Οι ιδιοκτήτες ακινήτων που δηλώνουν εισοδήματα από ενοίκια ίσως βρεθούν μπροστά σε μια μεγάλη φορολογική ανατροπή τα επόμενα χρόνια. Το υπουργείο Οικονομικών επαναφέρει στο τραπέζι σχέδιο που είχε «παγώσει» πριν το καλοκαίρι και αφορά τη μείωση του εισαγωγικού συντελεστή. Στόχος είναι να ανακουφιστούν εκατομμύρια φορολογούμενοι με χαμηλά μισθώματα, οι οποίοι μέχρι σήμερα παραμένουν ουσιαστικά εκτός των ευνοϊκών ρυθμίσεων.
Συγκεκριμένα, εξετάζεται η πτώση του φορολογικού συντελεστή από το 15% που ισχύει σήμερα, ακόμα και στο 5% για εισοδήματα έως 12.000 ευρώ. Ένα τέτοιο σενάριο θα αλλάξει ριζικά τον χάρτη της φορολόγησης των ενοικίων, καθώς σχεδόν 1,9 εκατομμύρια ιδιοκτήτες θα έβλεπαν σημαντική ελάφρυνση στο εκκαθαριστικό τους.
Οι αλλαγές που ήδη ισχύουν – και γιατί αφορούν τους λίγους
Μέχρι στιγμής, από τις πρόσφατες παρεμβάσεις ωφελημένοι είναι μόνο 1 στους 12 ιδιοκτήτες. Από τα 2 εκατομμύρια ιδιοκτητών που δηλώνουν εισοδήματα από μισθώματα, μόλις το 8% έχει πάνω από 12.000 ευρώ τον χρόνο. Για αυτούς προβλέπεται μείωση του συντελεστή από 35% σε 25% για το τμήμα εισοδήματος 12.001–24.000 ευρώ.
Αυτό όμως αφήνει εκτός τη μεγάλη μάζα των φορολογουμένων. Υπολογίζεται ότι 1,5 εκατομμύριο ιδιοκτήτες δηλώνουν έως 5.000 ευρώ ετησίως, ενώ περίπου 400.000 βρίσκονται στην κλίμακα 5.001–12.000 ευρώ. Αυτοί καλούνται να πληρώσουν συνολικά πάνω από 800 εκατ. ευρώ σε φόρους, χωρίς να βλέπουν καμία ουσιαστική ελάφρυνση.
Το «κλειδί» του 5% και οι πιθανές συνέπειες
Η μεγάλη ανατροπή θα έρθει αν τελικά το υπουργείο αποφασίσει να μειώσει τον εισαγωγικό συντελεστή στο 5%. Τότε η εικόνα θα είναι εντελώς διαφορετική:
Ένας ιδιοκτήτης που δηλώνει 8.000 ευρώ, σήμερα πληρώνει 1.200 ευρώ φόρο (15%). Αν ο συντελεστής πέσει στο 5%, ο φόρος περιορίζεται στα 400 ευρώ. Το κέρδος είναι 800 ευρώ τον χρόνο.
Στα 4.500 ευρώ εισοδήματος, η σημερινή επιβάρυνση είναι 675 ευρώ. Με το νέο σενάριο θα πέσει στα 225 ευρώ, δηλαδή εξοικονόμηση 450 ευρώ.
Με άλλα λόγια, όσοι έχουν χαμηλά μισθώματα θα νιώσουν άμεσα τη διαφορά, καθώς ο φόρος θα μειωθεί στο ένα τρίτο.
Τι γίνεται με τα μεσαία και υψηλά εισοδήματα
Για τα μεσαία εισοδήματα, τα οφέλη είναι μικρότερα αλλά υπαρκτά:
Σε ενοίκια 15.000 ευρώ τον χρόνο, σήμερα ο φόρος φτάνει τα 2.850 ευρώ (19% του εισοδήματος). Με τις νέες ρυθμίσεις θα περιορίζεται στα 2.550 ευρώ, δηλαδή μια ελάφρυνση περίπου 300 ευρώ.
Στην περίπτωση των 25.000 ευρώ, η σημερινή επιβάρυνση είναι 6.450 ευρώ (25,8%). Με τον νέο ενδιάμεσο συντελεστή, ο φόρος θα πέσει στα 5.250 ευρώ – μείωση σχεδόν 1.200 ευρώ.
Είναι σαφές ότι όσο μεγαλύτερο το εισόδημα, τόσο πιο περιορισμένα τα κέρδη σε ποσοστιαίο επίπεδο. Παρ’ όλα αυτά, οι ιδιοκτήτες που βρίσκονται στη μέση της κλίμακας θα έχουν μια ανακούφιση.
Τα νούμερα πίσω από τις αποφάσεις
Το κράτος σήμερα αντλεί περίπου 1,3 δισ. ευρώ από τη φορολόγηση των ενοικίων. Αν εφαρμοστεί η μείωση του εισαγωγικού συντελεστή, η απώλεια εσόδων εκτιμάται στα 90 εκατ. ευρώ. Αυτό σημαίνει ότι το δημοσιονομικό κόστος θεωρείται διαχειρίσιμο, γεγονός που ενισχύει τις πιθανότητες υλοποίησης του σχεδίου.
Ωστόσο, υπάρχει και ένας χρονικός περιορισμός: όποια απόφαση ληφθεί τώρα, θα ισχύσει για τα εισοδήματα του 2027. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι οι φορολογούμενοι θα δουν την αλλαγή το 2028.
Με λίγα λόγια, οι μειώσεις δεν είναι για αύριο, αλλά βρίσκονται στον σχεδιασμό μεσοπρόθεσμα.
Τι σημαίνει για τους ιδιοκτήτες
Για τη μεγάλη πλειοψηφία των ιδιοκτητών, η πιθανή μείωση του συντελεστή είναι κάτι παραπάνω από μια λογιστική αλλαγή: είναι ανάσα. Με την αγορά ακινήτων να έχει πάρει ξανά μπροστά, τις τιμές να ανεβαίνουν και το κόστος ζωής να πιέζει τα νοικοκυριά, κάθε ευρώ που εξοικονομείται στον φόρο κάνει τη διαφορά.
Η συζήτηση βέβαια δεν είναι μόνο οικονομική αλλά και κοινωνική. Αν το σχέδιο προχωρήσει, το όφελος δεν θα αφορά μια μικρή μειοψηφία, αλλά εκατομμύρια πολίτες που σήμερα αισθάνονται πως σηκώνουν δυσανάλογο βάρος.
Συμπέρασμα
Αν και ακόμα βρισκόμαστε στο στάδιο των σεναρίων, είναι σαφές πως το υπουργείο προετοιμάζει αλλαγές που θα αγγίξουν την τσέπη σχεδόν όλων των ιδιοκτητών. Για κάποιους η διαφορά θα είναι μερικές εκατοντάδες ευρώ, για άλλους πολύ περισσότερα. Σε κάθε περίπτωση, η προοπτική να πέσει ο συντελεστής στο 5% αλλάζει εντελώς τα δεδομένα.
Το μόνο σίγουρο; Μέχρι να φτάσουμε στο 2028, οι ιδιοκτήτες θα έχουν μπροστά τους αρκετές ανατροπές – και χρειάζεται προσοχή για να δουν πώς θα διαμορφωθεί τελικά το φορολογικό τους μέλλον.
