Μπορεί οι παλιές εποχές των προκλητικών εφάπαξ να έχουν περάσει, αλλά φαίνεται πως το 2025 έχει κάποιες ευχάριστες εκπλήξεις – τουλάχιστον για ορισμένες κατηγορίες συνταξιούχων. Σύμφωνα με αναλυτικά στοιχεία από τον e-ΕΦΚΑ, χιλιάδες ασφαλισμένοι του Δημοσίου, των ΔΕΚΟ και του ιδιωτικού τομέα είδαν ήδη σημαντικές αυξήσεις στα εφάπαξ βοηθήματα για το πρώτο επτάμηνο του έτους, σε σχέση με το αντίστοιχο διάστημα του 2024.
Όμως δεν είναι όλα ρόδινα. Σε δέκα τομείς πρόνοιας οι δικαιούχοι είδαν το ποσό του εφάπαξ να «κουρεύεται» αισθητά, σε ορισμένες περιπτώσεις ακόμη και κατά δεκάδες χιλιάδες ευρώ.
Ανεβαίνει ο πήχης στο Δημόσιο και τις ΔΕΚΟ
Για τους συνταξιούχους του Δημοσίου, το μέσο εφάπαξ ανέρχεται φέτος στις 25.547 ευρώ, όταν πέρυσι ήταν 22.930 ευρώ — μια αύξηση σχεδόν 2.600 ευρώ. Αντίστοιχα, στις ΔΕΚΟ και τις τράπεζες, το εφάπαξ φτάνει τις 25.347 ευρώ, δηλαδή 2.100 ευρώ περισσότερο από πέρυσι.
Ο λόγος πίσω από αυτή την άνοδο δεν είναι κάποια αλλαγή στον υπολογισμό του βοηθήματος, αλλά το γεγονός ότι οι νέοι συνταξιούχοι έχουν περισσότερα χρόνια ασφάλισης και υψηλότερους μισθούς. Αυτό «αντισταθμίζει» τις μειώσεις που προκαλεί το μεταρρυθμιστικό μοντέλο υπολογισμού που τέθηκε σε ισχύ το 2016 (γνωστός και ως «νόμος Κατρούγκαλου»).
Ποιοι είδαν… γενναίες αυξήσεις
Ορισμένες κατηγορίες συνταξιούχων ξεχώρισαν φέτος με εφάπαξ που προκαλούν αίσθηση:
-
Κληρικοί: Εκτίναξη στα 29.436 ευρώ, από 18.444 ευρώ πέρυσι. Μιλάμε για αύξηση σχεδόν 11.000 ευρώ!
-
Εκπαιδευτικοί: Φέτος λαμβάνουν 26.053 ευρώ, αυξημένα κατά 3.668 ευρώ σε σχέση με το 2024.
-
Σώματα Ασφαλείας (Αστυνομία, Πυροσβεστική, Λιμενικό): Από 18.712 ευρώ σε 23.338 ευρώ – άνοδος 4.626 ευρώ.
-
Πολιτικοί Δημόσιοι Υπάλληλοι: Μια μέση αύξηση 642 ευρώ, με το εφάπαξ να διαμορφώνεται στις 23.153 ευρώ.
-
Συνταξιούχοι της ΔΕΗ: Έκρηξη εφάπαξ στις 50.767 ευρώ, από 43.812 ευρώ πέρυσι – δηλαδή 6.955 ευρώ επιπλέον.
Όμως κάποιοι… είδαν την κατηφόρα
Δυστυχώς, δεν επωφελήθηκαν όλοι από τις αυξήσεις. Υπάρχουν και αυτοί που είδαν το εφάπαξ τους να μειώνεται, και μάλιστα σημαντικά:
-
Προσωπικό Ύδρευσης Θεσσαλονίκης: Η μεγαλύτερη «βουτιά», από 62.777 ευρώ σε 40.820 ευρώ, μείωση 21.957 ευρώ.
-
Πρώην Εμπορική Τράπεζα: Το εφάπαξ μειώθηκε κατά 5.090 ευρώ, φτάνοντας τις 22.669 ευρώ.
-
Ειδικά Μισθολόγια Δημοσίου: Πτώση κατά 618 ευρώ, με το εφάπαξ να κυμαίνεται πλέον στις 41.366 ευρώ.
Πώς λειτουργεί ο «νέος» υπολογισμός
Μετά τον νόμο 4387/2016, το εφάπαξ δεν υπολογίζεται πια με ενιαίο τρόπο. Αντίθετα, χωρίζεται σε δύο τμήματα:
-
Μέχρι το 2014: Υπολογισμός με βάση το 60% του μέσου όρου αποδοχών της πενταετίας 2009-2013, επί τα έτη ασφάλισης.
-
Από το 2015 και μετά: Ουσιαστικά πρόκειται για επιστροφή εισφορών, χωρίς τόκους.
Αυτό σημαίνει πως όσοι αποχώρησαν με πολλά χρόνια υπηρεσίας και υψηλές εισφορές είναι οι μόνοι που καταφέρνουν να «σώσουν» ή και να αυξήσουν το ποσό του εφάπαξ.
Τα πιο εντυπωσιακά (και τα πιο απογοητευτικά) ποσά
Μερικά παραδείγματα από τα 37 ταμεία πρόνοιας του ΕΦΚΑ δείχνουν ξεκάθαρα τη μεταβλητότητα:
-
Λιμενεργάτες: Από 105.924 ευρώ σε 127.096 ευρώ – άνοδος 21.172 ευρώ.
-
ΟΣΕ: Θεαματική αύξηση 24.734 ευρώ, με το μέσο εφάπαξ να φτάνει τις 72.429 ευρώ.
-
ΟΤΕ: Ελαφρά μείωση, από 42.313 ευρώ σε 41.766 ευρώ.
-
ΕΡΤ: Αύξηση 7.136 ευρώ, με το εφάπαξ να φτάνει τις 37.747 ευρώ.
Από την άλλη, υπάρχουν και τα… παράδοξα. Το Ταμείο του Εθνικού Θεάτρου, για παράδειγμα, εμφάνισε αύξηση από 57 ευρώ σε 1.305 ευρώ. Δεν αλλάζει ζωές, αλλά η ποσοστιαία μεταβολή είναι εντυπωσιακή.
Τι σημαίνουν όλα αυτά για τους επόμενους συνταξιούχους;
Αν πλησιάζετε τη σύνταξη, ένα είναι σίγουρο: τα χρόνια ασφάλισης και οι μισθοί παίζουν μεγαλύτερο ρόλο από ποτέ. Ο τρόπος υπολογισμού που εφαρμόζεται πλέον δεν ευνοεί τους λίγους ή όσους βιάζονται να αποχωρήσουν από την εργασία.
Όσο για τις επιμέρους μεταβολές, αυτές αποδεικνύουν ότι το εφάπαξ παραμένει ένας ζωντανός, ευμετάβλητος μηχανισμός, όπου μικρές διαφορές στην καριέρα οδηγούν σε μεγάλες διακυμάνσεις στο τελικό ποσό.
