Σε μία ιδιαίτερα σημαντική παρέμβαση που αλλάζει τα δεδομένα για τις εθελοντικές οργανώσεις πυροσβεστών, προχωρά το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών. Μία νέα νομοθετική πρωτοβουλία, η οποία βρίσκεται ήδη σε δημόσια διαβούλευση, προβλέπει την πλήρη απαλλαγή από τα τέλη κυκλοφορίας για συγκεκριμένες κατηγορίες οχημάτων που χρησιμοποιούνται αποκλειστικά για δράσεις πολιτικής προστασίας. Η ρύθμιση αυτή έρχεται ως αποτέλεσμα της συνεργασίας του υπουργού Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας Γιάννη Κεφαλογιάννη με τον υφυπουργό Οικονομικών Γιώργο Κώτσηρα, ανοίγοντας τον δρόμο για σημαντική οικονομική ανάσα στους εθελοντές που βρίσκονται στην πρώτη γραμμή.
Σύμφωνα με το σχέδιο νόμου, η απαλλαγή αφορά φορτηγά Ι.Χ., πυροσβεστικά οχήματα και υδροφόρες τα οποία ανήκουν σε μη κερδοσκοπικούς φορείς ιδιωτικού δικαίου, υπό την προϋπόθεση ότι αυτές οι οργανώσεις είναι εγγεγραμμένες στο Μητρώο Εθελοντικών Οργανώσεων της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας. Πρόκειται για οχήματα που συνήθως επωμίζονται σημαντικό λειτουργικό κόστος, καθώς χρησιμοποιούνται συχνά σε επιχειρήσεις πυροπροστασίας, δασοπυρόσβεσης και άμεσης επέμβασης σε περιπτώσεις φυσικών καταστροφών. Η απαλλαγή από τα τέλη κυκλοφορίας έρχεται να αναγνωρίσει στην πράξη τον κρίσιμο ρόλο των εθελοντών, οι οποίοι επιβαρύνονται προσωπικά για την κάλυψη αναγκών που εξυπηρετούν το δημόσιο συμφέρον.
Η διάταξη δεν εμφανίζεται τυχαία αυτή τη χρονική στιγμή. Όπως αναφέρει το υπουργείο, πρόκειται για ένα αίτημα που είχε τεθεί επανειλημμένα από την Πανελλήνια Ομοσπονδία Εθελοντικών Οργανώσεων Δασοπροστασίας και Πυρόσβεσης, η οποία είχε επισημάνει πως οι οικονομικές επιβαρύνσεις των οργανώσεων αυξάνονται χρόνο με τον χρόνο. Σε μία εποχή που τα φαινόμενα της κλιματικής κρίσης εντείνονται, η ανάγκη να ενισχυθούν οι εθελοντικές δυνάμεις γίνεται επιτακτική. Το προτεινόμενο μέτρο, λοιπόν, αποτελεί μία κίνηση υποστήριξης προς εκείνους που προσφέρουν ανιδιοτελώς υπηρεσίες ζωτικής σημασίας.
Ο Γιάννης Κεφαλογιάννης, αναφερόμενος στη διάταξη, δήλωσε ότι η πολιτεία προχωρά σε μια ουσιαστική ενέργεια για να μειώσει τα λειτουργικά έξοδα των οργανώσεων και να ενισχύσει την αποτελεσματικότητα του έργου τους. Όπως χαρακτηριστικά σημείωσε, οι εθελοντές πυροσβέστες στηρίζουν τον μηχανισμό πολιτικής προστασίας σε καθημερινή βάση, προσφέροντας χρόνο, εξοπλισμό και συχνά ίδιους πόρους. Η υιοθέτηση του μέτρου, πρόσθεσε, αποδεικνύει ότι η κυβέρνηση αναγνωρίζει τη σημασία της συνεισφοράς τους και ανταποκρίνεται άμεσα σε ένα «δίκαιο αίτημα» που είχε τεθεί εδώ και χρόνια.
Από τη δική του πλευρά, ο υφυπουργός Οικονομικών Γιώργος Κώτσηρας τόνισε ότι η απαλλαγή από τα τέλη κυκλοφορίας αποτελεί συνέχεια των πρωτοβουλιών που έχουν ληφθεί για τη διευκόλυνση των εθελοντικών οργανώσεων πυρόσβεσης. Υπενθύμισε πως πρόσφατα, με τον νέο Εθνικό Τελωνειακό Κώδικα, θεσπίστηκε επίσης η απαλλαγή από το τέλος ταξινόμησης για τα οχήματα που αποκτούν οι οργανώσεις αυτές, εφόσον προορίζονται αποκλειστικά για επιχειρησιακές ανάγκες. Με τη νέα αυτή επέκταση των φορολογικών ελαφρύνσεων, όπως επισήμανε, το κράτος στέλνει «σαφές μήνυμα υπέρ του εθελοντισμού», αναγνωρίζοντας την πολύτιμη συμβολή των πολιτών που συμμετέχουν ενεργά στην προστασία του φυσικού περιβάλλοντος και της ανθρώπινης ζωής.
Η οικονομική ελάφρυνση που φέρνει η απαλλαγή από τα τέλη κυκλοφορίας δεν είναι αμελητέα. Πολλές εθελοντικές ομάδες διατηρούν μεγάλο αριθμό οχημάτων, συχνά παλαιότερης τεχνολογίας, τα οποία χρειάζονται τακτική συντήρηση, καύσιμα και εξοπλισμό. Τα τέλη κυκλοφορίας, ειδικά για τα φορτηγά ή για τα βαρέως τύπου οχήματα, μπορούν να φτάσουν σε υψηλά ποσά, τα οποία για οργανώσεις που βασίζονται σε δωρεές και περιορισμένα έσοδα αποτελούν σημαντικό βάρος. Με το νέο μέτρο, ένα μεγάλο κομμάτι αυτού του κόστους μηδενίζεται, επιτρέποντας στις ομάδες να κατευθύνουν τους πόρους τους εκεί όπου πραγματικά χρειάζεται: στις επιχειρήσεις πυροπροστασίας, σε εξοπλισμό και στην εκπαίδευση των μελών τους.
Παράλληλα, το μέτρο αποτελεί και ένα συμβολικό βήμα αναγνώρισης της προσφοράς των εθελοντών. Σε μία περίοδο που οι φυσικές καταστροφές πλήττουν όλο και πιο συχνά την Ελλάδα – από δασικές πυρκαγιές μέχρι πλημμύρες – οι εθελοντές πυροσβέστες λειτουργούν συχνά ως «πολλαπλασιαστές δύναμης» για τις κρατικές υπηρεσίες. Η συνεισφορά τους δεν περιορίζεται μόνο στην κατάσβεση πυρκαγιών, αλλά περιλαμβάνει περιπολίες, δράσεις ενημέρωσης του κοινού, αντιμετώπιση έκτακτων περιστατικών, ακόμη και υποστήριξη σε διαδικασίες εκκένωσης περιοχών. Το κράτος, με το νέο πλαίσιο, επιχειρεί να δημιουργήσει ένα πιο φιλικό περιβάλλον για την ανάπτυξη και λειτουργία των οργανώσεων αυτών.
Το νομοσχέδιο είναι ήδη σε φάση δημόσιας διαβούλευσης, γεγονός που δίνει τη δυνατότητα στους ενδιαφερόμενους φορείς και στους πολίτες να καταθέσουν σχόλια και προτάσεις. Η διαδικασία αυτή αναμένεται να συμβάλει στη διαμόρφωση ενός τελικού κειμένου που θα καλύπτει πρακτικές ανάγκες και θα ενισχύει την αποτελεσματικότητα του υπάρχοντος μηχανισμού πολιτικής προστασίας.
Σε κάθε περίπτωση, η νέα ρύθμιση σηματοδοτεί μία πιο στοχευμένη και υποστηρικτική προσέγγιση της πολιτείας απέναντι στις εθελοντικές οργανώσεις που δραστηριοποιούνται στον τομέα της πυρόσβεσης. Μετά την απαλλαγή από το τέλος ταξινόμησης και τώρα με την κατάργηση των τελών κυκλοφορίας, το μήνυμα είναι σαφές: η ενίσχυση του εθελοντισμού δεν είναι απλώς επιθυμία, αλλά στρατηγική επιλογή.
