Συντάξεις βήμα-βήμα: Η μείωση 50% και η οριστική κατάργηση που φέρνει αυξήσεις

Σημαντικές ανατροπές έρχονται για περισσότερους από 660.000 συνταξιούχους, καθώς η κυβέρνηση ανακοίνωσε τη σταδιακή κατάργηση της προσωπικής διαφοράς, ενός μέτρου που κρατούσε «παγωμένες» τις αυξήσεις σε μια μεγάλη κατηγορία δικαιούχων. Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, από το βήμα της ΔΕΘ στις 6 Σεπτεμβρίου 2025, έδωσε το χρονοδιάγραμμα για τις αλλαγές που θα ολοκληρωθούν έως το 2027 και φέρνουν αυξήσεις στις συντάξεις όλων, χωρίς εξαιρέσεις.


Τι σημαίνει «προσωπική διαφορά» και γιατί αφορά τόσους συνταξιούχους

Η έννοια της προσωπικής διαφοράς μπήκε στο ασφαλιστικό το 2016, με τον νόμο Κατρούγκαλου. Πρόκειται για τη διαφορά ανάμεσα στην παλιά σύνταξη (όπως υπολογιζόταν πριν τον Μάιο του 2016) και στη νέα, επανυπολογισμένη – η οποία ήταν χαμηλότερη. Για να μη μειωθούν οι αποδοχές όσων είχαν ήδη βγει στη σύνταξη, το κράτος διατήρησε αυτή τη διαφορά, την οποία όμως οι δικαιούχοι «κουβαλούσαν» ως βάρος: κάθε φορά που δίνονταν γενικές αυξήσεις, αυτές συμψηφίζονταν με την προσωπική διαφορά.

Με απλά λόγια, όσοι είχαν προσωπική διαφορά δεν έβλεπαν ποτέ πραγματική αύξηση στο εκκαθαριστικό τους – παρά μόνο όταν η διαφορά μηδενιζόταν. Έτσι, ενώ από το 2023 ξεπάγωσαν οι αυξήσεις στις συντάξεις, ένα μεγάλο κομμάτι συνταξιούχων έμενε στην… απ’ έξω.


Το νέο χρονοδιάγραμμα

Η κυβέρνηση προχωρά τώρα σε δύο φάσεις:

  • Από 1η Ιανουαρίου 2026: Η προσωπική διαφορά θα μειωθεί κατά 50%. Ωστόσο, οι συνταξιούχοι αυτοί θα συνεχίσουν να αποκλείονται από τις αυξήσεις, καθώς η μείωση δεν αλλάζει το «πάγωμα» των αυξήσεων.

  • Από 1η Ιανουαρίου 2027: Η προσωπική διαφορά μηδενίζεται οριστικά. Αυτό σημαίνει ότι από τότε όλοι οι συνταξιούχοι θα δικαιούνται κανονικά τις ετήσιες αυξήσεις.


Παραδείγματα για να γίνει πιο ξεκάθαρο

  • Έστω συνταξιούχος που παίρνει 1.500 ευρώ σύνταξη και έχει προσωπική διαφορά 100 ευρώ. Το 2027, με μια αύξηση 2%, θα δει τις αποδοχές του να ανεβαίνουν στα 1.530 ευρώ. Για πρώτη φορά θα πάρει αύξηση «στο χέρι».

  • Αντίστοιχα, κάποιος με 1.600 ευρώ και προσωπική διαφορά 150 ευρώ, το 2026 θα τη δει να μειώνεται στα 75 ευρώ. Ωστόσο, τότε δεν θα έχει ακόμη πραγματική αύξηση. Θα πρέπει να περιμένει το 2027 για να αρχίσει να ωφελείται.

Με λίγα λόγια, το 2026 λειτουργεί ως «μεταβατική χρονιά», ενώ το 2027 είναι το έτος-κλειδί για την πλήρη κατάργηση.


Πόσο θα κοστίσει στο κράτος

Η μείωση κατά 50% από το 2026 δεν έχει καμία επιπλέον δημοσιονομική δαπάνη, καθώς δεν φέρνει νέες αυξήσεις. Αντίθετα, από το 2027 το κόστος θα αυξηθεί, καθώς στο «τραπέζι των αυξήσεων» θα κάθονται πλέον και οι 660.000 συνταξιούχοι με προσωπική διαφορά, οι οποίοι μέχρι τώρα εξαιρούνταν. Στην πράξη, αυτό σημαίνει ότι περίπου το 1/5 του συνόλου των συνταξιούχων θα αρχίσει να συμμετέχει στις ετήσιες αυξήσεις, όπως όλοι οι υπόλοιποι.


Τι αλλάζει για την τσέπη των συνταξιούχων

Η κατάργηση της προσωπικής διαφοράς αποτελεί πάγιο αίτημα των συνταξιούχων, που ένιωθαν ότι αδικούνται σε σχέση με τους υπόλοιπους. Από το 2027 και μετά:

  • Όλοι θα δουν αυξήσεις, ανεξάρτητα από το αν είχαν ή όχι προσωπική διαφορά.

  • Οι ετήσιες αναπροσαρμογές θα υπολογίζονται επί της πραγματικής σύνταξης.

  • Το αίσθημα «αδικίας» ανάμεσα στους συνταξιούχους θα εκλείψει, καθώς θα υπάρχει ενιαία μεταχείριση.


Γιατί είναι τόσο σημαντική αυτή η αλλαγή

Μπορεί οι αυξήσεις να είναι σχετικά μικρές (π.χ. 2%), αλλά για έναν συνταξιούχο που βλέπει την αγοραστική του δύναμη να συρρικνώνεται, ακόμη και 20 ή 30 ευρώ τον μήνα κάνουν τη διαφορά. Ειδικά αν αναλογιστεί κανείς ότι μιλάμε για μόνιμες αυξήσεις, που θα ενσωματώνονται στη σύνταξη και θα επηρεάζουν και τα επόμενα χρόνια.


Το πολιτικό αποτύπωμα

Η εξαγγελία στη ΔΕΘ δεν είναι τυχαία. Αφορά μια μεγάλη μερίδα ψηφοφόρων – περίπου 660.000 οικογένειες – και στέλνει μήνυμα ότι η κυβέρνηση προχωρά σε μια «δικαιότερη» κατανομή των αυξήσεων. Η χρονική επιλογή (2026–2027) δείχνει και το στοίχημα της κυβέρνησης να διαχειριστεί ισορροπημένα τα δημόσια οικονομικά, δίνοντας ταυτόχρονα ανάσα στους συνταξιούχους.


Συμπέρασμα

Η κατάργηση της προσωπικής διαφοράς αποτελεί μια μεγάλη τομή στο ασφαλιστικό τοπίο της χώρας. Για χρόνια, η προσωπική διαφορά λειτουργούσε σαν «φρένο» στις αυξήσεις, δημιουργώντας ανισότητες. Από το 2027, αυτό το κεφάλαιο κλείνει οριστικά και οι συνταξιούχοι μπαίνουν όλοι στην ίδια αφετηρία.

Το 2026 θα είναι η χρονιά της προετοιμασίας, ενώ το 2027 θα είναι η χρονιά της πραγματικής αλλαγής: αυξήσεις για όλους, χωρίς εξαιρέσεις. Και για 660.000 συνταξιούχους που ένιωθαν αποκλεισμένοι, θα είναι η στιγμή που η λέξη «αύξηση» θα αποκτήσει ξανά ουσιαστικό νόημα.