι θα «καούν» πρώτοι;
Οι γεννημένοι μεταξύ 1968 και 1973 –δηλαδή όσοι σήμερα είναι από 50 έως 55 ετών– βρίσκονται στο στόχαστρο. Αυτή η ομάδα είναι πιο πιθανό να βρεθεί μπροστά σε μια ή και δύο αυξήσεις ορίων ηλικίας μέσα στην επόμενη δεκαετία.
Ας δούμε ένα σενάριο: αν κάποιος γίνεται 62 ετών το 2029 και εν τω μεταξύ έχει εφαρμοστεί αύξηση 1,5 έτους σταδιακά (0,5 έτος ανά έτος), τότε πιθανότατα θα χρειαστεί να φτάσει τα 63 και κάτι για να μπορέσει να αποχωρήσει από την εργασία. Όσο πιο πίσω είσαι ηλικιακά, τόσο περισσότερες προσαρμογές θα υποστείς.
Οι σαραντάρηδες και τριαντάρηδες ακολουθούν…
Αν είσαι 35 έως 45 ετών, βρίσκεσαι στα πρώτα 15–20 χρόνια του ασφαλιστικού σου βίου. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι η σύνταξή σου θα καθυστερήσει κατά δύο ή και τρεις αυξήσεις στα όρια ηλικίας μέχρι να ολοκληρώσεις τον κύκλο.
Για τους πιο νέους –25άρηδες και 30άρηδες– το τοπίο είναι ακόμα πιο σκληρό: προβλέπεται αποχώρηση μετά τα 64 και μόνο αν έχουν εξασφαλίσει 44 χρόνια ασφαλισμένου βίου. Ναι, σωστά διάβασες. 44 χρόνια!
Η παγίδα των πλασματικών ετών
Αν πλησιάζεις την ηλικία συνταξιοδότησης αλλά σου λείπουν χρόνια ασφάλισης, πρέπει να κινηθείς άμεσα. Οι πλασματικοί χρόνοι μπορεί να είναι η μόνη σου σωτηρία ώστε να «κλειδώσεις» σύνταξη με τα ισχύοντα όρια και να αποφύγεις την επερχόμενη αύξηση.
Ποιοι τη γλιτώνουν (προς το παρόν);
Υπάρχουν και λίγοι τυχεροί. Οι εξής κατηγορίες δεν αναμένεται να επηρεαστούν:
-
Όσοι έχουν ήδη θεμελιωμένο δικαίωμα για πλήρη ή μειωμένη σύνταξη με βάση τις μεταβατικές διατάξεις του 2015 και μετά.
-
Όσοι συνταξιοδοτούνται με ειδικές ρυθμίσεις (π.χ. αναπηρικές συντάξεις συγγενών).
-
Εργαζόμενοι σε βαρέα και ανθυγιεινά επαγγέλματα.
-
Οι ένστολοι –στρατιωτικοί, αστυνομικοί, λιμενικοί κ.λπ.– που υπάγονται σε ειδικά καθεστώτα.
Τι δείχνει ο πίνακας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής
| Έτος | Νόμιμη Ηλικία Συνταξιοδότησης | Έτη Εισφορών | Σύνταξη με 40 έτη |
|---|---|---|---|
| 2022 | 67 | 40 | 62 |
| 2030 | 68,5 | 40 | 63,6 |
| 2040 | 69,5 | 40 | 64,5 |
| 2050 | 70,5 | 40 | 65,5 |
Αν δεν προλάβεις να «κλειδώσεις» σύνταξη πριν την εκτίναξη των ορίων, το όριο των 67 θα μοιάζει με… όνειρο. Οι νέες ηλικίες συνταξιοδότησης αγγίζουν ακόμα και τα 70,5 έτη, αλλάζουν ολόκληρα συνταξιοδοτικά πλάνα και απαιτούν ψυχραιμία, αλλά και προετοιμασία από σήμερα.
Μάθετε τα πάντα για ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ – ΕΠΙΔΟΜΑΤΑ – ΔΥΠΑ – ΟΠΕΚΑ – ΟΑΕΔ – ΕΦΚΑ εδώ


