Με κομμένη την ανάσα περιμένουν χιλιάδες συνταξιούχοι τις εξαγγελίες που θα κάνει αύριο ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης. Το ετήσιο επίδομα των 250 ευρώ επιστρέφει στο επίκεντρο, αυτή τη φορά με σοβαρές πιθανότητες να επεκταθεί σε περισσότερους δικαιούχους. Σε μια περίοδο που η ακρίβεια «ροκανίζει» συντάξεις και εισοδήματα, το συγκεκριμένο μέτρο θεωρείται σανίδα σωτηρίας για πολλούς ηλικιωμένους που δυσκολεύονται να καλύψουν ακόμα και τις βασικές ανάγκες.
Νέα δεδομένα στο επίδομα
Η κυβέρνηση εξετάζει δύο σενάρια για τη διεύρυνση των δικαιούχων: είτε να μειωθεί το ηλικιακό όριο από τα 65 στα 62 έτη, είτε να αυξηθούν τα εισοδηματικά όρια, ώστε να ενταχθούν όχι μόνο οι χαμηλοσυνταξιούχοι αλλά και εκείνοι που έχουν μέτριο εισόδημα. Σε κάθε περίπτωση, ο στόχος είναι να δοθεί μια πιο ουσιαστική ανάσα σε ένα μεγάλο κομμάτι της τρίτης ηλικίας που βλέπει το καλάθι της καθημερινότητας να αδειάζει με γοργούς ρυθμούς.
Μέχρι σήμερα, για να πάρει κάποιος το επίδομα έπρεπε να είναι τουλάχιστον 65 ετών, να έχει ετήσιο εισόδημα έως 14.000 ευρώ αν είναι άγαμος ή έως 26.000 ευρώ αν είναι παντρεμένος, ενώ η αξία της ακίνητης περιουσίας δεν μπορούσε να ξεπερνά τις 200.000 και 300.000 ευρώ αντίστοιχα. Αυτά τα «στενά» κριτήρια, σύμφωνα με πολλούς, άφησαν εκτός αρκετούς συνταξιούχους που μεν δεν θεωρούνται ευκατάστατοι, αλλά έβλεπαν την πόρτα κλειστή.
Ποιοι μπαίνουν στο παιχνίδι
Με βάση το σχέδιο που βρίσκεται στο τραπέζι, το μπόνους των 250 ευρώ δεν θα περιορίζεται μόνο σε χαμηλοσυνταξιούχους. Η σκέψη είναι να μπουν στο «κάδρο» και άνθρωποι που έχουν εισόδημα λίγο υψηλότερο, χωρίς ωστόσο να μπορούν να χαρακτηριστούν προνομιούχοι. Αν τελικά κατέβει και το ηλικιακό όριο στα 62, τότε μιλάμε για χιλιάδες νέους δικαιούχους που θα δουν έναν μικρό αλλά καθόλου αμελητέο «μισθό» να μπαίνει στον λογαριασμό τους.
Ας μην ξεχνάμε ότι το επίδομα αυτό δεν είναι μόνο οικονομικό κίνητρο. Για πολλούς ηλικιωμένους, η αναγγελία του ισοδυναμεί με ένα είδος αναγνώρισης από την Πολιτεία ότι οι ανάγκες τους αυξάνονται και χρειάζονται στήριξη.
Οι ισχύουσες προϋποθέσεις
Σήμερα, το επίδομα καταβάλλεται σε όσους συνταξιούχους έλαβαν κύρια σύνταξη (γήρατος ή θανάτου) τον Σεπτέμβριο του εκάστοτε έτους. Προβλέπεται επίσης για συνταξιούχους αναπηρίας, για τους ανασφάλιστους υπερήλικες, για δικαιούχους ειδικών επιδομάτων όπως το εξωιδρυματικό, αλλά και για άτομα με βαριά αναπηρία που λαμβάνουν προνοιακές παροχές. Ακόμη και οι ανάδοχοι γονείς παιδιών με αναπηρία έχουν ενταχθεί στη λίστα.
Το βοήθημα είναι ετήσιο, καταβάλλεται μέχρι τις 30 Νοεμβρίου, δεν φορολογείται, δεν κατάσχεται και δεν συμψηφίζεται με τυχόν χρέη προς το Δημόσιο ή τις τράπεζες. Με λίγα λόγια, αποτελεί ένα «καθαρό» ποσό που πάει κατευθείαν στην τσέπη του δικαιούχου.
Τι σημαίνει στην πράξη
Μπορεί τα 250 ευρώ να φαίνονται μικρό ποσό, ωστόσο για έναν συνταξιούχο με χαμηλά εισοδήματα αντιστοιχεί σε σημαντική ανακούφιση. Για παράδειγμα, με αυτά τα χρήματα μπορεί να καλύψει τον λογαριασμό του ρεύματος για έναν μήνα, να πληρώσει μέρος των φαρμάκων του ή να εξασφαλίσει τρόφιμα για εβδομάδες.
Η πιθανή διεύρυνση των δικαιούχων μεταφράζεται σε ένα πιο «κοινωνικό» μέτρο, το οποίο αναγνωρίζει ότι οι δυσκολίες δεν πλήττουν μόνο τους πιο αδύναμους αλλά και τα μεσαία στρώματα των συνταξιούχων, ειδικά μετά τις συνεχείς ανατιμήσεις.
Γιατί τώρα;
Η επιλογή της κυβέρνησης να ανακοινώσει το μέτρο στη ΔΕΘ δεν είναι τυχαία. Παραδοσιακά, η Έκθεση Θεσσαλονίκης είναι το βήμα όπου παρουσιάζονται οι πιο ηχηρές εξαγγελίες της χρονιάς. Σε μια περίοδο που η ακρίβεια έχει γίνει το νούμερο ένα πρόβλημα για τα νοικοκυριά, η στήριξη στους συνταξιούχους δίνει ένα ισχυρό πολιτικό μήνυμα αλλά και μια δόση ελπίδας σε μια κοινωνική ομάδα που έχει περάσει πολλά τα τελευταία χρόνια.
Παράλληλα, η κυβέρνηση δείχνει να αντιλαμβάνεται ότι η τρίτη ηλικία δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται με «ψίχουλα». Αν και το ποσό δεν λύνει όλα τα προβλήματα, αποτελεί μια έμπρακτη απόδειξη στήριξης.
Τι να περιμένουμε
Το σίγουρο είναι ότι η αυριανή ομιλία του πρωθυπουργού θα ξεκαθαρίσει το τοπίο. Θα μάθουμε αν τελικά τα όρια θα αλλάξουν, ποιοι νέοι συνταξιούχοι θα μπουν στη λίστα και με ποιον τρόπο θα υλοποιηθεί η καταβολή. Για την ώρα, το μόνο βέβαιο είναι η προσμονή.
Οι συνταξιούχοι έχουν συνηθίσει σε «μεγάλες υποσχέσεις» που άλλοτε τηρούνται και άλλοτε μένουν στα χαρτιά. Γι’ αυτό και το ενδιαφέρον είναι τεράστιο: το μέτρο μπορεί να μη μεταμορφώνει την καθημερινότητά τους, αλλά σίγουρα αποτελεί μια ανάσα που δεν περνά απαρατήρητη.
Συμπέρασμα
Η χορήγηση του επιδόματος των 250 ευρώ έχει εξελιχθεί σε ένα από τα πιο πολυσυζητημένα ζητήματα της ΔΕΘ. Οι τελικές ανακοινώσεις θα κρίνουν αν πρόκειται για μια πραγματική ενίσχυση με ουσία ή απλώς για ένα επικοινωνιακό «μπόνους». Όπως και να ’χει, χιλιάδες συνταξιούχοι έχουν στραμμένο το βλέμμα τους στη Θεσσαλονίκη, περιμένοντας να δουν αν θα βρουν τελικά λίγο χώρο για χαμόγελο μέσα στη δύσκολη καθημερινότητα.
