Ο ΟΠΕΚΑ δίνει κάθε μήνα 409,13 ευρώ σε ηλικιωμένους που έμειναν εκτός συνταξιοδοτικού συστήματος. Πρόκειται για μια σταθερή οικονομική ενίσχυση που λειτουργεί ως δίχτυ ασφαλείας για όσους δεν κατάφεραν να συμπληρώσουν τον απαιτούμενο χρόνο ασφάλισης και σήμερα βρίσκονται χωρίς σύνταξη.
Το ποσό καταβάλλεται μέσω του προγράμματος «Επίδομα Κοινωνικής Αλληλεγγύης Ανασφάλιστων Υπερηλίκων» και στην πράξη αποτελεί ένα ελάχιστο εγγυημένο εισόδημα για χιλιάδες πολίτες τρίτης ηλικίας. Ωστόσο, η έγκριση δεν είναι αυτόματη. Υπάρχει συγκεκριμένο πλαίσιο κριτηρίων – ηλικιακών, εισοδηματικών και περιουσιακών – που πρέπει να πληρούνται σωρευτικά.
Ποιοι μπορούν να το λάβουν
Βασική προϋπόθεση είναι η συμπλήρωση του 67ου έτους της ηλικίας. Το επίδομα αφορά άτομα που:
-
Δεν λαμβάνουν σύνταξη από την Ελλάδα ή το εξωτερικό
-
Δεν δικαιούνται σύνταξη
-
Ή λαμβάνουν παροχή χαμηλότερη από 409,13 ευρώ
Αν κάποιος εισπράττει μικρότερη σύνταξη ή προνοιακή παροχή, τότε δεν αποκλείεται. Σε αυτή την περίπτωση, καταβάλλεται η διαφορά ώστε το συνολικό ποσό να φτάνει τα 409,13 ευρώ.
Παράδειγμα: Αν κάποιος λαμβάνει 250 ευρώ από σύνταξη εξωτερικού, ο ΟΠΕΚΑ καταβάλλει τα υπόλοιπα 159,13 ευρώ.
Τι ισχύει για συντάξεις εξωτερικού
Όσοι εισπράττουν ποσά από φορείς του εξωτερικού οφείλουν να δηλώνουν άμεσα οποιαδήποτε μεταβολή. Η συναλλαγματική ισοτιμία που λαμβάνεται υπόψη είναι εκείνη της πρώτης εργάσιμης ημέρας του έτους κατά την έγκριση ή τροποποίηση της παροχής.
Η μη δήλωση αλλαγών μπορεί να οδηγήσει σε αναπροσαρμογή ή και επιστροφή ποσών.
Το «κλειδί» της μόνιμης διαμονής
Δεν αρκεί μόνο η ηλικία. Απαιτείται και συγκεκριμένο ιστορικό διαμονής στην Ελλάδα:
-
15 συνεχόμενα έτη πριν από την αίτηση
ή -
15 έτη μεταξύ 17ου και 67ου έτους, εκ των οποίων τα 10 συνεχόμενα πριν την αίτηση
Και φυσικά, ο δικαιούχος πρέπει να συνεχίσει να διαμένει νόμιμα και μόνιμα στη χώρα και μετά τη χορήγηση του επιδόματος.
Προσοχή στη διάρκεια παραμονής
Για να καταβληθεί ολόκληρο το ποσό, απαιτούνται 35 πλήρη έτη διαμονής στην Ελλάδα. Αν τα έτη είναι λιγότερα, το επίδομα μειώνεται αναλογικά: αφαιρείται 1/35 του ποσού για κάθε έτος που υπολείπεται.
Δηλαδή, η διάρκεια παραμονής επηρεάζει άμεσα το τελικό ποσό που θα καταβάλλεται.
Τα εισοδηματικά όρια
Το οικονομικό προφίλ του αιτούντος εξετάζεται σχολαστικά.
-
Ατομικό ετήσιο εισόδημα: έως 4.320 ευρώ
-
Οικογενειακό (σε περίπτωση έγγαμων): έως 8.640 ευρώ
Στα ποσά αυτά υπολογίζονται τόσο τα φορολογητέα εισοδήματα όσο και όσα απαλλάσσονται ή φορολογούνται με ειδικό τρόπο.
Τι ΔΕΝ μετρά στο εισόδημα
Υπάρχουν εξαιρέσεις που δεν προσμετρώνται στον υπολογισμό:
-
Ενισχύσεις αναπηρίας
-
Διατροφικό επίδομα για νεφροπαθείς τελικού σταδίου και μεταμοσχευμένους
-
Επίδομα ανεργίας
-
Διατροφή που καταβάλλεται σε ανήλικο τέκνο
Αυτό σημαίνει ότι ορισμένες κοινωνικές παροχές δεν «φουσκώνουν» τεχνητά το εισόδημα και δεν στερούν το δικαίωμα λήψης του επιδόματος.
Περιουσιακά κριτήρια: Τα όρια που δεν πρέπει να ξεπεραστούν
Η ακίνητη περιουσία του αιτούντος δεν μπορεί να έχει συνολική φορολογητέα αξία άνω των 90.000 ευρώ.
Όσον αφορά την κινητή περιουσία (οχήματα), το τεκμήριο αντικειμενικής δαπάνης δεν επιτρέπεται να ξεπερνά συνολικά τα 6.000 ευρώ.
Με άλλα λόγια, εξετάζεται όχι μόνο το εισόδημα αλλά και η συνολική οικονομική εικόνα.
Ποιοι αποκλείονται
Υπάρχουν ρητές εξαιρέσεις:
-
Μοναχοί και μοναχές που διαμένουν σε Ιερές Μονές και συντηρούνται από αυτές
-
Άτομα που εκτίουν ποινή στερητική της ελευθερίας
-
Δικαιούχοι των οποίων ο/η σύζυγος λαμβάνει σύνταξη άνω των 409,13 ευρώ
Στην τελευταία περίπτωση, το ύψος της σύνταξης του/της συζύγου λειτουργεί ως λόγος αποκλεισμού.
Πού και πώς γίνεται η αίτηση
Η διαδικασία δεν πραγματοποιείται ηλεκτρονικά από τον ίδιο τον ενδιαφερόμενο. Η αίτηση υποβάλλεται μέσω του Κέντρου Κοινότητας της περιοχής κατοικίας.
Τα Κέντρα Κοινότητας παρέχουν καθοδήγηση για τα απαιτούμενα δικαιολογητικά και ελέγχουν αν πληρούνται οι προϋποθέσεις πριν την οριστική υποβολή.
Ιατροφαρμακευτική κάλυψη
Όσοι εγκριθούν και δεν καλύπτονται από άλλη παροχή υγείας αποκτούν πρόσβαση σε ιατροφαρμακευτική και νοσοκομειακή περίθαλψη μέσω των Δημόσιων Δομών Υγείας, με χρήση του ΑΜΚΑ.
Αυτό αποτελεί κρίσιμο στοιχείο για πολλούς δικαιούχους, καθώς η υγειονομική κάλυψη είναι εξίσου σημαντική με την οικονομική ενίσχυση.
Τι πρέπει να προσέξουν οι ενδιαφερόμενοι
Η σωστή δήλωση στοιχείων είναι καθοριστική. Μεταβολές σε σύνταξη, εισόδημα ή οικογενειακή κατάσταση πρέπει να γνωστοποιούνται άμεσα. Οποιαδήποτε απόκρυψη μπορεί να επιφέρει αναπροσαρμογή ή διακοπή της παροχής.
Το επίδομα των 409,13 ευρώ δεν αποτελεί σύνταξη, αλλά μηχανισμό κοινωνικής προστασίας για εκείνους που δεν κατάφεραν να θεμελιώσουν συνταξιοδοτικό δικαίωμα. Για πολλούς ηλικιωμένους, ωστόσο, είναι το μοναδικό σταθερό μηνιαίο έσοδο.
Και αυτό το καθιστά ζωτικής σημασίας.
