Μια νέα επιστημονική μελέτη αποκαλύπτει ότι η πατάτα προήλθε από την υβριδοποίηση άγριων ειδών και της ντομάτας, ανατρέποντας όσα πιστεύαμε για την εξέλιξή της.
Μια νέα διεθνής έρευνα αλλάζει όλα όσα ξέραμε για την προέλευση της πατάτας, του αγαπημένου προϊόντος που έχει κατακτήσει τα τραπέζια όλου του πλανήτη. Σύμφωνα με τα ευρήματα, ο στενός συγγενής της ντομάτας αποτέλεσε τη βάση για την εμφάνιση της σύγχρονης πατάτας, αποκαλύπτοντας ένα εξελικτικό παρελθόν που δεν είχε φωτιστεί μέχρι σήμερα.
Επιστημονική ανατροπή στον κόσμο των φυτών
Μελετώντας σχεδόν 450 γονιδιώματα καλλιεργημένων πατατών και περισσότερα από 50 είδη άγριων ποικιλιών, μια ερευνητική ομάδα από διάφορα πανεπιστήμια και ερευνητικά κέντρα κατάφερε να αποσαφηνίσει την ιστορία της πατάτας. Η πολυετής προσπάθεια αποκάλυψε ότι το φυτό δεν προέκυψε με τον τρόπο που θεωρούνταν μέχρι σήμερα.
Η ντομάτα στο κέντρο της εξέλιξης
Η γενετική ανάλυση αποκάλυψε έναν άκρως ενδιαφέρον συνδυασμό: περίπου το 60% του DNA της σύγχρονης πατάτας φαίνεται να προέρχεται από την οικογένεια Etuberosum, ένα αρχαίο φυτικό γένος που εντοπίζεται κυρίως στη Χιλή. Αυτά τα φυτά έμοιαζαν με την πατάτα, αλλά δεν είχαν κόνδυλο — δηλαδή το βρώσιμο μέρος που γνωρίζουμε σήμερα.
Υβριδοποίηση αντί για μεταλλάξεις
Η βοτανολόγος Σάντρα Ναπ, που εργάζεται στο Μουσείο Φυσικής Ιστορίας της Μεγάλης Βρετανίας, υποστηρίζει ότι η συγκεκριμένη αποκάλυψη «απομακρύνει τη θεωρία των αλλεπάλληλων μεταλλάξεων» και δείχνει ότι το φυτό δημιουργήθηκε από μια εξαιρετικά παλιά και σύνθετη υβριδοποίηση.
Πώς συνεργάστηκαν τα φυτικά γονίδια
Σύμφωνα με την ανάλυση, το βασικό γονίδιο που ευθύνεται για την ανάπτυξη κονδύλων προέρχεται από τη ντομάτα. Ωστόσο, δεν θα μπορούσε να «ενεργοποιηθεί» αν δεν υπήρχε το αντίστοιχο γονίδιο του φυτού Etuberosum, το οποίο επιτρέπει την ανάπτυξη μέρους του φυτού κάτω από το έδαφος.
Η πατάτα που δεν χρειάζεται σπόρο
Ένα από τα βασικά χαρακτηριστικά της πατάτας είναι ότι μπορεί να αναπαραχθεί αγενώς, δηλαδή χωρίς σπόρους ή επικονίαση. Αυτό της επέτρεψε να εξαπλωθεί με ταχύτατους ρυθμούς από τη Νότια Αμερική σε ολόκληρο τον πλανήτη.
Το μέλλον της πατάτας: επιστροφή στους σπόρους
Ο Σανουέν Χουάνγκ, ερευνητής στο Ινστιτούτο του Σεντζέν και μέλος της ερευνητικής ομάδας, αποκαλύπτει ότι ήδη εργάζονται στην ανάπτυξη ενός νέου είδους πατάτας που θα αναπαράγεται μέσω σπόρων. Αν το επιτύχουν, η καλλιέργεια πατάτας θα γίνει ακόμη πιο αποδοτική και βιώσιμη, αφού θα διευκολυνθεί σημαντικά η αναπαραγωγή της.
