Η αντίστροφη μέτρηση για το νέο καθεστώς συνταξιοδότησης έχει ήδη ξεκινήσει και η μεγάλη αλλαγή που έρχεται το 2027 αναμένεται να ανατρέψει τον προγραμματισμό χιλιάδων ασφαλισμένων. Από τότε και στο εξής, η ηλικία εξόδου στη σύνταξη θα πάψει να είναι σταθερή και θα «κουμπώνει» πάνω στο προσδόκιμο ζωής.
Με απλά λόγια: όσο μεγαλώνει το προσδόκιμο των Ελλήνων άνω των 65 ετών, τόσο θα ανεβαίνουν και τα όρια ηλικίας. Η πρώτη εφαρμογή αυτού του «αυτόματου πιλότου» θα βασιστεί στα στοιχεία της δεκαετίας 2016-2026, και από εκεί θα κριθεί η πρώτη αύξηση.
Γιατί γίνεται η αλλαγή
Η μεταρρύθμιση παρουσιάζεται από την κυβέρνηση και τους θεσμούς ως μονόδρομος, προκειμένου να διατηρηθεί βιώσιμο το ασφαλιστικό τις επόμενες δεκαετίες. Η Ελλάδα ήδη γερνάει με ταχείς ρυθμούς και έως το 2050 αναμένεται να έχει από τα υψηλότερα ποσοστά ηλικιωμένων στην Ευρώπη. Χωρίς «μαξιλάρι» μέτρων, τα ταμεία θα κινδύνευαν με κατάρρευση.
Για τον μέσο ασφαλισμένο, όμως, η συνέπεια είναι ξεκάθαρη: η πόρτα της σύνταξης μπορεί να απομακρυνθεί 1 έως 2 χρόνια σε σχέση με όσα ισχύουν σήμερα.
Τι σημαίνει για τους νέους ασφαλισμένους
Όσοι μπήκαν στην αγορά εργασίας μετά την 1η Ιανουαρίου 1993 έχουν συγκεκριμένους δρόμους:
-
Σύνταξη στα 62 με 40 χρόνια ασφάλισης (με δυνατότητα εξαγοράς μέχρι 7 ετών από σπουδές, στρατό ή τέκνα).
-
Σύνταξη στα 67 χωρίς 40ετία.
-
Εναλλακτικά, μειωμένη σύνταξη στα 62, χωρίς δικλείδες για πρόωρη έξοδο πριν από αυτή την ηλικία.
Με άλλα λόγια, για τους «νέους» ασφαλισμένους το πλαίσιο είναι κλειδωμένο, χωρίς τα «παράθυρα» που είχαν οι προηγούμενες γενιές.
Ποιοι από το Δημόσιο προλαβαίνουν
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον υπάρχει για τους δημοσίους υπαλλήλους, καθώς ένα μεγάλο κομμάτι τους εξακολουθεί να έχει τη δυνατότητα να φύγει με ευνοϊκότερους όρους.
Σύμφωνα με τα ισχύοντα:
-
Όσοι γεννήθηκαν το 1962 ή 1963 και είχαν 25ετία μέχρι το τέλος του 2010, με 35 χρόνια συνολικά το 2020 ή 2021, μπορούν να αποχωρήσουν με όριο ηλικίας γύρω στα 61.
-
Όσοι γεννήθηκαν το 1964 ή 1965, με 25ετία ως το 2010 και 37 χρόνια ασφάλισης έως το τέλος του 2020, «κλειδώνουν» έξοδο στα 59,5 με 60,3 έτη. Στην 37ετία μετράει και χρόνος εργασίας πριν τον διορισμό στο Δημόσιο.
-
Ειδικές κατηγορίες, όπως μητέρες με ανάπηρο ή ανίκανο παιδί, διατηρούν ακόμη τη δυνατότητα σύνταξης στα 50 με 25 χρόνια υπηρεσίας, ανεξαρτήτως ημερομηνίας.
Σύνταξη με ανήλικο παιδί ή τρία παιδιά
Μία ακόμα «λεωφόρος» συνταξιοδότησης ανοίγει το 2025 για τους γονείς στο Δημόσιο. Παραδείγματα:
-
Μητέρα με ανήλικο, που είχε 25ετία το 2010 και γεννήθηκε το 1967, μπορεί να φύγει σε ηλικία 58 ετών και 5 μηνών μέσα στο 2025.
-
Πατέρας με ανήλικο και 25ετία το 2011, γεννημένος το 1965, συμπληρώνει τα ίδια όρια το 2025.
-
Τρίτεκνες μητέρες σε Δημόσιο, ΔΕΚΟ και τράπεζες που είχαν 20ετία το 2010 μπορούν να αποχωρήσουν το 2025, ανεξάρτητα από ηλικία, ακόμη και με εξαγορά πλασματικών ετών από τέκνα.
Η μεγάλη εικόνα
Οι ρυθμίσεις που έρχονται από το 2027 αλλάζουν εντελώς τον χάρτη της συνταξιοδότησης. Ουσιαστικά, η ηλικία δεν θα είναι πια σταθερή, αλλά θα «συγχρονίζεται» με το πόσο ζουν οι Έλληνες. Αυτό σημαίνει ότι οι γενιές που ακολουθούν θα χρειαστεί να μείνουν περισσότερο στην αγορά εργασίας, ενώ οι «παλιοί» που προλαβαίνουν τα τελευταία παράθυρα εξόδου βιάζονται να τα αξιοποιήσουν.
Το σίγουρο είναι ότι μπαίνουμε σε μια νέα εποχή όπου η σύνταξη δεν είναι πια υπόθεση «σταθερής ημερομηνίας», αλλά μια κινούμενη γραμμή που θα αλλάζει ανά δεκαετία. Και αυτό το «ρολόι» ξεκινά να μετράει αντίστροφα από τώρα.
