Η εποχή της χαλαρής δήλωσης ακινήτων φτάνει στο τέλος της, καθώς η νέα ψηφιακή τομή που φέρνει το νομοσχέδιο για τον Τελωνειακό Κώδικα προβλέπει την άμεση σύνδεση της Εφορίας με το Κτηματολόγιο. Πρόκειται για μία κίνηση που αλλάζει τα δεδομένα στον τρόπο ελέγχου και διαχείρισης της ακίνητης περιουσίας στην Ελλάδα, με στόχο τον εντοπισμό όσων αποκρύπτουν τετραγωνικά, δηλώνουν «κλειστά» ακίνητα ή δεν έχουν δηλώσει καθόλου τις ιδιοκτησίες τους.
Στην καρδιά αυτής της νέας προσέγγισης βρίσκεται το Μητρώο Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων (ΜΙΔΑ) – μία πρωτοποριακή πλατφόρμα της ΑΑΔΕ που θα λειτουργήσει ως η κεντρική βάση δεδομένων για κάθε ακίνητο που δηλώνεται ή ελέγχεται από την Εφορία.
Η νέα «ψηφιακή ταυτότητα» των ακινήτων
Το ΜΙΔΑ δεν είναι απλώς μία ακόμη ηλεκτρονική εφαρμογή. Πρόκειται για ένα ολοκληρωμένο πληροφοριακό σύστημα που θα συγκεντρώνει όλα τα δεδομένα σχετικά με τα ακίνητα: περιγραφή, χρήση, ιδιοκτησιακά δικαιώματα, ακόμα και τη σχέση κάθε φορολογούμενου με αυτά.
Τα δεδομένα που θα συλλέγονται δεν θα περιορίζονται στις δηλώσεις των πολιτών μέσω των εντύπων Ε2 και Ε9, αλλά θα εμπλουτίζονται και με στοιχεία από το Κτηματολόγιο, τον ΔΕΔΔΗΕ και κάθε άλλο δημόσιο ή ιδιωτικό φορέα που διαθέτει σχετική πληροφορία.
Μία κίνηση – πολλαπλοί στόχοι
Η δημιουργία του ΜΙΔΑ εξυπηρετεί δύο βασικούς στόχους:
Καταπολέμηση της φοροδιαφυγής: Μέσω της διαλειτουργικότητας με το Κτηματολόγιο και άλλες βάσεις δεδομένων, η ΑΑΔΕ θα μπορεί να διασταυρώνει τα δηλωμένα στοιχεία και να εντοπίζει ασυμφωνίες, όπως «κρυφά» τετραγωνικά, ψευδείς δηλώσεις για κενά ακίνητα, ή περιουσία που δεν έχει δηλωθεί καθόλου.
Αύξηση φορολογικών εσόδων: Η καλύτερη εικόνα της πραγματικής ακίνητης περιουσίας των φορολογουμένων θα δώσει τη δυνατότητα στο κράτος να ενισχύσει τα έσοδά του, ιδίως από τον ΕΝΦΙΑ, αποτρέποντας φαινόμενα παραπλάνησης των φορολογικών αρχών.
Πώς θα λειτουργήσει στην πράξη
Μόλις ενεργοποιηθεί πλήρως η πλατφόρμα ΜΙΔΑ, θα ξεκινήσει η διαδικασία μεταφοράς όλων των δηλωμένων ακινήτων από το υπάρχον σύστημα Taxisnet στο νέο μητρώο. Αμέσως μετά, τα στοιχεία αυτά θα διασταυρωθούν με τις βάσεις δεδομένων του Κτηματολογίου, αλλά και με εκείνες του ΔΕΔΔΗΕ, ώστε να ελεγχθεί κατά πόσον τα δηλωμένα ακίνητα είναι πράγματι ηλεκτροδοτούμενα ή χρησιμοποιούνται όπως έχει δηλωθεί.
Σε αυτή τη φάση θα ξεκινήσει και η εμπλοκή των ιδιοκτητών: οι πολίτες θα κληθούν να επιβεβαιώσουν τα στοιχεία των ακινήτων τους μέσω της πλατφόρμας. Εάν προκύψουν διαφορές ανάμεσα στις δηλώσεις της Εφορίας και τις πληροφορίες από το Κτηματολόγιο ή τον πάροχο ρεύματος, τότε θα ενεργοποιηθεί ο μηχανισμός επιβολής προστίμων.
Ηλεκτρονική διασύνδεση χωρίς περιθώρια λάθους
Η ΑΑΔΕ έχει προβλέψει πλήρη διαλειτουργικότητα του ΜΙΔΑ με το Ενιαίο Μητρώο Ακινήτων (ΕΜΑ) του Κτηματολογίου, αλλά και με άλλες ψηφιακές υπηρεσίες τόσο του δημόσιου όσο και του ιδιωτικού τομέα. Αυτό σημαίνει ότι οι έλεγχοι θα γίνονται πλέον αυτόματα, χωρίς την ανάγκη φυσικού ελέγχου ή διασταυρώσεων «στο χέρι».
Παράλληλα, η δυνατότητα άντλησης δεδομένων από τρίτους – όπως δικηγόρους, συμβολαιογράφους ή μηχανικούς – θα ενισχύσει περαιτέρω την ακρίβεια των πληροφοριών.
Νέα εποχή στη δήλωση ακινήτων
Το ψηφιακό μητρώο ΜΙΔΑ εισάγει ουσιαστικά μία νέα εποχή για τους ιδιοκτήτες ακινήτων, οι οποίοι θα πρέπει πλέον να είναι εξαιρετικά προσεκτικοί με τις δηλώσεις που υποβάλλουν. Η εποχή που κάποιος μπορούσε να «κόψει» τετραγωνικά ή να δηλώσει ψευδώς ότι ένα διαμέρισμα είναι άδειο, φτάνει στο τέλος της.
Αντίστοιχα, η διαφάνεια στη διαχείριση της ιδιοκτησίας αναμένεται να αυξήσει και την εμπιστοσύνη των πολιτών στη φορολογική δικαιοσύνη, αφού όλοι θα γνωρίζουν ότι οι δηλώσεις περνούν από αυστηρό έλεγχο.
Τι να περιμένουν οι φορολογούμενοι
Όσοι ιδιοκτήτες έχουν δηλώσει με ακρίβεια την ακίνητη περιουσία τους, δεν έχουν λόγο ανησυχίας. Όμως όσοι έχουν «πειράξει» τετραγωνικά, έχουν ξεχάσει να δηλώσουν αλλαγές ή έχουν καταφύγει σε ψευδείς δηλώσεις για να πληρώσουν λιγότερο ΕΝΦΙΑ, καλό είναι να προχωρήσουν άμεσα σε διορθώσεις. Όταν ξεκινήσουν οι διασταυρώσεις, τα πρόστιμα θα επιβάλλονται αυτόματα και χωρίς άλλη προειδοποίηση.
Η εφαρμογή του ΜΙΔΑ δεν είναι ένα ακόμα φορολογικό μέτρο – είναι ένα εργαλείο διαφάνειας και τάξης. Κι αν κάποτε μπορούσε κανείς να «ξεγλιστρήσει», τώρα το σύστημα δεν θα αφήνει περιθώρια.
