Η προσπάθεια πολλών φορολογουμένων να γλιτώσουν από τα «τσουχτερά» τεκμήρια, κάνοντας χρήση δωρεών ή γονικών παροχών, εξελίχθηκε σε… εφιάλτη. Όσοι δεν πρόσεξαν τις κρίσιμες λεπτομέρειες, βρέθηκαν αντιμέτωποι με την εφορία, κλήσεις για εξηγήσεις, αλλά και επιπλέον φόρους και πρόστιμα.
Η ΑΑΔΕ έχει βάλει στο μικροσκόπιο τις δηλώσεις που υποβλήθηκαν με καθυστέρηση ή με λάθος τρόπο, με αποτέλεσμα να μην αναγνωρίζει τα ποσά που επικαλέστηκαν οι φορολογούμενοι για να δικαιολογήσουν τις τεκμαρτές δαπάνες τους. Το αποτέλεσμα; Φορολόγηση με βάση το υψηλότερο τεκμαρτό εισόδημα και όχι με το πραγματικό, που συνήθως είναι χαμηλότερο.
Το «τρικ» των δωρεών και γιατί γύρισε μπούμερανγκ
Σύμφωνα με τη νομοθεσία, όποιος έχει τεκμήρια υψηλότερα από το δηλωθέν εισόδημά του, μπορεί να τα καλύψει με χρήματα που έλαβε ως δωρεά ή γονική παροχή. Ωστόσο, η διαδικασία αυτή δεν είναι τόσο απλή όσο φαίνεται.
Για να θεωρηθεί έγκυρη μια δωρεά, πρέπει:
-
Να έχει γίνει πριν την απόκτηση του περιουσιακού στοιχείου (π.χ. ακινήτου ή αυτοκινήτου).
-
Ή, αν αφορά δαπάνες διαβίωσης, να έχει ολοκληρωθεί μέχρι την εκπνοή του φορολογικού έτους.
-
Να υπάρχει σχετική δήλωση στην ΑΑΔΕ, ακόμη και αν αυτή υποβλήθηκε εκπρόθεσμα, αρκεί να πληρούνται συγκεκριμένες προϋποθέσεις.
Με λίγα λόγια, αν το χρήμα «φαίνεται» ότι μπήκε στον λογαριασμό μετά τη δαπάνη ή χωρίς τα κατάλληλα παραστατικά, τότε η εφορία το απορρίπτει.
Τι λέει η ΑΑΔΕ
Η ΑΑΔΕ είναι ξεκάθαρη: αν κάποιος επικαλεστεί χρήματα από δωρεά ή γονική παροχή για να καλύψει διαφορά τεκμηρίου, αυτά γίνονται δεκτά μόνο αν αποδεικνύεται ότι εισπράχθηκαν πριν τη σχετική δαπάνη και έχουν φορολογηθεί ή απαλλαγεί νόμιμα.
Στην πράξη αυτό σημαίνει ότι:
-
Αν η δήλωση της δωρεάς/γονικής παροχής έχει υποβληθεί μέχρι τη λήξη του έτους, τότε η φορολογική διοίκηση υποχρεούται να λάβει υπόψη τα ποσά.
-
Αν η δήλωση έγινε μετά το τέλος του έτους, αλλά η δωρεά είχε προηγηθεί της δαπάνης, τότε τα ποσά μπορούν να αναγνωριστούν μόνο υπό προϋποθέσεις.
Σε κάθε περίπτωση, η ευθύνη της απόδειξης βαραίνει τον φορολογούμενο. Αν δεν υπάρχουν ισχυρά τραπεζικά παραστατικά, τότε η ΑΑΔΕ «κόβει» το ποσό και το τεκμήριο μένει ακάλυπτο.
Πρόστιμα και φόροι-έκπληξη
Όσοι δεν τήρησαν σωστά τα βήματα, είδαν την εφορία να τους «χρεώνει» με:
-
Φόρο βάσει τεκμαρτού εισοδήματος.
-
Πρόσθετους φόρους για τις ίδιες τις δωρεές/γονικές παροχές, αν δεν είχαν δηλωθεί σωστά.
-
Πρόστιμα, σε περιπτώσεις που αποκαλύφθηκαν παραλείψεις ή ανακρίβειες.
Έτσι, το «τρικ» της κάλυψης τεκμηρίων με δωρεές μετατράπηκε σε διπλή παγίδα: αντί να γλιτώσουν φόρους, πολλοί φορτώθηκαν με περισσότερους.
Ποιες δωρεές αναγνωρίζονται ακόμη κι αν δηλωθούν εκπρόθεσμα
Η ΑΑΔΕ έχει δώσει σαφείς οδηγίες για το ποιες μεταφορές χρημάτων μπορούν να θεωρηθούν έγκυρες, ακόμη και αν δηλώθηκαν με καθυστέρηση:
-
Μεταφορές από λογαριασμό γονέα/δωρητή σε ατομικό ή κοινό λογαριασμό του παιδιού/δωρεοδόχου.
-
Έκδοση τραπεζικής επιταγής από τον γονέα και κατάθεση στον λογαριασμό του παιδιού.
-
Ανάληψη ποσού από λογαριασμό του γονέα και άμεση κατάθεση σε λογαριασμό του παιδιού.
-
Ανάληψη από κοινό λογαριασμό από συνδικαιούχο που δεν είχε συνεισφέρει, η οποία θεωρείται δωρεά.
-
Μεταφορά απευθείας στον εργολάβο ή πωλητή για αγορά ακινήτου στο όνομα του παιδιού.
-
Μεταφορά σε λογαριασμό πωλητή για αγορά οχήματος, με την προϋπόθεση ότι η άδεια βγαίνει στο όνομα του δωρεοδόχου.
-
Μεταφορά σε εταιρεία για αύξηση κεφαλαίου, εφόσον αποδεικνύεται ότι το ποσό χρησιμοποιήθηκε για αύξηση της συμμετοχής του παιδιού.
Με άλλα λόγια, αυτό που ενδιαφέρει την εφορία δεν είναι μόνο η μεταφορά χρημάτων, αλλά το χρονικό σημείο και ο τρόπος που έγινε.
Το μάθημα για τους φορολογούμενους
Το βασικό συμπέρασμα είναι ότι οι δωρεές και οι γονικές παροχές μπορούν πράγματι να λειτουργήσουν ως «όπλο» κατά των τεκμηρίων, αλλά μόνο όταν γίνονται σωστά και εμπρόθεσμα.
Όσοι σκέφτονται να χρησιμοποιήσουν αυτή τη λύση, θα πρέπει:
-
Να οργανώσουν τις κινήσεις τους πριν προχωρήσουν σε μεγάλες αγορές ή δαπάνες.
-
Να φροντίζουν να υπάρχουν καθαρά τραπεζικά παραστατικά.
-
Να μην αμελούν την έγκαιρη υποβολή των δηλώσεων.
Διαφορετικά, κινδυνεύουν να βρεθούν προ δυσάρεστων εκπλήξεων, με πρόσθετους φόρους και ελέγχους που θα τους κοστίσουν πολύ ακριβότερα.
Το μήνυμα είναι σαφές: οι λεπτομέρειες κάνουν τη διαφορά. Όποιος υποτιμά τη γραφειοκρατία, καταλήγει να πληρώνει το τίμημα.
