Μια αλλαγή που μέχρι πρόσφατα έμοιαζε μακρινό σενάριο ετοιμάζεται να μπει σταδιακά στην καθημερινότητα των καταναλωτών και να μεταμορφώσει τον τρόπο με τον οποίο αποκτούν μετρητά. Η Mastercard σχεδιάζει την εισαγωγή μιας νέας υπηρεσίας, η οποία θα επιτρέπει την ανάληψη χρημάτων απευθείας από το ταμείο των καταστημάτων λιανικής, χωρίς την ανάγκη επίσκεψης σε ΑΤΜ.
Το σχέδιο βρίσκεται ακόμη σε αναπτυξιακό στάδιο και αναμένεται να ξεκινήσει πιλοτικά από επιλεγμένα σούπερ μάρκετ και μικρότερα καταστήματα. Ωστόσο, το αποτύπωμά του εκτιμάται ότι θα είναι σημαντικό, τόσο για τους καταναλωτές όσο και για τις επιχειρήσεις που θα συμμετάσχουν στο νέο μοντέλο συναλλαγών.
Μετρητά στο ταμείο, με μία κίνηση
Η νέα υπηρεσία βασίζεται στο διεθνώς γνωστό μοντέλο “cashback”, το οποίο επιτρέπει στον πελάτη να συνδυάζει την πληρωμή των αγορών του με ανάληψη μετρητών, χρησιμοποιώντας αποκλειστικά χρεωστική κάρτα. Κατά τη διαδικασία πληρωμής, ο καταναλωτής δηλώνει στον ταμία το ποσό που επιθυμεί να λάβει σε μετρητά. Το POS πραγματοποιεί μία ενιαία χρέωση που περιλαμβάνει τόσο το κόστος των προϊόντων όσο και το ποσό της ανάληψης.
Στην πράξη, αν για παράδειγμα η αξία των αγορών ανέρχεται στα 60 ευρώ και ο πελάτης ζητήσει επιπλέον 40 ευρώ σε μετρητά, η συνολική χρέωση της κάρτας θα είναι 100 ευρώ. Τα χρήματα παραδίδονται άμεσα στο ταμείο, χωρίς επιπλέον βήματα ή αναμονή.
Τι κερδίζουν οι καταναλωτές
Το βασικό πλεονέκτημα του νέου συστήματος είναι η ευκολία. Οι καταναλωτές αποκτούν πρόσβαση σε μετρητά την ώρα που πραγματοποιούν ούτως ή άλλως τις καθημερινές τους αγορές, αποφεύγοντας τις ουρές στα ΑΤΜ ή την αναζήτηση τραπεζικών καταστημάτων. Παράλληλα, η υπηρεσία λειτουργεί συμπληρωματικά προς τις ψηφιακές πληρωμές, καλύπτοντας περιπτώσεις όπου τα μετρητά παραμένουν απαραίτητα.
Σύμφωνα με στελέχη της εταιρείας, στόχος είναι να δοθεί μεγαλύτερη ευελιξία στον τελικό χρήστη και να απλοποιηθεί η διαχείριση των οικονομικών του, ιδίως σε περιοχές όπου η πρόσβαση σε ΑΤΜ είναι περιορισμένη.
Οφέλη και για τα καταστήματα
Η καινοτομία αυτή δεν αφορά μόνο τους καταναλωτές. Τα καταστήματα που θα ενταχθούν στο πρόγραμμα αναμένεται να δουν αυξημένη επισκεψιμότητα, καθώς η δυνατότητα ανάληψης μετρητών λειτουργεί ως επιπλέον κίνητρο επίσκεψης. Σε αγορές του εξωτερικού, όπου το cashback εφαρμόζεται εδώ και χρόνια, έχει διαπιστωθεί ότι οι πελάτες τείνουν να επιλέγουν συγκεκριμένα σημεία λιανικής ακριβώς επειδή προσφέρουν τη συγκεκριμένη υπηρεσία.
Επιπλέον, η κυκλοφορία μετρητών μέσα από το ταμείο συμβάλλει στη βελτιστοποίηση της ρευστότητας των επιχειρήσεων, μειώνοντας την ανάγκη για συχνές καταθέσεις σε τράπεζες.
Όρια και ρόλος των τραπεζών
Η ανάληψη μέσω POS δεν θα είναι απεριόριστη. Όπως συμβαίνει ήδη σε άλλες χώρες, θα υπάρχουν ανώτατα όρια ανά συναλλαγή, τα οποία συνήθως κυμαίνονται μεταξύ 50 και 100 ευρώ. Τα ακριβή ποσά και οι όροι εφαρμογής θα καθοριστούν μέσα από συνεργασία της Mastercard με τις τράπεζες και τις εμπορικές επιχειρήσεις που θα συμμετάσχουν στην πιλοτική φάση.
Σημαντικό στοιχείο είναι ότι η υπηρεσία θα λειτουργεί αποκλειστικά με χρεωστικές κάρτες, γεγονός που περιορίζει τον πιστωτικό κίνδυνο και διασφαλίζει την άμεση χρέωση του λογαριασμού του καταναλωτή.
Δοκιμασμένη λύση στο εξωτερικό
Το cashback δεν αποτελεί πείραμα χωρίς προηγούμενο. Αντίθετα, εφαρμόζεται εδώ και χρόνια σε αγορές όπως το Ηνωμένο Βασίλειο, η Γερμανία, η Γαλλία, η Φινλανδία και οι Ηνωμένες Πολιτείες. Σε πολλές από αυτές τις χώρες, η ανάληψη μετρητών στο ταμείο θεωρείται αυτονόητη υπηρεσία, ιδιαίτερα σε σούπερ μάρκετ και μίνι μάρκετ.
Η Mastercard έχει ήδη υλοποιήσει το συγκεκριμένο μοντέλο και σε χώρες όπως η Πολωνία και η Κύπρος, με θετικά αποτελέσματα τόσο για τους καταναλωτές όσο και για τα καταστήματα. Η εμπειρία δείχνει ότι η πρόσβαση σε μικρά ποσά μετρητών γίνεται ευκολότερη, χωρίς να υποκαθίσταται πλήρως το τραπεζικό σύστημα.
Πέρα από το λιανεμπόριο: ψηφιακές μετακινήσεις
Στον ευρύτερο ψηφιακό μετασχηματισμό που προωθεί η Mastercard εντάσσονται και οι μεταφορές. Ήδη βρίσκεται σε εξέλιξη πιλοτικό πρόγραμμα για την επέκταση των ανέπαφων πληρωμών στα υπεραστικά ΚΤΕΛ, με τη χρήση τεχνολογίας “tap out”. Με τον τρόπο αυτό, οι επιβάτες θα χρεώνονται αυτόματα κατά την έξοδο από το λεωφορείο, χωρίς την ανάγκη εισιτηρίου.
Περίπου 600 λεωφορεία συμμετέχουν ήδη στο πρόγραμμα, ενώ ο στόχος είναι η πλήρης ανάπτυξη του συστήματος σε περίπου 3.500 οχήματα έως το 2026. Η κατεύθυνση είναι σαφής: περισσότερες αυτοματοποιημένες διαδικασίες, λιγότερη γραφειοκρατία και μεγαλύτερη ευκολία για τον πολίτη.
Μια μικρή αλλαγή με μεγάλες συνέπειες
Η δυνατότητα ανάληψης μετρητών από το ταμείο ενός σούπερ μάρκετ μπορεί να μοιάζει απλή, όμως έχει τη δυναμική να επαναπροσδιορίσει την καθημερινή σχέση των πολιτών με τα μετρητά. Αν το πιλοτικό στάδιο στεφθεί με επιτυχία, δεν αποκλείεται το μοντέλο να επεκταθεί γρήγορα, περιορίζοντας τον ρόλο των ΑΤΜ και φέρνοντας τις τραπεζικές συναλλαγές πιο κοντά από ποτέ στην καθημερινή αγορά.
