Σύνταξη και δουλειά μαζί: Χρυσή ευκαιρία ή παγίδα;
Όλο και περισσότεροι συνταξιούχοι σκέφτονται να επιστρέψουν στην αγορά εργασίας. Κάποιοι για να αυξήσουν το εισόδημά τους, άλλοι για να παραμείνουν ενεργοί. Όμως η πραγματικότητα κρύβει παγίδες – και ευκαιρίες – ανάλογα με το επάγγελμα, το φορολογικό προφίλ και την ηλικία του καθενός. Το μοντέλο “σύνταξη + εργασία” δεν λειτουργεί το ίδιο για όλους. Για κάποιους είναι σωσίβιο. Για άλλους, καταλήγει σε… οικονομικό βαρίδι.
Ποιοι είναι οι πραγματικοί κερδισμένοι;
Οι ελεύθεροι επαγγελματίες και οι τεχνίτες βρίσκονται στην κορυφή της λίστας των ωφελημένων. Οι λόγοι είναι απλοί: Δεν υφίσταται μείωση της σύνταξης και διατηρούν απόλυτη ελευθερία στον τρόπο και τον χρόνο εργασίας τους. Ειδικά όσοι δραστηριοποιούνται με μπλοκάκι ή ατομική επιχείρηση, μπορούν να συνεχίσουν να εργάζονται σαν να μη… βγήκαν ποτέ σε σύνταξη.
Αυτό σημαίνει ότι διατηρούν το πελατολόγιο τους, την επαγγελματική τους φήμη και το εισόδημά τους – με μόνο σημαντικό αντίτιμο τις ασφαλιστικές εισφορές, οι οποίες όμως είναι αναμενόμενες.
Οι δημόσιοι υπάλληλοι μένουν… απ’ έξω
Σε τελείως αντίθετη μοίρα βρίσκονται οι πρώην δημόσιοι υπάλληλοι. Το πρόβλημα δεν είναι τόσο οικονομικό όσο… θεσμικό. Οι διαδικασίες προσλήψεων στον δημόσιο τομέα γίνονται αποκλειστικά μέσω ΑΣΕΠ, πράγμα που καθιστά την επιστροφή στην εργασία εξαιρετικά δύσκολη, αν όχι αδύνατη.
Η σταθερότητα που χαρακτήριζε τον επαγγελματικό τους βίο δεν μεταφράζεται εύκολα σε ευελιξία μετά τη συνταξιοδότηση. Ακόμα κι αν ήθελαν να ξαναμπούν στην αγορά εργασίας, οι πόρτες είναι σχεδόν κλειστές.
Ιδιωτικοί υπάλληλοι και εκπαιδευτικοί: Μισό βήμα μπροστά, δύο πίσω
Οι μισθωτοί του ιδιωτικού τομέα –όπως και οι εκπαιδευτικοί– θεωρητικά ωφελούνται. Η σύνταξή τους δεν περικόπτεται αν αποφασίσουν να συνεχίσουν να εργάζονται. Ωστόσο, εδώ μπαίνει στη μέση η… εφορία.
Η παράλληλη εργασία συνεπάγεται σημαντική φορολογική επιβάρυνση, καθώς το συνολικό εισόδημα αυξάνεται και ανεβάζει τον συνταξιούχο σε ανώτερο φορολογικό κλιμάκιο. Ταυτόχρονα, καταβάλλονται και διπλές εισφορές (ως μισθωτός και ως συνταξιούχος), κάτι που συχνά ακυρώνει τα όποια οφέλη από τον επιπλέον μισθό.
Ο παράγοντας “τύπος εργασίας” και “ηλικία”
Η απόφαση για επιστροφή στην εργασία δεν εξαρτάται μόνο από τα νούμερα. Παίζει ρόλο και η φύση της δουλειάς. Όσο πιο ανεξάρτητη είναι η επαγγελματική δραστηριότητα, τόσο πιο εύκολη η επανένταξη. Οι επαγγελματίες που δουλεύουν με ευελιξία (τεχνίτες, λογιστές, δικηγόροι κ.ά.) έχουν πολύ περισσότερες επιλογές από έναν υπάλληλο γραφείου ή έναν δημόσιο λειτουργό.
Επίσης, η ηλικία είναι καθοριστική. Όσο πιο κοντά είναι κάποιος στα 67 ή και παραπάνω, τόσο μικρότερη είναι η διάθεση – αλλά και η ικανότητα – για πλήρη απασχόληση.
Αναλυτικός πίνακας: Ποιος κερδίζει και ποιος χάνει
| Κατηγορία Συνταξιούχου | Συμφέρει; | Πλεονεκτήματα | Μειονεκτήματα |
|---|---|---|---|
| Ιδιωτικός Υπάλληλος | Μερικώς | Αδιάλειπτο εισόδημα | Βαρύς φορολογικός λογαριασμός, διπλές εισφορές |
| Εκπαιδευτικός | Μερικώς | Δεν κόβεται η σύνταξη | Φορολογία + εισφορές |
| Δημόσιος Υπάλληλος | Όχι ιδιαίτερα | Επαγγελματική ασφάλεια | Δύσκολη επιστροφή λόγω ΑΣΕΠ |
| Ελεύθερος Επαγγελματίας | Ναι | Οικονομική ευελιξία, πλήρες εισόδημα | Εισφορές στον ΕΦΚΑ |
| Ειδικευμένος Τεχνίτης | Ναι | Άμεση επανένταξη, μικρή φορολογία | Τεκμήρια και εισφορές |
Το συμπέρασμα: Δεν είναι όλοι ίσοι στην «δεύτερη καριέρα»
Αν κάτι είναι ξεκάθαρο, είναι πως η δυνατότητα να δουλεύεις μετά τη σύνταξη μοιάζει με… δύο μέτρα και δύο σταθμά. Όσοι έχουν ανεξάρτητο επάγγελμα ή τεχνική ειδίκευση απολαμβάνουν μεγαλύτερη ελευθερία και λιγότερους περιορισμούς. Για τους υπόλοιπους, ειδικά όσους προέρχονται από θέσεις σταθερού εργοδότη ή δημόσιο τομέα, οι ευκαιρίες είναι περιορισμένες και τα αντικίνητρα πολλά.
Η νομοθεσία προσπαθεί να δώσει «κίνητρα παραμονής στην εργασία», όμως στην πράξη οι πραγματικοί ωφελημένοι είναι λιγότεροι απ’ όσους θα ήλπιζαν.
Μάθετε τα πάντα για ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ – ΕΠΙΔΟΜΑΤΑ – ΔΥΠΑ – ΟΠΕΚΑ – ΟΑΕΔ – ΕΦΚΑ εδώ
