Χιλιάδες ασφαλισμένοι σε ΙΚΑ, ΔΕΚΟ και τράπεζες έχουν τη δυνατότητα να αποχωρήσουν στη σύνταξη πολύ πριν το γενικό όριο των 62 ή 67 ετών, ακόμη και από τα 58,5. Συνολικά 16 κατηγορίες εργαζομένων κατοχυρώνουν δικαίωμα για πλήρη ή μειωμένη σύνταξη, αρκεί να καταθέσουν αίτηση μέχρι το τέλος του 2025.
Οι διατάξεις αυτές αποτελούν «παράθυρο εξόδου» για όσους έχουν κατοχυρώσει τον απαιτούμενο χρόνο ασφάλισης ή συγκεκριμένες οικογενειακές προϋποθέσεις, όπως ανήλικα τέκνα ή βαρέα ένσημα.
Ποιοι ασφαλισμένοι του ΙΚΑ μπορούν να φύγουν πριν τα 62
Οι ασφαλισμένες γυναίκες που μπήκαν στο ΙΚΑ πριν από το 1993 είναι από τις μεγάλες κερδισμένες. Αν είχαν ανήλικο παιδί και 5.500 ένσημα έως το 2010, 2011 ή 2012, μπορούν να αποχωρήσουν με όρια ηλικίας από 58,5 έως 61 έτη, ανάλογα με το πότε συμπλήρωσαν την ηλικία των 50, 52 ή 55 ετών.
-
Όσες είχαν 5.500 ημέρες το 2010 και έγιναν 50 ετών έως το 2017, μπορούν να πάρουν μειωμένη σύνταξη στα 58,5.
-
Αν το ανήλικο και τα 5.500 ένσημα συμπληρώθηκαν το 2011, η έξοδος γίνεται στα 58,5 ή στα 60,2 έτη.
-
Με πλήρη σύνταξη δικαιούνται αποχώρηση όσες είχαν τα 5.500 ένσημα και ανήλικο ως το 2010 και έγιναν 55 ετών μέχρι το 2017–2018, με όρια ηλικίας 59,6 έως 61 ετών.
-
Όσες είχαν τα ένσημα το 2011 και έγιναν 57 ετών ως το 2018 παίρνουν πλήρη σύνταξη πριν τα 62, ενώ μετά το 2019 τα όρια ανεβαίνουν πάνω από τα 63,3.
-
Για όσες «πιάνουν» τα 55 μετά το 2019, η μειωμένη σύνταξη πλέον δίνεται μόνο στα 62.
Τα «βαρέα» ένσημα ανοίγουν δρόμο για σύνταξη από τα 55
Οι εργαζόμενοι με 3.600 βαρέα ένσημα και συνολικά 4.500 ημέρες ασφάλισης ως το 2012 μπορούν να αποχωρήσουν στα 55, 56 ή 57 με πλήρη σύνταξη, εφόσον έχουν 1.000 ημέρες βαρέα μέσα στα τελευταία 17 χρόνια πριν από την αίτηση.
Αντίστοιχα, όσοι έχουν 10.500 ημέρες συνολικά και 7.500 βαρέα, μπορούν να φύγουν στα 62 με πλήρη ή στα 60 με μειωμένη, εφόσον ο χρόνος ασφάλισης συμπληρώνεται μετά την 1η Ιανουαρίου 2015. Όσοι τον είχαν πριν το 2015, αποχωρούν ακόμη νωρίτερα.
Ποιοι κλειδώνουν δικαίωμα με διαδοχική ασφάλιση
Άνδρες και γυναίκες που είχαν ένσημα σε ΙΚΑ και ΟΑΕΕ και συμπλήρωσαν 35ετία έως το 2012 κατοχυρώνουν θεμελιωμένο δικαίωμα, αν μέχρι το 2021 είχαν ηλικία 58 ή 59 ετών. Με ένα ή δύο επιπλέον χρόνια ασφάλισης, μπορούν να συνταξιοδοτηθούν οποτεδήποτε, χωρίς να περιμένουν το 62ο έτος.
Ευνοϊκές ρυθμίσεις για ΔΕΚΟ και Τράπεζες
Στα Ταμεία ΔΕΚΟ και τραπεζών, οι ασφαλισμένοι πριν το 1993 διατηρούν προνομιακά όρια ηλικίας. Συνολικά οκτώ κατηγορίες εργαζομένων και μητέρων με ανήλικο παιδί μπορούν να αποχωρήσουν από 58,5 έως 61,6 ετών.
-
Υπάλληλοι με 35ετία έως το 2021 μπορούν να φύγουν οποτεδήποτε, καθώς το όριο ηλικίας είναι 61 έτη και 6 μήνες.
-
Μητέρες με 25ετία το 2010 και ανήλικο τέκνο που έκλεισαν τα 50 έως το 2017 δικαιούνται πλήρη σύνταξη έως 58,5 ετών. Όσες έγιναν 50 μετά το 2017, βλέπουν το όριο να ανεβαίνει προοδευτικά έως και τα 61,3 έτη.
-
Με 25ετία το 2011 και ανήλικο, το δικαίωμα θεμελιώνεται στα 60,2 έτη, ενώ με 25ετία το 2012 στα 61 έτη.
-
Οι τρίτεκνες μητέρες που είχαν 20ετία το 2010 αποχωρούν χωρίς κανένα όριο ηλικίας, ενώ όσες έκλεισαν το 52ο ή 55ο έτος έως το 2018 αποχωρούν με όρια από 58,5 έως 61 ετών.
-
Στον Τύπο (π.χ. ΕΤΑΠ-ΜΜΕ, ΤΣΠΕΑΘ), οι μητέρες με 15ετία και ανήλικο ως το 2012 μπορούν να αποχωρήσουν με ηλικίες από 58,5 έως 61,10 ετών, ανάλογα με το έτος που έκλεισαν τα 50 ή 52.
Τι αλλάζει μετά το 2025
Η ισχύς των παραπάνω «παραθύρων» λήγει στις 31 Δεκεμβρίου 2025. Από το 2026 και μετά, οι επιλογές για πρόωρη έξοδο περιορίζονται δραστικά.
Αν και υπάρχει νομοθετημένη σύνδεση των ορίων ηλικίας με το προσδόκιμο ζωής άνω των 65 ετών, οι μελέτες δείχνουν ότι η αύξηση του προσδόκιμου δεν ήταν τέτοια ώστε να επηρεάσει άμεσα τις ηλικίες συνταξιοδότησης. Έτσι, η επανεξέταση των ορίων μετατίθεται για το 2030, αντί για το 2027 όπως αρχικά προβλεπόταν.
Οι «κερδισμένοι» και οι «χαμένοι» της πρόωρης συνταξιοδότησης
Οι ασφαλισμένοι με 36 έως 40 έτη ασφάλισης κερδίζουν σημαντική προσαύξηση στη σύνταξη: το ποσοστό αναπλήρωσης ανεβαίνει από 39,8% στα 36 έτη έως 50% στη 40ετία – διαφορά που μεταφράζεται σε εκατοντάδες ευρώ το μήνα.
Αντίθετα, όσοι επιλέξουν μειωμένη σύνταξη πέντε χρόνια νωρίτερα (π.χ. στα 62 αντί 67) θα υποστούν περικοπή 30% στην εθνική σύνταξη, χάνοντας περίπου 131 ευρώ το μήνα – δηλαδή 436,40 ευρώ πλήρης έναντι 305,48 ευρώ μειωμένης.
Ενδεικτικά ποσά για σύνταξη το 2025
Για συντάξιμους μισθούς από 1.000 έως 3.500 ευρώ, οι συντάξεις του 2025 διαμορφώνονται περίπου ως εξής:
-
Με 30 έτη ασφάλισης, από 860 έως 1.380 ευρώ μικτά.
-
Με 35 έτη, από 1.000 έως 1.770 ευρώ.
-
Με 40 έτη, τα ποσά φτάνουν ακόμη και τα 2.230 ευρώ για υψηλές αποδοχές.
⚠️ Τι πρέπει να κάνουν οι ασφαλισμένοι
Όσοι ανήκουν σε κάποια από τις παραπάνω κατηγορίες καλό είναι:
-
Να ελέγξουν αν έχουν κατοχυρώσει δικαίωμα με βάση το έτος ασφάλισης και την ηλικία τους.
-
Να υπολογίσουν αν συμφέρει πλήρης ή μειωμένη σύνταξη.
-
Να κινηθούν έγκαιρα μέσα στο 2025, πριν αλλάξουν τα όρια.
Συμπέρασμα
Το 2025 θεωρείται η τελευταία μεγάλη ευκαιρία για πρόωρη έξοδο στη σύνταξη κάτω από τα 62. Από το 2026 και μετά, τα ευνοϊκά «παράθυρα» θα κλείσουν και οι περισσότεροι θα πρέπει να φτάσουν είτε 62 ετών με 40 χρόνια, είτε 67 ετών με λιγότερα.
Όποιος λοιπόν πληροί τις προϋποθέσεις, καλό είναι να κινηθεί άμεσα — γιατί το επόμενο κύμα αυξήσεων στα όρια ηλικίας φαίνεται να πλησιάζει, και αυτή τη φορά δεν θα υπάρξουν παρατάσεις.
