Χιλιάδες ιδιοκτήτες παλαιών κατοικιών ετοιμάζονται να δουν τα σπίτια τους να αλλάζουν όψη, καθώς το νέο πρόγραμμα «Ανακαινίζω» φέρνει γενναίες επιδοτήσεις για εργασίες ανακαίνισης και ενεργειακής αναβάθμισης. Με συνολικό προϋπολογισμό που αγγίζει τα 500 εκατομμύρια ευρώ, το νέο στεγαστικό εργαλείο της κυβέρνησης φιλοδοξεί να δώσει «ανάσα» τόσο σε ιδιοκτήτες ακινήτων όσο και στην αγορά κατοικίας, αυξάνοντας τα διαθέσιμα σπίτια προς ενοικίαση και πώληση.
Το πρόγραμμα, που μεταφέρεται χρονικά για τον Σεπτέμβριο του 2026, αναμένεται να αποτελέσει μία από τις μεγαλύτερες παρεμβάσεις στήριξης κατοικίας των τελευταίων ετών, καθώς προβλέπει επιδότηση που σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να φτάσει ακόμη και το 95% του συνολικού κόστους εργασιών.
Γιατί μεταφέρεται το «Ανακαινίζω»
Αν και αρχικά σχεδιαζόταν να ενεργοποιηθεί νωρίτερα, τελικά αποφασίστηκε η μετάθεση της έναρξης για το φθινόπωρο. Η αλλαγή αυτή σχετίζεται άμεσα με την παράταση του προγράμματος «Σπίτι μου ΙΙ», το οποίο θα παραμείνει ανοιχτό έως τα τέλη Αυγούστου αντί για τις αρχές Ιουνίου.
Η κυβέρνηση επέλεξε να δώσει περισσότερο χρόνο στους ενδιαφερόμενους αγοραστές ακινήτων ώστε να ολοκληρώσουν τις διαδικασίες εύρεσης κατοικίας και υπογραφής δανειακών συμβάσεων. Παράλληλα, η Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα θα κληθεί να διαχειριστεί χρηματοδοτήσεις ύψους περίπου 2 δισ. ευρώ μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας.
Ποιες κατοικίες μπαίνουν στο πρόγραμμα
Το «Ανακαινίζω» στοχεύει κυρίως σε παλαιές κατοικίες που έχουν ανεγερθεί έως τις 31 Δεκεμβρίου 1990 και είτε παραμένουν κλειστές είτε κατοικούνται από ιδιοκτήτες που δεν διαθέτουν τα απαραίτητα κεφάλαια για επισκευές και βελτιώσεις.
Το πρόγραμμα αφορά σπίτια έως 120 τετραγωνικά μέτρα, ενώ ιδιαίτερη έμφαση δίνεται σε ευάλωτα νοικοκυριά, οικογένειες με παιδιά αλλά και ιδιοκτήτες που μπορούν να συμβάλουν στην ενίσχυση της αγοράς προσιτής στέγης.
Η μέγιστη επιδότηση μπορεί να φτάσει έως τις 36.000 ευρώ ανά ακίνητο, με το ποσοστό κάλυψης να κυμαίνεται ανάλογα με την οικονομική κατάσταση του δικαιούχου και το είδος των εργασιών.
Τι εργασίες καλύπτονται
Οι παρεμβάσεις που επιδοτούνται περιλαμβάνουν τόσο βασικές ανακαινίσεις όσο και ήπιες ενεργειακές αναβαθμίσεις. Μεταξύ άλλων, οι δικαιούχοι θα μπορούν να χρηματοδοτηθούν για:
- Ανακαίνιση κουζίνας και μπάνιου
- Αντικατάσταση κουφωμάτων
- Υδραυλικές και ηλεκτρολογικές εργασίες
- Αλλαγή δαπέδων και εσωτερικών φθορών
- Τοποθέτηση ηλιακού θερμοσίφωνα
- Αντικατάσταση παλιών κλιματιστικών
- Εγκατάσταση αντλιών θερμότητας
- Βελτιώσεις ενεργειακής απόδοσης
Η επιδότηση μπορεί να φτάσει έως και τα 300 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο, γεγονός που καθιστά το πρόγραμμα ιδιαίτερα ελκυστικό για όσους διαθέτουν παλιά ακίνητα που χρειάζονται σημαντικές παρεμβάσεις.
Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, οι εργασίες γενικής ανακαίνισης θα επιδοτούνται με ποσοστά από 60% έως 90%, ενώ οι ενεργειακές παρεμβάσεις θα καλύπτονται επιπλέον με ποσοστά 20% έως 40%.
Οι δύο φάσεις του προγράμματος
Το «Ανακαινίζω» θα εφαρμοστεί σε δύο βασικά στάδια.
Πρώτη φάση: Κλειστά σπίτια
Η αρχική φάση αφορά ακίνητα που παραμένουν κλειστά για μεγάλο χρονικό διάστημα. Βασική προϋπόθεση θα είναι ο ιδιοκτήτης να διαθέσει το σπίτι προς ενοικίαση για τουλάχιστον πέντε χρόνια, με στόχο να αυξηθούν τα διαθέσιμα σπίτια στην αγορά και να συγκρατηθούν τα ενοίκια.
Η κυβέρνηση θεωρεί ότι με αυτόν τον τρόπο θα «επιστρέψουν» στην αγορά χιλιάδες κλειστά διαμερίσματα που σήμερα παραμένουν αναξιοποίητα.
Δεύτερη φάση: Ιδιοκατοικούμενα ακίνητα
Στη συνέχεια, το πρόγραμμα θα επεκταθεί και στις ιδιοκατοικούμενες κατοικίες. Σε αυτή την περίπτωση, οι ιδιοκτήτες θα μπορούν να αναβαθμίσουν τα σπίτια τους με χαμηλό προσωπικό κόστος, βελτιώνοντας παράλληλα την εμπορική αξία των ακινήτων τους.
Στόχος είναι να αυξηθεί συνολικά η προσφορά ποιοτικής κατοικίας στην αγορά τα επόμενα χρόνια.
Τα εισοδηματικά κριτήρια
Οι πληροφορίες αναφέρουν ότι τα κριτήρια ένταξης θα είναι πιο «ευέλικτα» σε σχέση με προηγούμενα προγράμματα.
Ειδικότερα:
- Για άγαμους, το ετήσιο εισόδημα δεν θα πρέπει να ξεπερνά τις 25.000 ευρώ.
- Για έγγαμους χωρίς παιδιά, το όριο θα φτάνει τις 35.000 ευρώ.
- Για οικογένειες με παιδιά, το εισοδηματικό όριο θα αυξάνεται κατά 5.000 ευρώ για κάθε ανήλικο τέκνο.
Παράλληλα, η συνολική αντικειμενική αξία της ακίνητης περιουσίας δεν θα πρέπει να υπερβαίνει τις 300.000 ευρώ.
Ποιες είναι οι βασικές προϋποθέσεις
Για να μπορέσει κάποιος να υποβάλει αίτηση στο πρόγραμμα, θα πρέπει να πληρούνται ορισμένα βασικά κριτήρια:
- Ο ιδιοκτήτης να διαθέτει τουλάχιστον το 50% της πλήρους κυριότητας ή της επικαρπίας.
- Το ακίνητο να βρίσκεται σε οικιστική περιοχή.
- Η επιφάνεια να μην ξεπερνά τα 120 τ.μ.
- Το σπίτι να είναι δηλωμένο ως κλειστό για τουλάχιστον τρία χρόνια (για την πρώτη φάση).
- Η οικοδομική άδεια να έχει εκδοθεί έως το τέλος του 1990.
Το μεγάλο στοίχημα της προσιτής στέγης
Το νέο «Ανακαινίζω» θεωρείται από την κυβέρνηση ένα από τα σημαντικότερα εργαλεία στεγαστικής πολιτικής για τα επόμενα χρόνια. Μέσω της αξιοποίησης πόρων του ΕΣΠΑ 2021-2027, επιχειρείται να δοθεί λύση τόσο στο πρόβλημα των παλαιών και εγκαταλελειμμένων κατοικιών όσο και στη μεγάλη έλλειψη διαθέσιμων ακινήτων προς ενοικίαση.
Με τα ενοίκια να παραμένουν σε υψηλά επίπεδα σε πολλές περιοχές της χώρας, το πρόγραμμα φιλοδοξεί να επαναφέρει στην αγορά χιλιάδες σπίτια που σήμερα παραμένουν κλειστά, δημιουργώντας νέες επιλογές για νοικοκυριά και νέους ανθρώπους που αναζητούν προσιτή κατοικία.
