Μια ενδιαφέρουσα μεταβολή καταγράφεται στη μάχη της αντιπολίτευσης μετά τη ΔΕΘ: το ΠΑΣΟΚ εμφανίζεται ενισχυμένο στις τελευταίες μετρήσεις, την ώρα που η ΕΛ.Α.Σ. κινείται σταθεροποιητικά ή υποχωρεί. Η δεύτερη θέση εξακολουθεί να ανήκει στην ΕΛ.Α.Σ., αλλά η απόσταση από το ΠΑΣΟΚ έχει περιοριστεί.
Ο κύκλος των δημοσκοπήσεων του Σεπτεμβρίου προσφέρει πλέον αρκετά δεδομένα για να διακρίνεται μία τάση – όχι όμως για να προεξοφληθεί η συνέχισή της.
Κοινό χαρακτηριστικό των μετρήσεων είναι ότι το ΠΑΣΟΚ βελτιώνει τα ποσοστά του σε σύγκριση με τις προηγούμενες έρευνες των ίδιων εταιρειών, ενώ η ΕΛ.Α.Σ. δεν παρουσιάζει αντίστοιχη άνοδο.
Αυτό έχει ως αποτέλεσμα να κλείνει η μεταξύ τους ψαλίδα.
Metron Analysis: Από 5,7 μονάδες στις 3,2
Η τελευταία Metron Analysis είναι ίσως ένα από τα χαρακτηριστικότερα παραδείγματα.
Στην εκτίμηση ψήφου η ΕΛ.Α.Σ. καταγράφεται στο 15,8%, έναντι 17,1% τον Ιούνιο, ενώ το ΠΑΣΟΚ ανεβαίνει στο 12,6% από 11,4%.
Έτσι, η μεταξύ τους απόσταση περιορίζεται από τις 5,7 στις 3,2 ποσοστιαίες μονάδες.
ALCO: Στις 3,3 μονάδες η διαφορά
Παρόμοια είναι η εικόνα στην ALCO.
Στην πρόθεση ψήφου η ΕΛ.Α.Σ. βρίσκεται στο 14,4% και το ΠΑΣΟΚ στο 11,1%. Η απόσταση μεταξύ τους είναι συνεπώς μόλις 3,3 μονάδες.
MRB: +1,1 μονάδα για το ΠΑΣΟΚ
Η MRB καταγράφει την ΕΛ.Α.Σ. στο 14,3%, από 14,4% στην προηγούμενη μέτρηση, και το ΠΑΣΟΚ στο 10,2% από 9,1%.
Η διαφορά βρίσκεται πλέον στις 4,1 μονάδες, ενώ το ΠΑΣΟΚ μέσα σε μία μέτρηση κερδίζει 1,1 μονάδα.
Marc: Ίδια κατεύθυνση
Και η Marc καταγράφει αντίστοιχη μεταβολή.
Η ΕΛ.Α.Σ. υποχωρεί από 14,3% σε 14%, ενώ το ΠΑΣΟΚ ανεβαίνει από 9,2% σε 10,1%.
Επομένως, η διαφορά των δύο κομμάτων διαμορφώνεται στις 3,9 μονάδες, έναντι 5,1 προηγουμένως.
Pulse: Σταθερή η ΕΛ.Α.Σ., ανεβαίνει το ΠΑΣΟΚ
Στην Pulse η ΕΛ.Α.Σ. παραμένει στο 15%, ενώ το ΠΑΣΟΚ περνά από το 10% στο 10,5%.
Η απόσταση παραμένει μεγαλύτερη, στις 4,5 μονάδες, αλλά και εδώ η κατεύθυνση είναι ίδια: σταθερότητα για την ΕΛ.Α.Σ. και μικρή ενίσχυση για το ΠΑΣΟΚ.
GPO: Η μικρότερη απόσταση
Στη μέτρηση της GPO που παραθέτεις, η ΕΛ.Α.Σ. βρίσκεται στο 15,8% και το ΠΑΣΟΚ στο 13,1%, δηλαδή η μεταξύ τους διαφορά περιορίζεται στις 2,7 μονάδες.
Πρόκειται για τη μικρότερη απόσταση μεταξύ των δύο κομμάτων στις έξι μετρήσεις που εξετάζουμε.
Τι λένε συνολικά οι έξι δημοσκοπήσεις
Η εικόνα έχει ενδιαφέρον ακριβώς επειδή δεν προκύπτει από μία μόνο εταιρεία.
Σε Metron Analysis, ALCO, MRB, Marc και Pulse, το ΠΑΣΟΚ εμφανίζεται ενισχυμένο έναντι της προηγούμενης μέτρησης που παραθέτεις, ενώ η ΕΛ.Α.Σ. είτε υποχωρεί είτε παραμένει σταθερή.
Αυτό είναι το ουσιαστικό πολιτικό εύρημα του Σεπτεμβρίου.
Δεν σημαίνει ότι έχει ανατραπεί η δεύτερη θέση. Η ΕΛ.Α.Σ. εξακολουθεί να προηγείται του ΠΑΣΟΚ σε όλες τις συγκεκριμένες μετρήσεις.
Σημαίνει, όμως, ότι η απόσταση που είχε δημιουργηθεί τους προηγούμενους μήνες έχει περιοριστεί.
Είναι πλέον «ντέρμπι»;
Εδώ χρειάζεται μεγαλύτερη προσοχή.
Ένας κύκλος δημοσκοπήσεων μπορεί να αποτυπώσει μία μεταβολή του κλίματος, αλλά δεν αρκεί για να γνωρίζουμε εάν αυτή αποτελεί μόνιμη μετατόπιση ψηφοφόρων.
Χρειάζονται επόμενες μετρήσεις ώστε να διαπιστωθεί εάν το ΠΑΣΟΚ θα διατηρήσει τα κέρδη του και εάν η ΕΛ.Α.Σ. θα παραμείνει στα σημερινά επίπεδα ή θα ανακάμψει.
Υπάρχει επίσης σημαντική αδιευκρίνιστη ψήφος. Στη MRB, για παράδειγμα, αυτή καταγράφηκε συνολικά στο 18%, ενώ στην Pulse οι αναποφάσιστοι και όσοι δεν απαντούν βρίσκονται στο 11%.
Άρα υπάρχει ακόμη σημαντικό τμήμα του εκλογικού σώματος που δεν έχει αποκρυσταλλώσει επιλογή.
Η επόμενη σειρά δημοσκοπήσεων θα δείξει περισσότερα
Το ενδιαφέρον πλέον μεταφέρεται στον Οκτώβριο.
Εάν η απόσταση ΕΛ.Α.Σ.–ΠΑΣΟΚ συνεχίσει να μειώνεται σε διαδοχικές μετρήσεις, τότε θα έχουμε ισχυρότερη ένδειξη ότι η μεταβολή του Σεπτεμβρίου έχει μεγαλύτερη διάρκεια.
Αν αντίθετα η ψαλίδα ανοίξει ξανά, ο Σεπτέμβριος θα αποδειχθεί περισσότερο μια στιγμιαία μετατόπιση παρά μια παγιωμένη αλλαγή συσχετισμών.
Για την ώρα, το ασφαλές συμπέρασμα είναι συγκεκριμένο: η ΕΛ.Α.Σ. παραμένει δεύτερη, αλλά το ΠΑΣΟΚ έχει μειώσει την απόσταση σε σειρά δημοσκοπήσεων και εμφανίζεται ενισχυμένο μετά τη ΔΕΘ.
Η επόμενη δημοσκοπική σειρά θα δείξει εάν πρόκειται για την αρχή μιας μεγαλύτερης μεταβολής ή για μια προσωρινή διόρθωση.



