Υπάρχει κάτι σχεδόν συγκινητικό στον τρόπο με τον οποίο η Νέα Δημοκρατία γιόρτασε τα 52α γενέθλιά της.
Μαζεύτηκαν, θυμήθηκαν τις μεγάλες εκλογικές νίκες του παρελθόντος, μίλησαν για τον Κωνσταντίνο Καραμανλή, τον Κωνσταντίνο Μητσοτάκη, τον Κώστα Καραμανλή, έφτασαν φυσικά και στον Κυριάκο Μητσοτάκη και κάπου εκεί ήρθε το μεγάλο μήνυμα:
«Θα το ξανακάνουμε το 2027».
Ωραία.
Μόνο που υπάρχει μια μικρή λεπτομέρεια.
Το 2027 δεν θα ψηφίσουν τα αποτελέσματα του 2023.
Θα ψηφίσουν οι πολίτες του 2027.
Και αυτοί δεν πρόκειται να μπουν στο παραβάν κρατώντας φωτογραφίες από το 41%.
Το 41% δεν είναι ισόβιο πολιτικό πιστοποιητικό
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης επέλεξε να θυμίσει ότι τέσσερις ηγέτες της ΝΔ πέτυχαν εκλογικά ποσοστά άνω του 40%: ο Κωνσταντίνος Καραμανλής, ο Κωνσταντίνος Μητσοτάκης, ο Κώστας Καραμανλής και ο ίδιος.
Και πράγματι, η εκλογική νίκη του 2023 ήταν μεγάλη.
Αλλά τι ακριβώς αποδεικνύει σήμερα;
Ότι κέρδισε τις εκλογές του 2023.
Τίποτε περισσότερο και τίποτε λιγότερο.
Η Δημοκρατία έχει αυτή την ενοχλητική συνήθεια: κάθε λίγα χρόνια μηδενίζει το κοντέρ.
Δεν κρατάς το 41% στο συρτάρι για να το εμφανίσεις στις επόμενες εκλογές.
Δεν είναι κουπόνι.
Δεν είναι κληρονομικό δικαίωμα.
Και κυρίως δεν αποτελεί προκαταβολή ψήφων για το 2027.
Το «το κάναμε μία φορά, θα το ξανακάνουμε» είναι εξαιρετικό ως σύνθημα κομματικής επετείου. Ως πολιτική ανάλυση, όμως, έχει περίπου την ίδια αξία με το να υποστηρίζει μια ποδοσφαιρική ομάδα ότι επειδή πήρε το πρωτάθλημα πριν από τέσσερα χρόνια, δικαιούται και το επόμενο.
«Σήμερα η Ελλάδα είναι παράδειγμα προς μίμηση»
Εδώ η ομιλία περνάει στο πραγματικά ενδιαφέρον σημείο.
Ο πρωθυπουργός διακηρύσσει:
«Σήμερα η Ελλάδα είναι παράδειγμα προς μίμηση».
Μάλιστα.
Για ποιον ακριβώς;
Για τον εργαζόμενο που κοιτάζει τι απέμεινε από τον μισθό του μετά το σούπερ μάρκετ, το ρεύμα, το ενοίκιο και τα καύσιμα;
Για το νέο ζευγάρι που αναζητά σπίτι και ανακαλύπτει ότι η στέγη έχει μετατραπεί σε είδος πολυτελείας;
Για τον μικρομεσαίο που προσπαθεί να πληρώσει φόρους, εισφορές, ενέργεια και προμηθευτές;
Για τον πολίτη που χρειάζεται δημόσια υγεία στην περιφέρεια;
Διότι υπάρχει μια διαφορά ανάμεσα στους μακροοικονομικούς δείκτες και στην καθημερινή εμπειρία.
Μπορείς να παρουσιάζεις όσους αριθμούς θέλεις.
Στο τέλος όμως υπάρχει ένας αριθμός που καταλαβαίνει άριστα κάθε οικογένεια:
πόσα χρήματα μένουν στον λογαριασμό στο τέλος του μήνα.
Και αυτόν τον δείκτη δεν χρειάζεται να τον υπολογίσει ούτε η Eurostat ούτε κάποιο υπουργείο.
Τον υπολογίζει το πορτοφόλι.
Το καταπληκτικό «πέρα και πάνω από Αριστερά και Δεξιά»
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης παρουσίασε ως μεγάλη δύναμη της ΝΔ τη δυνατότητά της να προσαρμόζεται «πέρα και πάνω από τις ταμπέλες της Αριστεράς και της Δεξιάς».
Πολύ βολικό.
Όταν μια πολιτική αρέσει στο παραδοσιακό δεξιό ακροατήριο, η ΝΔ θυμάται ότι είναι η μεγάλη κεντροδεξιά παράταξη.
Όταν χρειάζεται να διευρυνθεί προς το Κέντρο, ξαφνικά οι ιδεολογικές ταμπέλες θεωρούνται ξεπερασμένες.
Και όταν πρώην πρωθυπουργοί και παραδοσιακά στελέχη της παράταξης ασκούν κριτική, τότε περίπου αντιμετωπίζονται ως άνθρωποι που δεν έχουν αντιληφθεί τη νέα εποχή.
Πρόκειται για μια εξαιρετικά πρακτική πολιτική φιλοσοφία:
η ιδεολογία ισχύει όταν εξυπηρετεί και καταργείται όταν δυσκολεύει.
«Κρατάμε γερά το σκάφος της πατρίδας»
Δεν θα μπορούσε φυσικά να λείψει και το σκάφος.
Σε «ταραγμένα νερά», μας είπε ο πρωθυπουργός, η ΝΔ κρατάει γερά το σκάφος της πατρίδας.
Η εικόνα είναι ωραία.
Μόνο που ο επιβάτης συνήθως ενδιαφέρεται λιγότερο για το πόσο γερά κρατάει ο καπετάνιος το τιμόνι και περισσότερο για το αν το εισιτήριο έχει γίνει πανάκριβο, αν μπορεί να πληρώσει την καμπίνα και αν στο τέλος θα φτάσει κάπου καλύτερα.
Και εδώ βρίσκεται το βασικό πρόβλημα της κυβερνητικής αφήγησης.
Η κυβέρνηση εξακολουθεί να μιλάει πολύ συχνά για την Ελλάδα μέσα από τη δική της εικόνα για την Ελλάδα.
Όχι αναγκαστικά μέσα από την εικόνα που βιώνει ο πολίτης.
«Δεν θα γυρίσουμε πίσω»
Ακόμη ένα αγαπημένο δίλημμα:
«Δεν θα γυρίσουμε πίσω».
Πίσω πού ακριβώς;
Η πολιτική αντιπαράθεση δεν μπορεί αιωνίως να είναι:
«Ή εμείς ή το χάος».
«Ή εμείς ή επιστροφή στο παρελθόν».
«Ή εμείς ή αστάθεια».
Κάποια στιγμή μια κυβέρνηση που βρίσκεται πολλά χρόνια στην εξουσία δεν μπορεί να ζητάει να συγκρίνεται αποκλειστικά με εκείνους που κυβέρνησαν πριν από αυτήν.
Πρέπει να συγκρίνεται και με τις δικές της υποσχέσεις.
Με αυτά που είπε ότι θα αλλάξει.
Με αυτά που δεν άλλαξε.
Με τα προβλήματα που παρέλαβε αλλά και με εκείνα που, ύστερα από τόσα χρόνια, εξακολουθούν να υπάρχουν.
Και αυτό είναι πολύ δυσκολότερο από το να δείχνεις προς τα πίσω.
Και μετά ήρθε η καλύτερη φράση
Ο πρωθυπουργός είπε επίσης:
«Όσο περισσότερο παραμένουμε στην εξουσία, τόσο περισσότερο πρέπει να αγωνιζόμαστε για να κερδίσουμε την εμπιστοσύνη των πολιτών».
Αυτό, τουλάχιστον, είναι απολύτως σωστό.
Γιατί όσο περισσότερο παραμένει κάποιος στην εξουσία τόσο λιγότερες δικαιολογίες διαθέτει.
Μετά από χρόνια διακυβέρνησης δεν υπάρχει πια το «μόλις αναλάβαμε».
Δεν υπάρχει το «παραλάβαμε χάος» ως απάντηση για τα πάντα.
Δεν υπάρχει απεριόριστη περίοδος χάριτος.
Υπάρχει κυβερνητικό έργο.
Και υπάρχει λογαριασμός.
«Θα το ξανακάνουμε»
Και κάπως έτσι επιστρέφουμε εκεί από όπου ξεκινήσαμε.
«Θα το ξανακάνουμε το 2027».
Μπορεί.
Στη Δημοκρατία όλα κρίνονται στην κάλπη.
Αλλά το ενδιαφέρον είναι ότι μια κυβέρνηση που παρουσιάζει τη χώρα ως «παράδειγμα προς μίμηση» αισθάνεται ταυτόχρονα την ανάγκη να υπενθυμίζει συνεχώς τις προηγούμενες εκλογικές της νίκες.
Εάν όλα είναι τόσο εντυπωσιακά, δεν χρειάζεται το 41% του 2023 να λειτουργεί ως πολιτικό φυλαχτό.
Οι πολίτες θα το διαπιστώσουν μόνοι τους.
Θα πάνε στο σούπερ μάρκετ.
Θα ανοίξουν τον λογαριασμό του ρεύματος.
Θα πληρώσουν το ενοίκιο.
Θα βάλουν καύσιμα.
Θα δουν τον μισθό τους.
Θα αξιολογήσουν την Υγεία, την Παιδεία, την ασφάλεια, τους θεσμούς, την καθημερινότητα.
Και μετά θα ψηφίσουν.
Γιατί υπάρχει μία ακόμη φράση που θα μπορούσε να προστεθεί στην επετειακή ομιλία:
Οι κυβερνήσεις μπορούν να γιορτάζουν τις προηγούμενες νίκες τους. Οι επόμενες, όμως, δεν απονέμονται επετειακά.
Κερδίζονται από την αρχή.
Και το 2027 το ερώτημα δεν θα είναι αν ο Κυριάκος Μητσοτάκης πήρε 41% το 2023.
Θα είναι πολύ απλούστερο:
Ζει καλύτερα ο πολίτης μετά από όλα αυτά τα χρόνια;
Εκεί τελειώνουν οι επέτειοι.
Και αρχίζει η κάλπη.
Αγαπητέ, η τσέπη δεν γεμίζει ποτέ για όσα θέλουμε.Οι αριστεροί τα βλέπουν όλα μαύρα γιατί αυτό τους συμφέρει,Ό,τι και να λέμε και να λέτε είναι περιττό. Η αλήθεια θα βγεί από την κάλπη.Υπομονή.