Μια μεγάλη αλλαγή στο φορολογικό τοπίο της ακίνητης περιουσίας προ των πυλών. Την Τρίτη 15 Ιουλίου 2025, κατατίθεται στην Επιτροπή Οικονομικών της Βουλής το πολυαναμενόμενο νομοσχέδιο του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, που φέρει τον τίτλο «Κώδικας Φορολογίας Περιουσίας» και στοχεύει στην πλήρη αναδιοργάνωση του υφιστάμενου συστήματος.
Η ψήφιση του νομοσχεδίου έχει προγραμματιστεί για την αμέσως επόμενη ημέρα, Τετάρτη 16 Ιουλίου, επιβεβαιώνοντας το επείγον της μεταρρύθμισης και την πρόθεση της κυβέρνησης να δώσει γρήγορα νέα «ταυτότητα» στη φορολόγηση της περιουσίας.
Τι αλλάζει με τον νέο Κώδικα
Το νομοσχέδιο επιχειρεί κάτι ιδιαίτερα φιλόδοξο: να συγκεντρώσει όλες τις επιμέρους διατάξεις που αφορούν την ακίνητη περιουσία –οι οποίες έως σήμερα ήταν διασκορπισμένες σε διάφορους νόμους και εγκυκλίους– σε ένα ενιαίο και συνεκτικό θεσμικό πλαίσιο. Με απλά λόγια, η νέα πρόταση λειτουργεί ως «ομπρέλα» για μια πληθώρα ρυθμίσεων που σχετίζονται με:
Το περιουσιολόγιο ακινήτων, όπου καταγράφονται αναλυτικά οι ιδιοκτησίες των πολιτών.
Την αντικειμενική αξία ακινήτων, δηλαδή τον υπολογισμό της αξίας τους βάσει κρατικών τιμών ζώνης.
Την αγοραία αξία, που είναι η πραγματική τιμή πώλησης ενός ακινήτου στην αγορά.
Το μικτό σύστημα προσδιορισμού, που συνδυάζει στοιχεία αντικειμενικής και αγοραίας τιμής για πιο δίκαιη αποτίμηση.
Τη βάση υπολογισμού του ΕΝΦΙΑ, του πιο γνωστού φόρου ακίνητης περιουσίας.
Τη φορολογία μεταβίβασης περιουσίας, είτε πρόκειται για αγορές, είτε για δωρεές, γονικές παροχές και κληρονομιές.
Τη φορολογία επί της ακίνητης κατοχής, γνωστή και ως Ειδικός Φόρος Ακινήτων (ΕΦΑ).
Τη φορολόγηση κερδών από τυχερά παίγνια, που εντάσσεται επίσης στο νέο πλαίσιο.
Γιατί είναι σημαντικός αυτός ο Κώδικας;
Με την πολυνομία να αποτελεί διαχρονικό πρόβλημα της ελληνικής διοίκησης, η κωδικοποίηση των κανόνων σε έναν ενιαίο Κώδικα έρχεται να βάλει τέλος στην αποσπασματικότητα. Στόχος είναι να απλοποιηθεί η διαδικασία τόσο για τους φορολογούμενους όσο και για τις αρχές, περιορίζοντας τις παρερμηνείες, τις γραφειοκρατικές αγκυλώσεις και τα νομικά κενά που συχνά οδηγούν σε καθυστερήσεις και δικαστικές περιπέτειες.
Ο νέος Κώδικας φιλοδοξεί να αποτελέσει έναν “οδικό χάρτη” για όλα τα θέματα περιουσιακής φορολόγησης, διευκολύνοντας τόσο τους πολίτες όσο και τους επαγγελματίες του κλάδου, όπως λογιστές, συμβολαιογράφους και νομικούς.
✍️ Ποιες άλλες διατάξεις περιλαμβάνει
Πέρα από τις βασικές διατάξεις, το νομοσχέδιο ενσωματώνει και σειρά επιμέρους ρυθμίσεων, οι οποίες μέχρι τώρα υπήρχαν σε άσχετους νόμους και συχνά περνούσαν απαρατήρητες. Ανάμεσά τους περιλαμβάνονται:
Απαλλαγές για αγροτικές μεταβιβάσεις: Ειδικά φορολογικά προνόμια που ισχύουν για μεταβιβάσεις γης στον αγροτικό τομέα.
Εξαιρέσεις για αγορά ακινήτων στη Θράκη: Μια ιδιαίτερη φορολογική μεταχείριση που ισχύει σε περιοχές με ειδικά γεωπολιτικά χαρακτηριστικά.
Με την ενσωμάτωσή τους στον Κώδικα, οι διατάξεις αυτές αποκτούν πλέον αυξημένη θεσμική προβολή και καθίστανται πιο προσβάσιμες στον πολίτη.
Το ευρύτερο πλαίσιο: Δικαιοσύνη και διαφάνεια
Η μεταρρύθμιση αυτή δεν είναι μεμονωμένη. Εντάσσεται σε μια γενικότερη προσπάθεια του Υπουργείου να εδραιώσει ένα πιο δίκαιο και διάφανο φορολογικό σύστημα. Με την πλήρη καταγραφή των περιουσιακών στοιχείων και τον εξορθολογισμό της φορολογίας, επιχειρείται να περιοριστεί η φοροδιαφυγή και να μπει τέλος στις «γκρίζες ζώνες» που για χρόνια εξυπηρετούσαν την αυθαιρεσία.
Ο εξορθολογισμός της βάσης υπολογισμού των φόρων, ιδίως μέσω της προσαρμογής μεταξύ αντικειμενικών και αγοραίων τιμών, στοχεύει να αποκαταστήσει ανισότητες που χρόνια τώρα δημιουργούν τριβές – κυρίως σε περιπτώσεις κληρονομιών και μεταβιβάσεων.
Το επόμενο βήμα
Αφού περάσει από την Επιτροπή Οικονομικών, το νομοσχέδιο θα τεθεί άμεσα σε ψηφοφορία. Η ταχύτητα με την οποία προωθείται η συγκεκριμένη μεταρρύθμιση φανερώνει την πολιτική βούληση για άμεση εφαρμογή, ενώ δεν αποκλείεται να υπάρξουν και τροπολογίες που θα ενσωματωθούν τελευταία στιγμή, καθώς συχνά συμβαίνει με τέτοια πολυθεματικά νομοσχέδια.
