Στην Ελλάδα το γενικό όριο συνταξιοδότησης είναι στα 67 έτη με τουλάχιστον 15 χρόνια ασφάλισης ή στα 62 έτη εφόσον έχουν συμπληρωθεί 40 έτη εργασίας. Παρ’ όλα αυτά, οι μεταβατικές διατάξεις που εξακολουθούν να ισχύουν επιτρέπουν σε χιλιάδες εργαζόμενους να ανοίξουν νωρίτερα την πόρτα εξόδου από την αγορά εργασίας. Αυτή η δυνατότητα έχει ήδη δημιουργήσει ένα μαζικό κύμα συνταξιοδοτήσεων, καθώς αρκετοί φοβούνται ότι μετά το 2026 μπορεί να ακολουθήσουν νέες αλλαγές που θα οδηγήσουν σε αύξηση των ηλικιακών ορίων.
Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΟΟΣΑ, η Ελλάδα εμφανίζει από τις χαμηλότερες ηλικίες αποχώρησης στην Ευρώπη. Η μέση ηλικία για τις γυναίκες είναι τα 59,7 έτη, ενώ για τους άνδρες τα 63,2 έτη. Αυτό δείχνει ξεκάθαρα ότι οι ειδικές διατάξεις και τα μεταβατικά καθεστώτα έχουν σημαντικό αντίκτυπο.
Δημόσιος τομέας
Οι εργαζόμενοι στο Δημόσιο που είχαν συμπληρώσει 25ετία μέχρι το 2010 ή το 2011 και συγκέντρωσαν συνολική υπηρεσία 35 ή 36 ετών έως το 2018 ή το 2019, μπορούν να αποχωρήσουν ακόμη και στα 61,5 έτη. Επίσης, γονείς με ανήλικο παιδί και 25ετία μέχρι το 2011 ή 2012 θεμελιώνουν δικαίωμα εξόδου από τα 58,5 έως τα 61 έτη, ανάλογα με το έτος γέννησης. Σημαντικό όφελος έχουν και οι τρίτεκνοι, οι οποίοι με 20 χρόνια ασφάλισης έως το 2010 μπορούν να βγουν πριν τα 62.
Μειωμένη σύνταξη
Ιδιαίτερη σημασία έχει η κατηγορία της μειωμένης σύνταξης. Όσοι είχαν 25ετία μέχρι το 2010, 2011 ή 2012 μπορούν να λάβουν μειωμένη από τα 55, 56 ή 58 έτη, αρκεί οι ηλικίες αυτές να συμπληρώθηκαν έως το 2022. Για όσους τις συμπληρώνουν από το 2023 και μετά, η δυνατότητα μεταφέρεται αυτόματα στα 62. Οι γυναίκες με 5.500 ένσημα και ανήλικο τέκνο έως το 2010 κατοχυρώνουν έξοδο στα 55 για μειωμένη και στα 61 για πλήρη σύνταξη. Επίσης, ασφαλισμένοι με 10.500 ημέρες εργασίας, εκ των οποίων οι 7.500 στα βαρέα, αποχωρούν στα 60 με μειωμένη ή στα 62 με πλήρη σύνταξη. Παράλληλα, όσοι είχαν 3.600 βαρέα ένσημα και 4.500 συνολικά μέχρι το 2012, μπορούν να αποχωρήσουν με πλήρη σύνταξη από τα 55 έως τα 57, εφόσον διαθέτουν τις 1.000 βαριές ημέρες μέσα στην τελευταία 17ετία.
Ειδικά ταμεία
Ιδιαίτερα προνόμια συναντώνται στα ειδικά ταμεία, όπως ΔΕΚΟ και τράπεζες. Όσοι ασφαλίστηκαν πριν το 1982 και είχαν 35ετία μέχρι το 2021 μπορούν να βγουν στη σύνταξη στα 61,6 έτη. Εάν η 35ετία συμπληρωθεί μετά το 2022, τότε απαιτείται όριο ηλικίας 62 με συνολικά 40 χρόνια ασφάλισης. Οι μητέρες με 25ετία και ανήλικο παιδί έως το 2010 ή 2011, οι οποίες είχαν κλείσει τα 50 ή 52 έτη μέχρι το 2017-2018, αποχωρούν από τα 58,5 έως τα 61 έτη. Επιπλέον, ισχύουν ευνοϊκές ρυθμίσεις και για όσες είχαν 5.500 ένσημα και ανήλικο τέκνο έως την τριετία 2010-2012.
Οι μεγάλες κατηγορίες που «κερδίζουν»
Παρά το γενικό πλαίσιο που προβλέπει αποχώρηση στα 62 ή 67, εξακολουθούν να ισχύουν πολλές εξαιρέσεις. Στην πράξη, εργαζόμενοι που είχαν θεμελιώσει δικαιώματα πριν το 2012, γυναίκες με ανήλικα παιδιά, τρίτεκνοι, ασφαλισμένοι σε βαρέα επαγγέλματα και υπάλληλοι ειδικών ταμείων μπορούν να ανοίξουν τον δρόμο προς τη σύνταξη από τα 55 έως τα 61 έτη. Το αν θα λάβουν πλήρη ή μειωμένη σύνταξη εξαρτάται από τις ημέρες ασφάλισης και το έτος θεμελίωσης του δικαιώματος.
