Σε μια ριζοσπαστική αλλαγή προχωρά η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων, η οποία σχεδιάζει τη μαζική διαγραφή χρεών συνολικού ύψους 10 δισ. ευρώ. Πρόκειται για παλιές, ανεπίδεκτες είσπραξης οφειλές που παραμένουν επί χρόνια στα μητρώα της Εφορίας, χωρίς καμία ρεαλιστική πιθανότητα ανάκτησης. Η απόφαση αυτή σηματοδοτεί το τέλος μιας εποχής και την έναρξη μιας πιο ρεαλιστικής και στοχευμένης φορολογικής στρατηγικής.
Μαύρη τρύπα 110 δισ. ευρώ στα κρατικά βιβλία
Σήμερα, το σύνολο των ληξιπρόθεσμων οφειλών προς το Δημόσιο ξεπερνά τα 110 δισ. ευρώ. Από αυτά, πάνω από 26 δισ. έχουν ήδη χαρακτηριστεί ανεπίδεκτα είσπραξης, ενώ εκτιμάται ότι μέχρι το τέλος του 2025 το ποσό αυτό θα φτάσει τα 36,3 δισ. ευρώ. Δηλαδή, σχεδόν το ένα τρίτο των χρεών θεωρείται πλέον χαμένο. Πρόκειται για οφειλές από εταιρείες-φαντάσματα, χρεοκοπημένες επιχειρήσεις και φυσικά πρόσωπα χωρίς κανένα περιουσιακό στοιχείο.
Ποιες υποθέσεις θεωρούνται μη εισπράξιμες
Ορισμένα εμβληματικά παραδείγματα είναι η Ακρόπολις Χρηματιστηριακή με χρέη που ξεκίνησαν από 5,5 δισ. και σήμερα ξεπερνούν τα 13,8 δισ. ευρώ, η παλαιά Ολυμπιακή Αεροπορία με 2,8 δισ. ευρώ, και ο Ιππόδρομος με σημαντικές ανεξόφλητες οφειλές. Οι φορείς αυτοί είτε έχουν πάψει να υφίστανται είτε δεν διαθέτουν απολύτως καμία περιουσία για δέσμευση.
Μόνο 25 δισ. μπορούν να εισπραχθούν
Από τα 110 δισ. ευρώ, εκτιμάται ότι μόλις 25 δισ. έχουν πιθανότητες να εισρεύσουν στα δημόσια ταμεία. Οι υπόλοιπες οφειλές είναι είτε νομικά προστατευμένες είτε πρακτικά ανέφικτο να εισπραχθούν, λόγω απουσίας περιουσιακών στοιχείων. Παρ’ όλα αυτά, η ΑΑΔΕ δεν σταματά την προσπάθεια: στοχεύει στην ανάκτηση 5,5 δισ. ευρώ το 2025, μέσω στοχευμένων δράσεων και ηλεκτρονικών ελέγχων.
Το σχέδιο δράσης της ΑΑΔΕ για το 2025
Η Ανεξάρτητη Αρχή έχει εκπονήσει ένα πολυδιάστατο σχέδιο που περιλαμβάνει αποστολή ειδοποιήσεων σε μικροοφειλέτες, πίεση σε μεγαλοοφειλέτες, και στοχοθεσία για την είσπραξη 1,6 δισ. ευρώ από παλαιές οφειλές και 1,4 δισ. από πρόσφατες. Παράλληλα, δίνεται έμφαση στην ανάκτηση 700 εκατ. ευρώ από τις πιο βαριές υποθέσεις. Οι νέες ληξιπρόθεσμες οφειλές θα πρέπει να ανακτώνται κατά τουλάχιστον 33% κάθε χρόνο, ποσό που φτάνει τα 7-7,5 δισ. ευρώ.
Οι αυστηρές προϋποθέσεις διαγραφής
Για να χαρακτηριστεί μια οφειλή ανεπίδεκτη είσπραξης, πρέπει να προηγηθεί εξαντλητικός έλεγχος από την ΑΑΔΕ. Χρησιμοποιούνται όλα τα ψηφιακά εργαλεία για αναζήτηση περιουσίας, ακολουθούν αναγκαστικά μέτρα (κατασχέσεις, πλειστηριασμοί), και συντάσσεται αναλυτική έκθεση από ελεγκτή που επιβεβαιώνει την αδυναμία είσπραξης. Όπου είναι απαραίτητο, υποβάλλεται και αίτημα για ποινική δίωξη. Μόνο τότε τίθεται η υπόθεση στο αρχείο.
Τι σημαίνει αυτό για τους πολίτες
Η διαγραφή αυτών των χρεών δεν ισοδυναμεί με χάρη ή διαγραφή ευθυνών, αλλά με την αναγνώριση ότι είναι άχρηστο να διατηρούνται στα βιβλία υποχρεώσεις χωρίς καμία πιθανότητα είσπραξης. Η κίνηση αυτή επιτρέπει στην ΑΑΔΕ να εστιάσει τους πόρους της στους ενεργούς και εν δυνάμει πληρωτές, ενώ παράλληλα εξυγιαίνει τα δημόσια οικονομικά. Είναι ένα βήμα προς μια ρεαλιστική φορολογική πολιτική, χωρίς ψευδαισθήσεις και με πρακτικά αποτελέσματα.
