Μια από τις μεγαλύτερες εκκαθαρίσεις αναδρομικών των τελευταίων ετών βρίσκεται προ των πυλών και αφορά σχεδόν ένα εκατομμύριο συνταξιούχους. Το 2026 αναμένεται να εξελιχθεί σε χρονιά-σταθμό για χιλιάδες δικαιούχους, καθώς δρομολογείται νέος γύρος πληρωμών με ποσά που ξεκινούν από 1.200 ευρώ και, σε ορισμένες περιπτώσεις, φτάνουν ή και ξεπερνούν τις 16.500 ευρώ.
Οι καταβολές δεν θα γίνουν εφάπαξ, αλλά σταδιακά, είτε μέσω διοικητικών εκκαθαρίσεων είτε κατόπιν τελεσίδικων δικαστικών αποφάσεων. Ήδη από τα τέλη του 2024 έχει τεθεί σε εφαρμογή μια πρώτη φάση επιστροφών, με αναδρομικά που φτάνουν έως και 4.500 ευρώ, προσαυξημένα με τόκους, για περίπου 370.000 συνταξιούχους που είχαν προσφύγει στη Δικαιοσύνη.
Αναδρομικά με τόκο έως 7 ετών
Όσοι συνταξιούχοι κατέθεσαν αγωγές για τις περικοπές της περιόδου Ιουνίου 2015 – Μαΐου 2016 λαμβάνουν τα ποσά τους έντοκα, με επιτόκιο 6%. Οι τόκοι υπολογίζονται από την ημερομηνία κατάθεσης της αγωγής μέχρι την τελική εξόφληση και, ανάλογα με το ύψος της βασικής οφειλής, μπορεί να προσθέσουν έως και πάνω από 1.000 ευρώ στο τελικό ποσό.
Τα καθαρά αναδρομικά (χωρίς τόκους) διαμορφώνονται διαφορετικά ανά Ταμείο:
Για συνταξιούχους του ΙΚΑ κυμαίνονται περίπου από 500 έως 2.400 ευρώ
Για ΔΕΚΟ και τράπεζες από 1.100 έως 4.500 ευρώ
Για το Δημόσιο και άλλα Ταμεία από 700 έως 3.000 ευρώ
Σημαντική λεπτομέρεια: τα έντοκα αναδρομικά αφορούν μόνο όσους προσέφυγαν δικαστικά.
Επιστροφές σε όλους – ακόμη και χωρίς αγωγές
Παράλληλα, ανοίγει και ένα δεύτερο, εξίσου σημαντικό μέτωπο. Περίπου 460.000 συνταξιούχοι του Δημοσίου δικαιούνται επιστροφή της Εισφοράς Αλληλεγγύης για τα έτη 2017-2018, καθώς κρίθηκε αντισυνταγματική. Σε αυτή την περίπτωση, δεν απαιτείται προσφυγή, αφού η απόφαση αφορά το σύνολο των συνταξιούχων για το συγκεκριμένο διάστημα.
Τα ποσά που αναλογούν κινούνται σε εύρος από 1.300 έως 8.000 ευρώ, ανάλογα με το ύψος της σύνταξης. Αντίθετα, όσοι συνταξιοδοτήθηκαν μετά τις 13 Μαΐου 2016 δεν θεμελιώνουν δικαίωμα αναδρομικών, καθώς οι περικοπές ενσωματώθηκαν στον επανυπολογισμό των συντάξεών τους.
Προσαύξηση για όσους εργάζονται μετά τη σύνταξη
Ιδιαίτερη κατηγορία αποτελούν οι συνταξιούχοι που συνέχισαν να εργάζονται. Ήδη έχουν κατατεθεί περίπου 40.000 αιτήσεις για προσαύξηση σύνταξης λόγω επιπλέον ετών ασφάλισης. Σε αυτές τις περιπτώσεις, τα αναδρομικά υπολογίζονται ανά μήνα καθυστέρησης, με ποσά από 50 έως 180 ευρώ, γεγονός που μπορεί να οδηγήσει σε αξιοσημείωτες επιστροφές.
Ο «γρίφος» των παλιών συνταξιούχων
Ανοιχτό παραμένει και το ζήτημα του επανυπολογισμού για περίπου 50.000 παλαιούς συνταξιούχους με πάνω από 30 έτη ασφάλισης, οι οποίοι δεν έχουν λάβει τις αυξήσεις που προβλέπει ο νόμος του 2020. Πρόκειται για ασφαλισμένους που αποχώρησαν μετά τον Μάιο του 2016, αλλά μέχρι σήμερα δεν έχει ολοκληρωθεί ο απαιτούμενος επανυπολογισμός των συντάξεών τους.
Οι μεγαλύτερες εκκρεμότητες εντοπίζονται:
στον πρώην ΙΚΑ
στο Δημόσιο
στον πρώην ΟΑΕΕ-ΤΕΒΕ
Ακολουθούν επιστημονικά ταμεία και μικρότεροι φορείς, όπως ο ΟΓΑ και το ΝΑΤ.
Πόσα μπορούν να κερδίσουν
Οι διαφορές υπολογίζονται αναδρομικά από τον Οκτώβριο του 2019. Έτσι:
Ασφαλισμένοι με 35-36 έτη μπορούν να λάβουν αναδρομικά 3.000 έως 5.000 ευρώ
Όσοι έχουν 40 έτη ασφάλισης και υψηλές αποδοχές ενδέχεται να ξεπεράσουν τις 8.500 ευρώ
Οι αυξήσεις προκύπτουν από τα βελτιωμένα ποσοστά αναπλήρωσης: από 1,08% στα 31 έτη έως 7,2% στα 40 έτη, με αναλογική εφαρμογή στα ενδιάμεσα έτη.
Σημαντικό: δεν απαιτείται αίτηση για τον επανυπολογισμό, καθώς οι υπηρεσίες διαθέτουν τα στοιχεία και θα προχωρήσουν αυτόματα. Ωστόσο, παρατηρείται αύξηση ενστάσεων για τα ήδη καταβληθέντα ποσά, πολλές από τις οποίες –σύμφωνα με αρμόδιες πηγές– δεν συνοδεύονται από επαρκή τεκμηρίωση.
Το βέβαιο είναι ότι τα επόμενα χρόνια θα φέρουν σημαντικές πιστώσεις στους λογαριασμούς χιλιάδων συνταξιούχων, με τα αναδρομικά να αποτελούν ξανά βασικό θέμα στην καθημερινή οικονομική ατζέντα.
