Τα τελευταία χρόνια, στα social media κυκλοφορούν συνεχώς βίντεο και αναρτήσεις που υπόσχονται αποκαλύψεις για «μυστικούς νόμους» και «επικίνδυνα παραθυράκια» που, υποτίθεται, οδηγούν σε απώλεια καταθέσεων. Πολλοί χρήστες μάλιστα πείστηκαν ότι αν δεν κινήσεις τον τραπεζικό σου λογαριασμό για δύο χρόνια, τα χρήματά σου… εξαφανίζονται! Η αλήθεια όμως απέχει αρκετά από αυτές τις δραματικές ερμηνείες, και αξίζει να δούμε τι πραγματικά ισχύει για το φαινόμενο των «αδρανών» λογαριασμών.
Ο μύθος και η πραγματικότητα
Αρχικά, κανείς δεν χάνει τις καταθέσεις του μέσα σε δύο ή τρία χρόνια αδράνειας. Οι ελληνικές τράπεζες δεν «σβήνουν» υπόλοιπα έτσι απλά. Υπάρχει όμως νομοθεσία που ρυθμίζει το τι συμβαίνει όταν ένας λογαριασμός μείνει εντελώς ανενεργός για ένα πολύ μεγάλο χρονικό διάστημα. Και αυτό το διάστημα δεν είναι καθόλου μικρό: μιλάμε για 20 ολόκληρα χρόνια.
Σύμφωνα με τον Ν.4151/2013, αν περάσουν δύο δεκαετίες χωρίς να γίνει καμία ουσιαστική κίνηση στον λογαριασμό, τότε αυτός χαρακτηρίζεται «αδρανής». Σε αυτή την περίπτωση, το υπόλοιπο δεν παραμένει επ’ αόριστον στην τράπεζα αλλά «παραγράφεται» υπέρ του Ελληνικού Δημοσίου.
Με απλά λόγια: αν ξεχάσεις έναν λογαριασμό για 20 χρόνια, τότε πράγματι κινδυνεύεις να χάσεις τα χρήματά σου.
Τι θεωρείται «πραγματική συναλλαγή»;
Ένα σημείο που συχνά παρεξηγείται είναι τι μετράει ως συναλλαγή. Δεν χρειάζεται να κάνεις μεγάλη ανάληψη ή επένδυση για να «ζωντανέψεις» τον λογαριασμό. Αρκεί μία απλή κίνηση, όπως:
Να καταθέσεις ή να σηκώσεις χρήματα, ακόμα και μικρό ποσό.
Να μεταφέρεις χρήματα από ή προς άλλον λογαριασμό.
Να μπεις στο e-Banking ή στο mobile app σου.
Να ρωτήσεις το υπόλοιπό σου σε ΑΤΜ.
Να επικαιροποιήσεις τα στοιχεία σου στην τράπεζα.
Ακόμη και μία τηλεφωνική κλήση στο Phone Banking θεωρείται συναλλαγή.
Με λίγα λόγια, είναι πολύ εύκολο να κρατήσεις τον λογαριασμό σου «ενεργό».
Γιατί υπάρχει αυτός ο νόμος;
Πολλοί αναρωτιούνται γιατί το κράτος να θεσπίσει μια τέτοια ρύθμιση. Η απάντηση είναι πιο απλή απ’ όσο νομίζεις: πρόκειται για ζήτημα διαχείρισης «ξεχασμένων» χρημάτων.
Σκέψου πόσοι λογαριασμοί ανοίγονται κάθε χρόνο, είτε από ανήλικους για αποταμίευση, είτε από εργαζόμενους που αλλάζουν εργοδότη και τράπεζα, είτε από ανθρώπους που απλά δεν θυμούνται ότι κάποτε είχαν βάλει λίγα χρήματα σε έναν λογαριασμό. Με το πέρασμα των δεκαετιών, συσσωρεύονται τεράστια ποσά σε λογαριασμούς που κανείς δεν αγγίζει.
Ο νόμος ήρθε να βάλει τάξη σε αυτή την εικόνα: αν για 20 χρόνια κανείς δεν δείξει ενδιαφέρον, το Δημόσιο αποκτά το δικαίωμα να τα απορροφήσει.
Τι σημαίνει αυτό για σένα
Αν ανησυχείς ότι μπορεί να χάσεις τις αποταμιεύσεις σου, ηρεμία. Στην πράξη, το να παραμείνει ο λογαριασμός σου εντελώς αδρανής για δύο δεκαετίες είναι σχεδόν αδύνατο. Αρκεί να μπεις στο e-Banking μια φορά στο τόσο, να κάνεις μια μικρή ανάληψη ή ακόμη και να ζητήσεις ενημέρωση για το υπόλοιπό σου.
Πιο πολύ αφορά περιπτώσεις λογαριασμών που όντως έχουν ξεχαστεί — π.χ. ένας λογαριασμός που άνοιξαν οι γονείς σου όταν ήσουν παιδί και ποτέ δεν τον χρησιμοποίησες, ή ένας λογαριασμός που έμεινε πίσω μετά από αλλαγή εργασίας ή μετακόμιση στο εξωτερικό.
Τι να κάνεις για να είσαι σίγουρος
Αν έχεις αμφιβολίες για το αν υπάρχουν λογαριασμοί στο όνομά σου, μπορείς να το ελέγξεις με τους εξής τρόπους:
Επικοινώνησε με την τράπεζά σου και ζήτησε ενημέρωση για όλους τους λογαριασμούς που διατηρείς.
Δες τα στοιχεία σου στο Taxisnet – συχνά εμφανίζονται λογαριασμοί που έχεις δηλώσει για επιστροφή φόρου ή επιδόματα.
Κράτα έναν απλό κανόνα: τουλάχιστον μία φορά κάθε δύο χρόνια, κάνε μια γρήγορη κίνηση στον λογαριασμό σου. Έτσι, μένεις απολύτως ασφαλής.
Η μεγάλη παρανόηση
Τα παραπλανητικά βίντεο που κυκλοφόρησαν στα social media πατούν πάνω στον φόβο και την άγνοια. Παρουσίασαν αποσπασματικά τη νομοθεσία, δημιουργώντας την εντύπωση ότι μπορείς να χάσεις τα χρήματά σου «εν μια νυκτί» αν δεν τα κουνήσεις για λίγο καιρό. Αυτό είναι ανακριβές και παραπλανητικό.
Η αλήθεια είναι πως χρειάζονται 20 χρόνια πλήρους αδράνειας, και μάλιστα χωρίς την παραμικρή ενέργεια από τον κάτοχο.
Συμπέρασμα
Δεν υπάρχει λόγος πανικού: οι καταθέσεις σου δεν χάνονται μέσα σε δύο ή τρία χρόνια. Αν όμως έχεις λογαριασμούς που δεν χρησιμοποιείς και τους έχεις ξεχάσει, είναι καλή ιδέα να τους ελέγξεις. Μια απλή συναλλαγή αρκεί για να «μηδενίσει το κοντέρ» και να προστατεύσεις το υπόλοιπό σου.
Επομένως, η σωστή ερώτηση δεν είναι «θα χάσω τα χρήματά μου;», αλλά «έχω φροντίσει να θυμάμαι όλους τους λογαριασμούς που έχω;».
Συμβουλή: Βάλε υπενθύμιση κάθε χρόνο να μπαίνεις στους λογαριασμούς σου, ακόμη κι αν δεν τους χρησιμοποιείς. Έτσι θα είσαι πάντα ήσυχος ότι καμία 20ετία αδράνειας δεν θα σε αιφνιδιάσει.
