Ο προϋπολογισμός του 2026 ανοίγει ξανά ένα από τα πιο καυτά μέτωπα της ελληνικής κοινωνίας: τις συντάξεις. Ο εργατολόγος Αλέξης Μητρόπουλος προειδοποιεί ότι οι επόμενοι μήνες θα είναι δύσκολοι για εκατομμύρια συνταξιούχους, καθώς –όπως υποστηρίζει– το κράτος ετοιμάζεται να αντλήσει τεράστια ποσά από τις τσέπες τους. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του, μόνο μέσα στο 2026 οι συνταξιούχοι θα επιβαρυνθούν με 3,5 δισεκατομμύρια ευρώ, ποσό που έρχεται να προστεθεί στις ήδη τεράστιες απώλειες της περιόδου 2010–2025, οι οποίες συνολικά προσεγγίζουν τα 130 δισ. ευρώ.
Ο κ. Μητρόπουλος χαρακτηρίζει το νέο πλαίσιο «φορομπηχτικό» και «συνταξιοκτόνο», επισημαίνοντας ότι η κυβέρνηση υπόσχεται αυξήσεις, όμως τελικά τις παίρνει πίσω μέσω κρατήσεων, εισφορών και μηχανισμών που εμποδίζουν τους παλαιούς συνταξιούχους να δουν πραγματική βελτίωση στο εισόδημά τους.
Πού βρίσκονται τα «κρυφά» μέτρα που επιβαρύνουν τους συνταξιούχους;
Ο εργατολόγος αναλύει λεπτομερώς από ποιες πηγές προκύπτει αυτό το νέο «πακέτο» επιβαρύνσεων.
1️⃣ Η εισφορά 6% υπέρ υγείας – «Ένα ισόβιο χαράτσι»
Περισσότερα από 2,2 δισ. ευρώ αναμένεται να παρακρατηθούν μέσα στο 2026 μέσω της εισφοράς υπέρ υγείας. Η συγκεκριμένη κράτηση επιβάλλεται σε όλες τις συντάξεις: κύριες, επικουρικές αλλά και λοιπές παροχές.
Ο κ. Μητρόπουλος την αποκαλεί «ισόβιο χαράτσι υπέρ ΕΟΠΥΥ» και εστιάζει σε μια βασική αντίφαση: οι ασφαλισμένοι έχουν ήδη πληρώσει για ιατροφαρμακευτική περίθαλψη κατά τη διάρκεια του εργασιακού τους βίου. Το να συνεχίζεται μια τέτοια παρακράτηση μετά τη συνταξιοδότηση –και μάλιστα χωρίς τα αντίστοιχα ανταποδοτικά οφέλη– θεωρείται από τον ίδιο άδικο και καταχρηστικό μέτρο.
2️⃣ Η Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων (ΕΑΣ)
Ένα ακόμη «αγκάθι» είναι η περίφημη ΕΑΣ, η οποία –όπως υποστηρίζει– λειτουργεί ως ένας ιδιότυπος φόρος πάνω στο ήδη φορολογημένο συνταξιοδοτικό εισόδημα.
Για το 2026, το κράτος υπολογίζεται ότι θα εισπράξει 888 εκατομμύρια ευρώ από αυτή την εισφορά.
Περίπου 400.000 συνταξιούχοι επηρεάζονται από την ΕΑΣ, κυρίως όσοι λαμβάνουν:
-
κύρια σύνταξη πάνω από 1.400–1.435 ευρώ,
-
επικουρική άνω των 300 ευρώ.
Σύμφωνα με την ανάλυση, τα ποσά που τους παρακρατούνται στερούν σημαντικούς πόρους, ειδικά σε μια περίοδο που η ακρίβεια διαμορφώνει ασφυκτικό περιβάλλον για τα νοικοκυριά.
3️⃣ Η «προσωπική διαφορά» – Ένα εμπόδιο που «καταπίνει» τις αυξήσεις
Κατά τον κ. Μητρόπουλο, περίπου 500 εκατομμύρια ευρώ χάνονται για τους συνταξιούχους λόγω του θεσμού της προσωπικής διαφοράς. Εκατοντάδες χιλιάδες παλαιοί συνταξιούχοι δεν πρόκειται να δουν ουσιαστική αύξηση, καθώς ό,τι παίρνουν παρακάμπτεται μέσω συμψηφισμού.
Με απλά λόγια:
Οι αυξήσεις που ανακοινώνονται μπορεί να φαίνονται εντυπωσιακές στα χαρτιά, αλλά στην πράξη εξαφανίζονται αφού πρώτα «συγκρούονται» με την προσωπική διαφορά. Έτσι, ενώ ο δημόσιος διάλογος εστιάζει σε ποσοστά αυξήσεων, η πραγματικότητα για χιλιάδες ανθρώπους παραμένει στάσιμη.
⚠️ Το «χάσμα» μεταξύ παλαιών και νέων συνταξιούχων
Ο εργατολόγος τονίζει επίσης την ανάγκη κατάργησης αυτού που αποκαλεί «ρήτρα Τσίπρα», έναν μηχανισμό υπολογισμού των νέων συντάξεων που –όπως λέει– διευρύνει τις ανισότητες μεταξύ παλαιών και νέων δικαιούχων. Το αποτέλεσμα είναι δύο άνθρωποι με ίδια χρόνια και ίδια εισφορές να λαμβάνουν τελείως διαφορετικές συντάξεις.
Το φαινόμενο αυτό, σύμφωνα με τον ίδιο, όχι μόνο πλήττει την ισότητα, αλλά υπονομεύει και την κοινωνική συνοχή.
Τι ζητά ο Μητρόπουλος – Τα μέτρα που θεωρεί απαραίτητα «εδώ και τώρα»
Με βάση τη δική του ανάλυση, ο κ. Μητρόπουλος προτείνει μια σειρά από άμεσες παρεμβάσεις:
-
Κατάργηση της ΕΑΣ, χωρίς εξαιρέσεις και με επιστροφή αναδρομικών.
-
Κατάργηση της εισφοράς 6% υπέρ υγείας, την οποία χαρακτηρίζει αδικαιολόγητη, δεδομένου ότι οι συνταξιούχοι έχουν ήδη καταβάλει αντίστοιχες εισφορές επί δεκαετίες.
-
Τερματισμό της προσωπικής διαφοράς, ώστε οι συνταξιούχοι να μπορούν επιτέλους να λάβουν πραγματικές αυξήσεις και όχι λογιστικές.
-
Κατάργηση της «ρήτρας Τσίπρα», για να σταματήσει η ανισομέρεια μεταξύ παλιών και νέων συνταξιούχων.
Όπως υποστηρίζει, μόνο με συνολικές αλλαγές το συνταξιοδοτικό σύστημα μπορεί να γίνει δίκαιο, διαφανές και πραγματικά βιώσιμο.
Συμπέρασμα
Οι συνταξιούχοι βρίσκονται για ακόμη μία φορά στο επίκεντρο των περικοπών και των κρατήσεων. Ενώ ανακοινώνονται αυξήσεις, οι πραγματικές απολαβές συνεχίζουν να πιέζονται από παλιά και νέα μέτρα που αφαιρούν μεγαλύτερα ποσά από όσα προσθέτουν.
Ο Μητρόπουλος θέτει ένα σαφές ερώτημα:
Μπορεί να υπάρξει πραγματική βελτίωση στο εισόδημα των συνταξιούχων όσο παραμένουν ενεργές αυτές οι «τρύπες» στο σύστημα;
Το 2026 φαίνεται πως θα είναι μια χρονιά στην οποία το συνταξιοδοτικό θα επιστρέψει δυναμικά στη δημόσια συζήτηση — αυτή τη φορά με νούμερα που δύσκολα αγνοούνται.
