Ένα βίντεο που έχει κατακλύσει τις τελευταίες ημέρες τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, πυροδοτεί συζητήσεις σχετικά με την πιθανή κατάργηση των μετρητών στην Ευρωζώνη από τον Οκτώβριο του 2025. Στο επίκεντρο βρίσκεται η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, Κριστίν Λαγκάρντ, η οποία αναφέρεται στο ψηφιακό ευρώ, προκαλώντας πληθώρα αντιδράσεων και εικασιών.
Οι δηλώσεις της Λαγκάρντ και η αλήθεια πίσω από το βίντεο
Στις 9 Μαρτίου, σε ανάρτηση στο Facebook, αναδείχθηκε ένα απόσπασμα στο οποίο η Λαγκάρντ εμφανίζεται να δηλώνει ότι το ψηφιακό ευρώ θα τεθεί σε κυκλοφορία τον Οκτώβριο του 2025. Το υλικό συνοδεύεται από ισχυρισμούς πως η ΕΚΤ θα αποκτήσει εξουσίες όπως ο αποκλεισμός συναλλαγών ή ακόμη και η επιβολή φόρων μέσω του νέου νομίσματος. Ωστόσο, το επίμαχο απόσπασμα αποσπάστηκε από συνέντευξη Τύπου της 6ης Μαρτίου, όπου η Λαγκάρντ αναφέρθηκε γενικά στην πορεία της ευρωπαϊκής οικονομίας και στο πλαίσιο των ψηφιακών νομισμάτων.
Τι πραγματικά ισχύει για τον Οκτώβριο του 2025
Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα έσπευσε να τοποθετηθεί δημόσια, διευκρινίζοντας ότι ο Οκτώβριος του 2025 δεν σηματοδοτεί την κυκλοφορία του ψηφιακού ευρώ, αλλά την ολοκλήρωση της προπαρασκευαστικής του φάσης, η οποία είχε ξεκινήσει από τον Νοέμβριο του 2023. Οποιαδήποτε απόφαση για την τελική υιοθέτηση και διάθεση του νέου ψηφιακού νομίσματος θα εξαρτηθεί από νομοθετικές διαδικασίες, στις οποίες εμπλέκονται θεσμικά όργανα όπως η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο της ΕΕ.
Το μετρητό παραμένει, λένε οι ευρωπαϊκές τράπεζες
Παρότι οι φήμες περί επικείμενης κατάργησης των μετρητών οργιάζουν, η Εθνική Τράπεζα της Αυστρίας ξεκαθάρισε μέσω δηλώσεών της στο AFP πως «το φυσικό χρήμα δεν καταργείται» και πως «ουδείς στην ευρωζώνη προτίθεται να το αποσύρει». Η ίδια η ΕΚΤ έχει κάνει γνωστό πως βρίσκεται σε εξέλιξη σχέδιο για τον επανασχεδιασμό των τραπεζογραμματίων του ευρώ, κάτι που ενισχύει την πρόθεσή της να διατηρήσει το μετρητό ζωντανό και λειτουργικό.
Το ψηφιακό ευρώ ως συμπληρωματικό εργαλείο
Η Τράπεζα της Γαλλίας από την πλευρά της υπογραμμίζει ότι το ψηφιακό ευρώ δεν προορίζεται να αντικαταστήσει τις υπάρχουσες μορφές πληρωμής, αλλά να λειτουργήσει παράλληλα με αυτές. Όπως επεσήμανε εκπρόσωπός της, η φιλοσοφία πίσω από την πρωτοβουλία είναι να δημιουργηθεί ένα εργαλείο που θα προσφέρει τη λειτουργικότητα των μετρητών, αλλά στον ψηφιακό κόσμο.
Τι είναι το ψηφιακό ευρώ
Το ψηφιακό ευρώ είναι ένα φιλόδοξο σχέδιο της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας για τη δημιουργία ενός νέου, σύγχρονου νομίσματος, πλήρως εναρμονισμένου με τις ανάγκες της ψηφιακής εποχής. Στόχος του είναι να αποτελέσει ένα ασφαλές, εύχρηστο και χωρίς αποκλεισμούς μέσο πληρωμής, το οποίο θα συνυπάρχει με τα φυσικά μετρητά, ενισχύοντας την νομισματική σταθερότητα και την αυτονομία της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Η πρωτοβουλία βρίσκεται ακόμα σε φάση ανάπτυξης, με τις επόμενες κινήσεις να περιλαμβάνουν δοκιμαστικές εφαρμογές, τεχνικές αξιολογήσεις και διαβούλευση με πολίτες και θεσμούς.
Παρά τους φόβους και τις ανακοινώσεις που προκάλεσαν αντιδράσεις, δεν φαίνεται να υπάρχει άμεσο σχέδιο κατάργησης των μετρητών. Το ψηφιακό ευρώ αποτελεί ένα συμπληρωματικό εργαλείο για το μέλλον, χωρίς να απειλεί τη φυσική μορφή του χρήματος. Ο Οκτώβριος του 2025 δεν είναι η αρχή του τέλους των μετρητών, αλλά ένα ορόσημο σε μια μεγαλύτερη διαδικασία σχεδιασμού και προσαρμογής στις νέες οικονομικές πραγματικότητες.
