Μια ριζική ανατροπή στον τρόπο που λειτουργεί η πειθαρχική διαδικασία στο Δημόσιο εισάγει το νέο νομοσχέδιο του υπουργείου Εσωτερικών. Οι αλλαγές είναι σαρωτικές και φέρνουν μαζί τους αυστηρές κυρώσεις, fast track διαδικασίες και την απόλυτη αποδυνάμωση του ρόλου των συνδικαλιστών. Ανάμεσα στα πιο ηχηρά σημεία, ξεχωρίζει η πρόβλεψη για απόλυση υπαλλήλων που αρνούνται να συμμετάσχουν στην αξιολόγηση.
Η αιτιολόγηση του νομοσχεδίου υπογραμμίζει την ανάγκη για εκσυγχρονισμό ενός συστήματος που – όπως αναφέρεται – «πάσχει από χρόνιες παθογένειες». Δεν είναι λίγες οι περιπτώσεις όπου οι πειθαρχικές υποθέσεις παρέμεναν ανοιχτές για πάνω από πέντε χρόνια, συχνά με αποτέλεσμα την παραγραφή αδικημάτων ή την ατιμωρησία.
Τέλος οι Δικαστές-«Δανεικοί» – Νέο Συμβούλιο με Μόνιμα Στελέχη
Η πιο θεμελιώδης αλλαγή αφορά τη δημιουργία νέου Πειθαρχικού Συμβουλίου, το οποίο αντικαθιστά πλήρως όλα τα υφιστάμενα όργανα πρώτου και δεύτερου βαθμού. Στο νέο αυτό σχήμα δεν θα συμμετέχουν πλέον δικαστικοί λειτουργοί ή συνδικαλιστές. Αντίθετα, την ευθύνη αναλαμβάνουν αποκλειστικά μέλη του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους, με μοναδική απασχόληση τα πειθαρχικά.
Το νέο Συμβούλιο θα οργανώνεται σε τριμελή ή πενταμελή κλιμάκια, ανάλογα με τη σοβαρότητα της υπόθεσης. Εκπρόσωποι των συνδικαλιστικών οργάνων δύνανται να παραστούν μόνο για διατύπωση απόψεων, χωρίς δικαίωμα ψήφου.
⚡ Αποσύνδεση από Ποινικά και Επίσπευση Δικαιοσύνης
Μια ακόμη καινοτομία είναι η πλήρης ανεξαρτητοποίηση των πειθαρχικών διαδικασιών από τις ποινικές. Δηλαδή, δεν απαιτείται πλέον να ολοκληρωθεί πρώτα η ποινική διαδικασία για να προχωρήσει η πειθαρχική, κάτι που στο παρελθόν προκαλούσε τεράστιες καθυστερήσεις.
Επιπλέον, θεσπίζονται αυστηρά χρονοδιαγράμματα και «εργαλεία» επιτάχυνσης, όπως η δυνατότητα συμμετοχής μέσω τηλεδιάσκεψης και η ηλεκτρονική κοινοποίηση των αποφάσεων και εγγράφων στον υπάλληλο.
Ποινές Χωρίς Έλεος – Τι Αλλάζει στο Πειθαρχικό Οπλοστάσιο
Το νέο πλαίσιο δεν έρχεται μόνο να εκσυγχρονίσει τις διαδικασίες, αλλά και να «σφίξει τα λουριά» στην τιμωρητική πολιτική. Εισάγονται νέες ποινές, όπως:
-
Αφαίρεση μισθολογικών κλιμακίων
-
Στέρηση προαγωγών και επιδομάτων
-
Αργία με το που ασκείται δίωξη για οποιοδήποτε κακούργημα
Παράλληλα, διευρύνονται τα πειθαρχικά αδικήματα και εντάσσονται νέες παραβάσεις, όπως η μη ανάρτηση πράξεων στο διαδίκτυο, αλλά και η παρακώλυση των διαδικασιών αξιολόγησης.
Η Άρνηση Αξιολόγησης Φέρνει Απόλυση
Αν υπάρχει ένα σημείο που έχει προκαλέσει έντονη συζήτηση, αυτό είναι οι νέες πειθαρχικές ποινές για υπαλλήλους που αρνούνται να συμμετάσχουν σε αξιολογήσεις. Η απλή άρνηση συνεπάγεται πρόστιμο ίσο με δύο μηνιαίες αποδοχές, ενώ η συστηματική μη συμμόρφωση για δύο διαδοχικές περιόδους μπορεί να οδηγήσει μέχρι και σε οριστική παύση!
Το μήνυμα είναι ξεκάθαρο: η συμμετοχή στις διαδικασίες αξιολόγησης και επιμόρφωσης παύει να είναι προαιρετική ή διαπραγματεύσιμη.
Προστασία για τους Εντίμους – «Καμπάνες» για τους Ανέντιμους
Το νομοσχέδιο προβλέπει και μέτρα για την προστασία των υπαλλήλων που λειτουργούν με ακεραιότητα, δίνοντας έμφαση στους whistleblowers. Εξασφαλίζεται η ανωνυμία τους όταν αποκαλύπτουν παραβιάσεις του ενωσιακού δικαίου, ενώ προβλέπεται και δυνατότητα μετακίνησής τους σε άλλο πόστο, εφόσον κινδυνεύουν λόγω της καταγγελίας.
Αντίθετα, για όσους παρανομούν ή παραβιάζουν σοβαρά τους κανόνες, θεσπίζονται πρόσθετα ποινικά κωλύματα διορισμού, όπως σε περιπτώσεις απάτης, πλαστογραφίας ή παράνομων εισπράξεων.
Μια Δημόσια Διοίκηση με… Deadline
Το συνολικό πνεύμα του νομοσχεδίου είναι η μετάβαση σε μια Δημόσια Διοίκηση όπου η πειθαρχική ευθύνη είναι σαφής, άμεση και αναπόφευκτη. Οι χρονοβόρες, ασαφείς και αναποτελεσματικές διαδικασίες του παρελθόντος δίνουν τη θέση τους σε ένα αυστηρό, ελεγχόμενο και – κατά τον νομοθέτη – πιο αποτελεσματικό σύστημα.
Πλέον, οι υπάλληλοι καλούνται να λειτουργούν με γνώμονα την απόδοση, την υπευθυνότητα και την πειθαρχία – αλλιώς το τίμημα θα είναι βαρύ.
