Πολλοί συμπολίτες μας βρίσκονται μπροστά σε μία δυσάρεστη έκπληξη: ζητούν δάνειο από την τράπεζα, λαμβάνουν άρνηση και τότε ανακαλύπτουν ότι το όνομά τους φιγουράρει στη «μαύρη λίστα» του Τειρεσία. Το πιο σοκαριστικό; Πολλοί από αυτούς έχουν εξοφλήσει πλήρως τις οφειλές τους εδώ και χρόνια, άλλοι δεν είχαν καν ιδέα ότι είχαν καταχωρηθεί στη λίστα, και σχεδόν κανείς δεν είχε λάβει προειδοποίηση ή οδηγίες για το πώς να απαλλαγεί από αυτόν τον στιγματισμό.
Η διαδικασία αποδέσμευσης από τον Τειρεσία μόνο αυτόματη δεν είναι. Αν και θα μπορούσε να γίνεται απλά με την εξόφληση της οφειλής, στην πράξη απαιτούνται ραντεβού, αιτήσεις, δικαιολογητικά και – φυσικά – η γνωστή ελληνική γραφειοκρατία. Ένα σύστημα που σχεδιάστηκε πριν από 30 χρόνια, σε μία εποχή χωρίς τις σημερινές ψηφιακές δυνατότητες, παραμένει αναλλοίωτο και δυσκίνητο.
Πώς καταλήγεις στη «μαύρη λίστα»
Η ένταξη στον Τειρεσία δεν απαιτεί απαραίτητα μεγάλο χρέος. Μπορεί να ξεκινήσει από μία μικρή καθυστέρηση σε καταναλωτικό δάνειο ή ακόμη και στην αγορά κινητού τηλεφώνου. Αν περάσουν 90 ημέρες χωρίς πληρωμή, ο δανειολήπτης χαρακτηρίζεται «κόκκινος» και η καταχώριση γίνεται. Η κατάσταση επιδεινώνεται εάν υπάρξει καταγγελία δανείου, σφράγισμα επιταγής ή άλλες σοβαρές παραβάσεις.
Αξίζει να σημειωθεί ότι ακόμη κι αν κάποιος δεν είναι ο ίδιος δανειολήπτης, αλλά έχει μπει εγγυητής σε δάνειο τρίτου, μπορεί να βρεθεί στη λίστα αν ο κύριος οφειλέτης δεν εξοφλήσει. Οι τράπεζες, βέβαια, προσπαθούν σε αρκετές περιπτώσεις να ρυθμίσουν τις οφειλές πριν η υπόθεση φτάσει στον Τειρεσία, αλλά η κατάληξη δεν είναι πάντα ευχάριστη.
Το μεγάλο πρόβλημα: έλλειψη ενημέρωσης
Η πλειοψηφία των πολιτών που βρίσκονται στον Τειρεσία έχει ήδη εξοφλήσει τα χρέη της. Παρ’ όλα αυτά, το όνομά τους παραμένει εκεί, καθώς ουδείς τους ενημέρωσε ότι πρέπει να κινήσουν διαδικασία διαγραφής. Το αποτέλεσμα; Όταν χρειαστούν νέο δάνειο, λαμβάνουν ψυχρή άρνηση, παρότι δεν χρωστούν ούτε ένα ευρώ.
Μικροποσά που έχουν ξεχαστεί, ακόμη και κάτω από τα 1.000 ευρώ, μπορούν να προκαλέσουν σημαντικά εμπόδια. Βέβαια, η ίδια η εταιρεία Τειρεσίας διευκρινίζει ότι οφειλές κάτω των 1.000 ευρώ δεν κοινοποιούνται, ενώ και χρέη έως 3.000 ευρώ που έχουν εξοφληθεί – εφόσον δεν ξεπερνούν τις τρεις ξεχωριστές περιπτώσεις – επίσης δεν μεταδίδονται.
Υπάρχει τρόπος να βγεις
Η καλή είδηση είναι ότι η παραμονή στον Τειρεσία δεν είναι ισόβια. Υπάρχουν δύο βασικές προϋποθέσεις:
Να εξοφληθεί η οφειλή που οδήγησε στην καταχώριση.
Να υποβληθεί αίτηση διαγραφής ή διόρθωσης στην Τειρεσίας Α.Ε.
Η διάρκεια παραμονής εξαρτάται από το είδος της οφειλής:
2 χρόνια για καταγγελίες δανείων, επιταγές, κάρτες.
3 χρόνια για διαταγές πληρωμής.
4 χρόνια για πλειστηριασμούς, κατασχέσεις ή κυρώσεις του ΥΠΟΙΚ.
Έως 10 χρόνια για πτωχεύσεις.
Μετά την πάροδο αυτών των περιόδων και αφού έχει γίνει η σχετική αίτηση, η καταχώριση μπορεί να διαγραφεί.
Η διαδικασία βήμα-βήμα
Σύμφωνα με την Τειρεσίας Α.Ε., κάθε πολίτης, ελεύθερος επαγγελματίας ή επιχείρηση μπορεί να ζητήσει τη διαγραφή, συμπλήρωση ή διόρθωση των στοιχείων του. Η αίτηση κατατίθεται:
Ηλεκτρονικά: μέσω email στο tiresias@tiresias.gr
Αυτοπροσώπως: στα γραφεία της εταιρείας (Αλαμάνας 1, Μαρούσι)
Ταχυδρομικά: στην ίδια διεύθυνση
Απαιτούνται τα απαραίτητα δικαιολογητικά, ανάλογα με την περίπτωση. Για παράδειγμα, για εξοφλημένο καταναλωτικό δάνειο χρειάζεται πρωτότυπη βεβαίωση της τράπεζας που να επιβεβαιώνει την πλήρη αποπληρωμή, μαζί με την ειδική αίτηση που παρέχει η Τειρεσίας.
Η εταιρεία υποχρεούται να απαντήσει εντός 30 ημερών από την υποβολή της αίτησης, εκτός αν υπάρξει ειδική περίπτωση που δικαιολογεί παράταση έως 60 ημέρες.
Ένα σύστημα που χρειάζεται ανανέωση
Το βασικό πρόβλημα δεν είναι μόνο η καταγραφή των οφειλετών – κάτι που σε κάποιο βαθμό προστατεύει την αγορά – αλλά η αδυναμία του συστήματος να συμβαδίσει με τις τεχνολογικές εξελίξεις. Στην εποχή της ψηφιακής διακυβέρνησης, η αυτόματη ενημέρωση του Τειρεσία με την εξόφληση μίας οφειλής θα έπρεπε να είναι αυτονόητη.
Αντ’ αυτού, η ευθύνη βαραίνει αποκλειστικά τον πολίτη, ο οποίος πρέπει να γνωρίζει ότι υπάρχει πρόβλημα, να μάθει πώς λύνεται και να ακολουθήσει μία περίπλοκη διαδικασία. Έτσι, πολλοί παραμένουν «εγκλωβισμένοι» στον Τειρεσία, χάνοντας ευκαιρίες για χρηματοδότηση ή επενδύσεις.
Το μήνυμα προς τους πολίτες
Η γνώση είναι δύναμη. Όσοι έχουν εξοφλήσει οφειλές – ή θεωρούν ότι μπορεί να είχαν κάποια παλιά εκκρεμότητα – καλό είναι να ελέγξουν την κατάσταση τους στον Τειρεσία. Η διαδικασία, αν και κουραστική, μπορεί να τους απαλλάξει από ένα βάρος που εμποδίζει την οικονομική τους δραστηριότητα.
Η αδιαφορία ή η άγνοια κοστίζει πολύ περισσότερο από λίγα λεπτά για μία αίτηση. Το να γνωρίζεις την πραγματική σου εικόνα στον Τειρεσία μπορεί να κάνει τη διαφορά ανάμεσα σε μία εγκριθείσα και μία απορριφθείσα αίτηση δανείου.
