Μπορεί ένας συνταξιούχος να έχει συμπληρώσει ακόμη και 40 χρόνια ασφάλισης, να έχει καταβάλει εισφορές επί δεκαετίες και παρ’ όλα αυτά να μη λάβει το επίδομα των 400 ευρώ. Ο λόγος είναι το ηλικιακό κριτήριο, το οποίο παραμένει καθοριστικό για τη χορήγηση της ενίσχυσης. Υπάρχουν, ωστόσο, σημαντικές εξαιρέσεις για συγκεκριμένες κατηγορίες.
Ένα από τα σημαντικότερα «ψιλά γράμματα» του επιδόματος των 400 ευρώ αφορά την ηλικία των συνταξιούχων.
Το ηλικιακό όριο των 65 ετών εξακολουθεί να αποτελεί βασική προϋπόθεση για τη χορήγηση της ενίσχυσης στους συνταξιούχους γήρατος, ανεξάρτητα από το πόσα χρόνια ασφάλισης έχουν συμπληρώσει.
Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι κάποιος μπορεί να έχει εργαστεί και ασφαλιστεί για 40 χρόνια, να έχει ήδη συνταξιοδοτηθεί, αλλά εφόσον είναι 62, 63 ή 64 ετών να παραμένει εκτός της συγκεκριμένης παροχής.
Τα 40 χρόνια ασφάλισης δεν αρκούν
Εδώ βρίσκεται και το σημείο που μπορεί να προκαλέσει σύγχυση σε αρκετούς συνταξιούχους.
Η συμπλήρωση πολλών ετών ασφάλισης δεν υποκαθιστά το ηλικιακό κριτήριο.
Έτσι, το γεγονός ότι ένας ασφαλισμένος θεμελίωσε δικαίωμα συνταξιοδότησης και αποχώρησε νόμιμα από την εργασία του δεν συνεπάγεται αυτομάτως ότι δικαιούται και το επίδομα των 400 ευρώ.
Για τη συγκεκριμένη ενίσχυση λειτουργεί ξεχωριστός «κόφτης»: η ηλικία.
Επομένως, ένας συνταξιούχος 64 ετών με 40 χρόνια ασφάλισης μπορεί να μείνει εκτός, ενώ ένας μεγαλύτερος σε ηλικία συνταξιούχος που πληροί τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις μπορεί να ενταχθεί στους δικαιούχους.
Γιατί διατηρείται το όριο των 65 ετών
Σύμφωνα με την κυβερνητική επιχειρηματολογία που συνοδεύει το μέτρο, πίσω από τη διατήρηση του ηλικιακού ορίου βρίσκεται κυρίως το δημοσιονομικό κόστος.
Η κατάργηση του ορίου θα διεύρυνε σημαντικά τον αριθμό των δικαιούχων, καθώς στην ενίσχυση θα μπορούσαν να ενταχθούν και οι συνταξιούχοι μικρότερης ηλικίας που πληρούν τις υπόλοιπες προϋποθέσεις.
Κατά συνέπεια, θα αυξανόταν και η συνολική δαπάνη.
Η επιλογή είναι επομένως να παραμείνει το ηλικιακό κριτήριο, ενώ η περίμετρος των δικαιούχων διευρύνεται από την άλλη πλευρά, μέσω της κατάργησης εισοδηματικών και περιουσιακών περιορισμών.
Ποιοι λαμβάνουν τα 400 ευρώ χωρίς εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια
Με βάση τα δεδομένα που έχουν παρουσιαστεί, στους δικαιούχους περιλαμβάνονται οι συνταξιούχοι που έχουν συμπληρώσει το απαιτούμενο ηλικιακό όριο.
Ειδικότερα, αναφέρεται ότι δικαιούχοι είναι οι συνταξιούχοι που έχουν συμπληρώσει το 65ο έτος της ηλικίας τους.
Υπάρχουν όμως κατηγορίες για τις οποίες προβλέπεται διαφορετική μεταχείριση.
Μία από αυτές αφορά τις συντάξεις χηρείας.
Για όσους λαμβάνουν αποκλειστικά σύνταξη λόγω θανάτου και όχι παράλληλα δική τους σύνταξη γήρατος, οι ειδικοί επισημαίνουν ότι το ηλικιακό όριο προβλέπεται να είναι χαμηλότερο.
Συγκεκριμένα, γίνεται αναφορά σε δικαιούχους σύνταξης χηρείας άνω των 60 ετών.
Τι αλλάζει εάν υπάρχει και δεύτερη σύνταξη
Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται στις περιπτώσεις όπου κάποιος δεν λαμβάνει μόνο σύνταξη χηρείας αλλά παράλληλα εισπράττει και δική του σύνταξη γήρατος.
Σύμφωνα με τις διευκρινίσεις ειδικών που παρατίθενται, σε αυτή την περίπτωση το ηλικιακό όριο αναμένεται να διαμορφώνεται στα 65 έτη.
Η διάκριση επομένως είναι ουσιαστική.
Άλλο καθεστώς προβλέπεται για κάποιον που λαμβάνει αποκλειστικά σύνταξη χηρείας και διαφορετικό για κάποιον που, εκτός από τη σύνταξη λόγω θανάτου, λαμβάνει και προσωπική σύνταξη γήρατος.
Ποιοι δεν έχουν ηλικιακό «κόφτη»
Υπάρχουν όμως και κατηγορίες στις οποίες το ηλικιακό κριτήριο δεν εφαρμόζεται.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που έχουν παρουσιαστεί, σε αυτές περιλαμβάνονται οι συνταξιούχοι αναπηρίας, οι δικαιούχοι αναπηρικών επιδομάτων του ΟΠΕΚΑ καθώς και οι ανασφάλιστοι υπερήλικες που λαμβάνουν τη σχετική παροχή από τον Οργανισμό.
Για αυτές τις περιπτώσεις η ενίσχυση προβλέπεται να χορηγηθεί χωρίς το ηλικιακό κριτήριο που εφαρμόζεται στους συνταξιούχους γήρατος.
Το παράδειγμα που δείχνει τη διαφορά
Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα μιας οικογένειας στην οποία και οι δύο σύζυγοι έχουν συνταξιοδοτηθεί σε ηλικία 61 ετών.
Ακόμη και αν έχουν θεμελιώσει κανονικά το συνταξιοδοτικό τους δικαίωμα, το γεγονός ότι δεν έχουν φτάσει στο προβλεπόμενο ηλικιακό όριο σημαίνει ότι δεν εντάσσονται αυτομάτως στους δικαιούχους της παροχής.
Το ίδιο ισχύει για έναν συνταξιούχο 62, 63 ή 64 ετών: ούτε τα πολλά χρόνια ασφάλισης ούτε η ήδη καταβαλλόμενη σύνταξη αρκούν από μόνα τους για να ξεπεραστεί ο ηλικιακός «κόφτης».
Τι πρέπει να προσέξουν οι συνταξιούχοι
Το βασικό συμπέρασμα είναι ότι οι ενδιαφερόμενοι δεν πρέπει να εξετάζουν αποκλειστικά εάν είναι συνταξιούχοι ή πόσα χρόνια ασφάλισης έχουν.
Πρέπει να ελέγξουν την ηλικία τους αλλά και το είδος της σύνταξης ή της παροχής που λαμβάνουν.
Με βάση όσα έχουν γίνει γνωστά, υπάρχουν ουσιαστικά διαφορετικές κατηγορίες: οι συνταξιούχοι γήρατος για τους οποίους λειτουργεί το όριο των 65 ετών, οι δικαιούχοι αποκλειστικά σύνταξης χηρείας για τους οποίους προβλέπεται διαφορετικό ηλικιακό καθεστώς και οι κατηγορίες αναπηρίας και ανασφάλιστων υπερηλίκων για τις οποίες δεν εφαρμόζεται αντίστοιχος ηλικιακός περιορισμός.
Και εδώ βρίσκεται το σημαντικότερο σημείο της νέας ενίσχυσης:
Το γεγονός ότι κάποιος είναι ήδη συνταξιούχος δεν σημαίνει από μόνο του ότι θα δει τα 400 ευρώ στον λογαριασμό του.
Για χιλιάδες περιπτώσεις, η ημερομηνία γέννησης μπορεί τελικά να αποδειχθεί σημαντικότερη ακόμη και από τα 40 χρόνια καταβολής ασφαλιστικών εισφορών.
