Χιλιάδες συνταξιούχοι του Δημοσίου βρίσκονται μπροστά σε σημαντικές αλλαγές που μπορούν να οδηγήσουν σε αυξήσεις αποδοχών αλλά και στην καταβολή αναδρομικών ποσών. Νέο νομοσχέδιο του υπουργείου Οικονομικών εισάγει ευνοϊκότερο τρόπο υπολογισμού για συγκεκριμένες κατηγορίες συνταξιούχων, επαναφέροντας διατάξεις που προβλέπουν σύνταξη στο 80% των συντάξιμων αποδοχών.
Η νέα παρέμβαση αφορά πρόσωπα που διατήρησαν το ειδικό συνταξιοδοτικό καθεστώς του Δημοσίου και δεν εντάχθηκαν πλήρως στις διατάξεις του νόμου Κατρούγκαλου. Το σημαντικότερο στοιχείο είναι ότι το μέτρο δεν περιορίζεται μόνο στους μελλοντικούς συνταξιούχους, αλλά επεκτείνεται και σε όσους έχουν αποχωρήσει από την υπηρεσία τους από την 1η Ιανουαρίου 2017 και μετά.
Ποιοι είναι οι μεγάλοι κερδισμένοι
Οι νέες ρυθμίσεις στοχεύουν κυρίως στην ενίσχυση δημοσίων υπαλλήλων, λειτουργών και στρατιωτικών που υπέστησαν σοβαρή βλάβη της υγείας τους εξαιτίας περιστατικών που συνδέονται άμεσα με την εκτέλεση των καθηκόντων τους.
Στην ίδια κατηγορία εντάσσονται και πρόσωπα που υπήρξαν θύματα τρομοκρατικών ενεργειών ή βίαιων επιθέσεων κατά την άσκηση της υπηρεσίας τους, καθώς και οι οικογένειες υπαλλήλων που έχασαν τη ζωή τους εν ώρα καθήκοντος.
Με βάση το νέο πλαίσιο, οι συντάξεις τους θα επανυπολογίζονται με ευνοϊκότερους όρους, γεγονός που μεταφράζεται σε υψηλότερα ποσά κάθε μήνα.
Αυξήσεις στη σύνταξη και αναδρομικά
Σύμφωνα με τις πρώτες εκτιμήσεις, η μέση μηνιαία αύξηση μπορεί να προσεγγίσει τα 100 ευρώ, ενώ οι δικαιούχοι υπολογίζονται σε περίπου 5.000 άτομα.
Η ιδιαίτερα σημαντική πτυχή της ρύθμισης αφορά τα αναδρομικά. Όσοι συνταξιοδοτήθηκαν από το 2017 και μετά και εμπίπτουν στις συγκεκριμένες κατηγορίες, ενδέχεται να λάβουν αναδρομικές διαφορές που προκύπτουν από τον νέο τρόπο υπολογισμού.
Αυτό σημαίνει ότι πέρα από την ενίσχυση της μηνιαίας σύνταξης, μπορεί να προκύψουν και σημαντικές οικονομικές απολαβές για παλαιότερες περιόδους.
Πότε αναγνωρίζεται η πλήρης ανικανότητα
Κομβικό στοιχείο του νομοσχεδίου αποτελεί ο ορισμός της πλήρους ανικανότητας για εργασία.
Η σχετική ιδιότητα αναγνωρίζεται όταν η αναπηρία φτάνει ή υπερβαίνει το 67%, υπό την προϋπόθεση ότι αυτή πιστοποιείται από τις αρμόδιες υγειονομικές επιτροπές.
Η πιστοποίηση αυτή αποτελεί βασική προϋπόθεση για την ενεργοποίηση των ευνοϊκών διατάξεων και τον υπολογισμό της σύνταξης με τα αυξημένα ποσοστά.
Τα επιδόματα που ανεβάζουν τη σύνταξη
Μία από τις σημαντικότερες αλλαγές αφορά τον τρόπο υπολογισμού των συντάξιμων αποδοχών.
Πλέον δεν θα λαμβάνεται υπόψη αποκλειστικά ο βασικός μισθός, αλλά και σειρά επιδομάτων που συνδέονται με την υπηρεσιακή κατάσταση του υπαλλήλου, εφόσον σε αυτά επιβάλλονταν ασφαλιστικές εισφορές υπέρ κύριας σύνταξης.
Για τους δικαστικούς λειτουργούς και τα μέλη του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους συνυπολογίζονται η πάγια αποζημίωση και η προσαύξηση χρόνου υπηρεσίας.
Για τους ιατροδικαστές λαμβάνεται υπόψη μέρος του ειδικού επιδόματος ιατροδικαστικής υπηρεσίας, ενώ για τα μέλη ΔΕΠ και τους πανεπιστημιακούς υπολογίζεται το επίδομα διδασκαλίας και έρευνας.
Στους γιατρούς του ΕΣΥ συντάξιμα θεωρούνται συγκεκριμένα επιδόματα νοσοκομειακής απασχόλησης και ειδικών συνθηκών, ενώ για τους ερευνητές λαμβάνεται υπόψη το ειδικό επίδομα έρευνας.
Αντίστοιχα, οι διπλωματικοί υπάλληλοι, οι προϊστάμενοι οργανικών μονάδων και οι εργαζόμενοι σε επικίνδυνες ή ανθυγιεινές συνθήκες αποκτούν τη δυνατότητα να δουν αυξημένες συντάξιμες αποδοχές μέσω της προσμέτρησης σχετικών επιδομάτων.
Βασικός κανόνας παραμένει ότι κάθε επίδομα πρέπει να έχει υπαχθεί σε ασφαλιστικές κρατήσεις. Σε διαφορετική περίπτωση δεν μπορεί να ληφθεί υπόψη στον τελικό υπολογισμό.
Τι αλλάζει για τους στρατιωτικούς
Ξεχωριστή πρόβλεψη υπάρχει για τα στελέχη των Ενόπλων Δυνάμεων.
Η σύνταξη θα καθορίζεται με βάση τον βασικό μισθό του βαθμού που κατείχαν κατά την αποστρατεία τους, ενώ στον υπολογισμό μπορούν να ενσωματωθούν και επιδόματα που συνδέονται με τις ιδιαίτερες συνθήκες της στρατιωτικής υπηρεσίας.
Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται το επίδομα ιδιαίτερων συνθηκών, το επίδομα επικινδυνότητας και το επίδομα θέσης ευθύνης, όπου αυτό προβλέπεται.
Το τελικό ποσοστό σύνταξης διαμορφώνεται στο 80% των συντάξιμων αποδοχών, προσφέροντας σαφώς ευνοϊκότερο αποτέλεσμα για τους δικαιούχους.
Νέα προστασία για τις οικογένειες θανόντων εν υπηρεσία
Το νομοσχέδιο προβλέπει και σημαντική ενίσχυση για τις οικογένειες δημοσίων υπαλλήλων που χάνουν τη ζωή τους κατά την εκτέλεση των καθηκόντων τους.
Στις περιπτώσεις αυτές η σύνταξη θα υπολογίζεται σαν ο θανών να είχε συμπληρώσει 35 χρόνια συντάξιμης υπηρεσίας, ακόμη και αν ο πραγματικός χρόνος εργασίας ήταν μικρότερος.
Η ρύθμιση αυτή αυξάνει αισθητά το ύψος των παροχών που θα λαμβάνουν οι δικαιούχοι συγγενείς, ενισχύοντας την οικονομική τους προστασία σε μια ιδιαίτερα δύσκολη περίοδο.
Τι σημαίνουν οι αλλαγές στην πράξη
Η φιλοσοφία της νέας παρέμβασης είναι η παροχή πρόσθετης στήριξης σε όσους υπέστησαν σοβαρές συνέπειες εξαιτίας της υπηρεσίας τους προς το Δημόσιο.
Οι αυξήσεις στις συντάξεις, η δυνατότητα αναδρομικών, η αναγνώριση περισσότερων συντάξιμων αποδοχών και η ενίσχυση των οικογενειών θανόντων υπαλλήλων συνθέτουν ένα πακέτο μέτρων που αναμένεται να βελτιώσει σημαντικά τις αποδοχές χιλιάδων δικαιούχων.
Παράλληλα, οι νέες διατάξεις επηρεάζουν όχι μόνο την κύρια σύνταξη, αλλά και άλλες παροχές που συνδέονται με το συνταξιοδοτικό καθεστώς, όπως επικουρικές συντάξεις, μερίσματα και εφάπαξ βοηθήματα, διευρύνοντας ακόμη περισσότερο το συνολικό οικονομικό όφελος για τις ειδικές κατηγορίες ασφαλισμένων του Δημοσίου.
