Μικροπλαστικά βρίσκονται πλέον και σε τρόφιμα που καταναλώνουμε καθημερινά. Δείτε ποιες 4 δημοφιλείς τροφές μπορεί να περιέχουν μεγάλες ποσότητες μικροσκοπικών πλαστικών σωματιδίων.
Τα μικροπλαστικά δεν είναι μόνο στο περιβάλλον – μπορεί να βρίσκονται και στο πιάτο σας
Τα τελευταία χρόνια η επιστημονική κοινότητα κρούει όλο και πιο συχνά τον κώδωνα του κινδύνου για τα μικροπλαστικά. Πρόκειται για εξαιρετικά μικρά σωματίδια πλαστικού που προέρχονται από τη διάσπαση μεγαλύτερων αντικειμένων και έχουν πλέον εντοπιστεί σχεδόν παντού: από τα βάθη των ωκεανών μέχρι το ανθρώπινο σώμα.
Η δημόσια συζήτηση επικεντρώνεται κυρίως στα πλαστικά μπουκάλια νερού, στα καλαμάκια και στις σακούλες μίας χρήσης. Ωστόσο, υπάρχει μια λιγότερο προφανής πηγή έκθεσης που συχνά περνά απαρατήρητη: τα τρόφιμα που καταναλώνουμε καθημερινά.
Νέα επιστημονικά δεδομένα δείχνουν ότι ακόμη και προϊόντα που θεωρούμε συνηθισμένα ή «υγιεινά» μπορεί να περιέχουν σημαντικές ποσότητες μικροπλαστικών. Σε ορισμένες περιπτώσεις μάλιστα, οι συγκεντρώσεις είναι τόσο υψηλές που προκαλούν έκπληξη ακόμη και στους ίδιους τους ερευνητές.
Σύμφωνα με δημοσίευμα της Washington Post που βασίζεται σε ανάλυση της γαστρεντερολόγου και ερευνήτριας Δρ. Trisha Pasricha από το Beth Israel Deaconess Medical Center της Βοστώνης και την Ιατρική Σχολή του Harvard, τέσσερα δημοφιλή τρόφιμα φαίνεται να αποτελούν σημαντικές πηγές μικροπλαστικών στη διατροφή.
Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.
1. Σακουλάκια τσαγιού από πλαστικό ή νάιλον
Το τσάι θεωρείται από πολλούς μια από τις πιο υγιεινές καθημερινές συνήθειες. Ωστόσο, ο τρόπος συσκευασίας του μπορεί να επηρεάζει το περιεχόμενο του φλιτζανιού.
Πολλά εμπορικά φακελάκια τσαγιού δεν κατασκευάζονται από χαρτί αλλά από συνθετικά πολυμερή όπως νάιλον ή πολυπροπυλένιο. Όταν αυτά τα υλικά έρχονται σε επαφή με πολύ ζεστό νερό, μπορούν να απελευθερώσουν τεράστιο αριθμό μικροσκοπικών σωματιδίων πλαστικού.
Εργαστηριακές δοκιμές έχουν δείξει ότι ένα μόνο φακελάκι μπορεί να απελευθερώσει εκατομμύρια ή ακόμη και δισεκατομμύρια μικροπλαστικά και νανοπλαστικά σωματίδια μέσα στο ρόφημα. Αυτό καθιστά τα συγκεκριμένα σακουλάκια μία από τις πιο συμπυκνωμένες πηγές μικροπλαστικών ανά μερίδα.
2. Στιγμιαίο ρύζι
Το στιγμιαίο ρύζι έχει γίνει ιδιαίτερα δημοφιλές τα τελευταία χρόνια, κυρίως λόγω της ευκολίας και της ταχύτητας προετοιμασίας του. Ωστόσο, οι έρευνες δείχνουν ότι αυτή η πρακτικότητα μπορεί να συνοδεύεται και από αυξημένη παρουσία μικροπλαστικών.
Μελέτη που δημοσιεύθηκε το 2021 διαπίστωσε ότι το στιγμιαίο ρύζι μπορεί να περιέχει έως και τέσσερις φορές περισσότερα πλαστικά σωματίδια σε σχέση με το κανονικό ωμό ρύζι.
Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι η επεξεργασία, η συσκευασία αλλά και η μεταφορά του προϊόντος ενδέχεται να συμβάλλουν στην αυξημένη παρουσία μικροπλαστικών. Ένα απλό μέτρο που φαίνεται να μειώνει σημαντικά την ποσότητα είναι το καλό πλύσιμο του ρυζιού πριν από το μαγείρεμα. Σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να μειώσει τα μικροπλαστικά έως και κατά 40%, αν και δεν τα εξαλείφει πλήρως.
3. Πανέ και προτηγανισμένα προϊόντα
Τα έτοιμα πανέ τρόφιμα, όπως κοτομπουκιές, nuggets ή προμαγειρεμένες γαρίδες, αποτελούν βασική επιλογή για γρήγορα γεύματα. Παράλληλα όμως φαίνεται να ανήκουν και στις κατηγορίες τροφίμων με υψηλότερα επίπεδα μικροπλαστικών.
Έρευνες έχουν δείξει ότι τέτοια επεξεργασμένα προϊόντα μπορεί να περιέχουν δεκάδες ή ακόμη και εκατοντάδες μικροσκοπικά σωματίδια πλαστικού σε κάθε μερίδα.
Ο βασικός λόγος φαίνεται να είναι ο υψηλός βαθμός επεξεργασίας. Όσο περισσότερα στάδια περνά ένα τρόφιμο – από την παραγωγή και τη συσκευασία μέχρι την αποθήκευση – τόσο αυξάνονται οι πιθανότητες να έρθει σε επαφή με πλαστικά υλικά.
Σε σύγκριση με λιγότερο επεξεργασμένες πηγές πρωτεΐνης, όπως ένα φρέσκο κομμάτι κρέατος ή ψαριού, τα πανέ και προτηγανισμένα προϊόντα εμφανίζουν σημαντικά υψηλότερες συγκεντρώσεις μικροπλαστικών ανά γραμμάριο.
4. Ροζ αλάτι Ιμαλαΐων
Το ροζ αλάτι Ιμαλαΐων έχει αποκτήσει τα τελευταία χρόνια μεγάλη δημοτικότητα, κυρίως λόγω της εικόνας του ως πιο «φυσικής» ή premium επιλογής. Παρόλα αυτά, ορισμένες επιστημονικές μελέτες έχουν δείξει ότι μπορεί να περιέχει αξιοσημείωτες ποσότητες μικροπλαστικών.
Σε έρευνα που εξέτασε διαφορετικά εμπορικά άλατα, το συγκεκριμένο αλάτι εμφάνισε το υψηλότερο φορτίο μικροπλαστικών μεταξύ των δειγμάτων που αναλύθηκαν. Οι επιστήμονες κατέγραψαν περισσότερα από 170 σωματίδια ανά κιλό προϊόντος.
Παρόμοια επίπεδα εντοπίστηκαν και σε άλλα χερσαία άλατα, όπως το μαύρο αλάτι. Ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός ότι τα άλατα από χερσαίες πηγές φαίνεται να περιέχουν συχνά περισσότερα μικροπλαστικά από τα θαλάσσια.
Πρέπει να ανησυχούμε;
Η επιστημονική έρευνα γύρω από τις επιπτώσεις των μικροπλαστικών στον ανθρώπινο οργανισμό βρίσκεται ακόμη σε εξέλιξη. Αν και τα σωματίδια αυτά έχουν ήδη εντοπιστεί σε διάφορους ιστούς του σώματος, οι μακροπρόθεσμες συνέπειες για την υγεία δεν έχουν ακόμη αποσαφηνιστεί πλήρως.
Ωστόσο, πολλοί ειδικοί συμφωνούν ότι η μείωση της έκθεσης όπου είναι δυνατόν αποτελεί μια λογική προσέγγιση. Η επιλογή λιγότερο επεξεργασμένων τροφίμων, η αποφυγή περιττής πλαστικής συσκευασίας και η προτίμηση φυσικών υλικών μπορούν να βοηθήσουν προς αυτή την κατεύθυνση.
Καθώς η επιστήμη συνεχίζει να εξετάζει το φαινόμενο, ένα πράγμα φαίνεται βέβαιο: τα μικροπλαστικά δεν βρίσκονται μόνο στο περιβάλλον γύρω μας – έχουν ήδη βρει τον δρόμο τους και στην καθημερινή μας διατροφή.



