Από το «ξεκαβαλικέψτε» της Ντόρας μέχρι το «εγώ γύρισα» του Άδωνι και τη στάση Δένδια – Οι δημόσιες διαφοροποιήσεις πληθαίνουν και η συζήτηση για την επόμενη ημέρα δύσκολα κρύβεται πλέον
Υπάρχει ένα σημείο στην πολιτική όπου τα μεμονωμένα περιστατικά παύουν να είναι μεμονωμένα.
Μία δήλωση μπορεί να είναι προσωπική άποψη. Ένα «καρφί» μπορεί να είναι στιγμιαίος εκνευρισμός. Μία απουσία μπορεί πράγματι να οφείλεται σε υποχρεώσεις.
Όταν όμως όλα αρχίζουν να συμβαίνουν μαζί και το ένα περιστατικό διαδέχεται το άλλο, τότε διαμορφώνεται πολιτική εικόνα.
Και αυτή τη στιγμή στη Νέα Δημοκρατία διαμορφώνεται μια τέτοια εικόνα.
Η τελευταία δημόσια αιχμή του Άδωνι Γεωργιάδη για συναδέλφους του που απουσίασαν από την εκδήλωση για τα 52 χρόνια της ΝΔ δεν έχει ιδιαίτερη σημασία επειδή ένας υπουργός σχολίασε την απουσία ενός άλλου.
Έχει σημασία επειδή προστίθεται σε μια σειρά γεγονότων που δείχνουν ότι κάτω από τη θεσμική εικόνα ενότητας, οι εσωκομματικές γραμμές αρχίζουν να γίνονται ολοένα και πιο ορατές.
Ο Άδωνις δεν μίλησε απλώς για μια απουσία
«Απορώ με ορισμένους συναδέλφους μου που επέλεξαν να λείπουν από τη χθεσινή μας εορτή, επειδή λέει είχαν άλλες υπουργικές υποχρεώσεις», έγραψε ο Άδωνις Γεωργιάδης.
Και αμέσως πρόσθεσε:
«Και εγώ είχα αλλά γύρισα».
Εδώ βρίσκεται όλο το πολιτικό περιεχόμενο της παρέμβασής του.
Γιατί ο υπουργός Υγείας δεν περιορίστηκε στο «θα ήταν ωραίο να είμαστε όλοι εκεί».
Προχώρησε ένα βήμα περισσότερο:
«Το καθήκον της ενότητας δεν λέγεται σε ομιλίες αλλά σφυρηλατείται στους κοινούς αγώνες και στην κοινή μας παρέα».
Άρα η συζήτηση μεταφέρεται από την παρουσία σε μία εκδήλωση στην κομματική ενότητα.
Και όταν ένας κορυφαίος υπουργός αισθάνεται την ανάγκη να υπενθυμίσει δημοσίως σε άλλους κορυφαίους υπουργούς πώς αποδεικνύεται η ενότητα, τότε προφανώς υπάρχει πολιτικό ζήτημα.
Και όλοι κοιτούν προς τον Δένδια
Η αναφορά ερμηνεύθηκε ως αιχμή προς τον Νίκο Δένδια, ο οποίος απουσίαζε λόγω της παρουσίας του στη Βενετία για τη Σύνοδο Υπουργών Άμυνας της Πρωτοβουλίας ADRION.
Και εδώ ακριβώς βρίσκεται το παράδοξο.
Ο Δένδιας δεν απουσίαζε επειδή πήγε διακοπές. Απουσίαζε εκτελώντας θεσμικά καθήκοντα ως υπουργός Εθνικής Άμυνας.
Όταν λοιπόν ο Άδωνις επιλέγει παρ’ όλα αυτά να αντιπαραθέσει τη δική του συμπεριφορά —«και εγώ είχα, αλλά γύρισα»— το μήνυμα αποκτά πολύ συγκεκριμένο πολιτικό αποδέκτη.
Και δύσκολα μπορεί κανείς να αγνοήσει το ευρύτερο πλαίσιο.
Ο Δένδιας κρατά αποστάσεις χωρίς να συγκρούεται
Ο Νίκος Δένδιας ακολουθεί εδώ και καιρό μια εξαιρετικά προσεκτική στρατηγική.
Δεν συγκρούεται ευθέως με τον Κυριάκο Μητσοτάκη.
Δεν βγαίνει στα τηλεοπτικά παράθυρα για να ασκήσει εσωκομματική αντιπολίτευση.
Δεν παρουσιάζει τον εαυτό του ως αντίπαλο πόλο.
Αλλά ταυτόχρονα διατηρεί το δικό του πολιτικό στίγμα.
Πρόσφατα το είπε σχεδόν ο ίδιος:
«Ό,τι είχα να πω για την παράταξη, τα είπα εκεί που έπρεπε να τα πω. Όχι στα παράθυρα των τηλεοράσεων, όχι στις συνεντεύξεις στις εφημερίδες, αλλά στον προσυνεδριακό διάλογο και το ίδιο το Συνέδριο».
Πρόκειται για μια πολιτικά προσεκτική τοποθέτηση.
Ουσιαστικά λέει: έχω απόψεις, έχω διαφοροποιήσεις, αλλά δεν πρόκειται να κατηγορηθώ ότι υπονομεύω την κυβέρνηση.
Και αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία για την επόμενη ημέρα.
Κανείς δεν θέλει να χρεωθεί μια πιθανή ήττα
Όσο πλησιάζει η χώρα προς τις επόμενες εθνικές εκλογές, τόσο περισσότερο τα κορυφαία στελέχη θα κοιτούν δύο πράγματα ταυτόχρονα.
Το πρώτο είναι το αποτέλεσμα της Νέας Δημοκρατίας.
Το δεύτερο είναι τι θα συμβεί την επόμενη ημέρα αυτού του αποτελέσματος.
Εάν ο Κυριάκος Μητσοτάκης πετύχει τον εκλογικό στόχο του, η συζήτηση πιθανότατα θα κλείσει.
Εάν όμως η ΝΔ υποστεί μια σοβαρή εκλογική υποχώρηση και δημιουργηθεί θέμα πολιτικής κατεύθυνσης ή ακόμη και ηγεσίας, τότε όλα όσα σήμερα φαίνονται λεπτομέρειες θα επανεξεταστούν υπό εντελώς διαφορετικό πρίσμα.
Ποιος διαφοροποιήθηκε;
Ποιος στήριξε;
Ποιος κράτησε αποστάσεις;
Ποιος είχε προειδοποιήσει;
Και κυρίως: ποιος μπορεί να ισχυριστεί ότι δεν ευθύνεται για το αποτέλεσμα;
Η Ντόρα είπε δυνατά αυτό που συζητείται χαμηλόφωνα
Υπάρχει όμως και ένας δεύτερος άξονας εσωκομματικής έντασης.
Η Ντόρα Μπακογιάννη μίλησε με ασυνήθιστα σκληρή γλώσσα για υπουργούς:
«Βλέπω αλαζονεία σε υπουργούς του Μητσοτάκη και θα έλεγα να ξεκαβαλικέψουν».
Δεν πρόκειται για δήλωση στελέχους της αντιπολίτευσης.
Πρόκειται για μία από τις ιστορικότερες προσωπικότητες της ίδιας της ΝΔ.
Και το σημαντικότερο είναι ότι η παρέμβασή της δεν έμεινε χωρίς συνέχεια.
Βουλευτές όπως ο Γιώργος Βλάχος, ο Δημήτρης Καλογερόπουλος, ο Στέλιος Πέτσας, ο Μάνος Κόνσολας και ο Θεόδωρος Καράογλου έθεσαν, με διαφορετικές διατυπώσεις ο καθένας, ζητήματα συμπεριφοράς, επικοινωνίας με την κοινωνία και σχέσης υπουργών και Κοινοβουλευτικής Ομάδας.
Άρα το ζήτημα δεν αφορά ένα πρόσωπο.
Το πραγματικό πρόβλημα είναι βαθύτερο
Το πραγματικό ερώτημα για τη ΝΔ δεν είναι αν ο ένας υπουργός συμπαθεί τον άλλον.
Είναι εάν η φθορά μιας πολυετούς διακυβέρνησης αρχίζει πλέον να μεταφέρεται από την κοινωνία στο εσωτερικό του κυβερνώντος κόμματος.
Αυτό είναι το κρίσιμο σημείο.
Όταν ένα κόμμα αισθάνεται πανίσχυρο, οι εσωτερικές διαφωνίες συνήθως καταπνίγονται.
Όταν όμως οι βουλευτές αρχίζουν να ανησυχούν για την επανεκλογή τους, όταν η κοινωνική δυσαρέσκεια αυξάνεται και όταν η επόμενη εκλογική αναμέτρηση δεν αντιμετωπίζεται πλέον ως περίπατος, τότε αλλάζουν και οι εσωτερικές συμπεριφορές.
Οι βουλευτές θέλουν να αποδείξουν στους ψηφοφόρους τους ότι «τα έλεγαν».
Οι υπουργοί προστατεύουν το πολιτικό τους κεφάλαιο.
Τα ιστορικά στελέχη προειδοποιούν.
Και όσοι σκέφτονται την επόμενη ημέρα φροντίζουν να μην καούν μαζί με τη σημερινή.
Η «ενότητα» γίνεται πολιτική λέξη όταν αρχίζει να υπάρχει πρόβλημα ενότητας
Υπάρχει μάλιστα ένας παλιός πολιτικός κανόνας:
Όσο περισσότερο ένα κόμμα αισθάνεται την ανάγκη να μιλά για ενότητα, τόσο περισσότερο αξίζει να εξετάζει κανείς γιατί χρειάζεται να την υπενθυμίζει.
Και ο Άδωνις Γεωργιάδης χρησιμοποίησε ακριβώς αυτή τη λέξη.
Δεν είπε απλώς «έπρεπε να έρθουν».
Είπε ότι «το καθήκον της ενότητας» αποδεικνύεται στην πράξη.
Αυτό από μόνο του λέει πολλά.
Ο Μητσοτάκης γνωρίζει τι συμβαίνει
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης δεν αγνοεί το κλίμα.
Η δική του αναφορά στο Υπουργικό Συμβούλιο ότι «στο τέλος της ημέρας όλους θα μας κρίνουν οι πολίτες, αλλά μέχρι τότε είναι δική μου η ευθύνη να αξιολογώ συμπεριφορές βουλευτών και υπουργών» ήταν επίσης μήνυμα.
Προς όλους.
Η διαφορά είναι ότι όσο πλησιάζουν οι εκλογές τόσο δυσκολότερο γίνεται για οποιονδήποτε πρωθυπουργό να ελέγξει πλήρως ένα κόμμα στο οποίο οι προσωπικές στρατηγικές αρχίζουν να αποκτούν μεγαλύτερο βάρος.
Γιατί πλέον οι περισσότεροι δεν κοιτούν μόνο το σήμερα.
Κοιτούν και την επομένη των εκλογών.
Δεν υπάρχει ακόμη εμφύλιος – Υπάρχει όμως κινητικότητα
Θα ήταν υπερβολή να μιλήσει κανείς σήμερα για «εμφύλιο» στη Νέα Δημοκρατία.
Δεν υπάρχει οργανωμένη εσωκομματική αντιπολίτευση.
Δεν υπάρχει δημόσια αμφισβήτηση της ηγεσίας.
Δεν υπάρχει κορυφαίο στέλεχος που να έχει σηκώσει επίσημα σημαία απέναντι στον Κυριάκο Μητσοτάκη.
Υπάρχει όμως κάτι που πολιτικά προηγείται αυτών:
κινητικότητα.
Υπάρχουν διαφορετικά σήματα, δημόσιες αιχμές, διαφοροποιήσεις, προειδοποιήσεις και πρόσωπα που φροντίζουν να διατηρούν τη δική τους πολιτική ταυτότητα.
Και όσο το εκλογικό αποτέλεσμα παραμένει άγνωστο, αυτή η κινητικότητα πιθανότατα θα μεγαλώνει.
Γιατί στη Νέα Δημοκρατία το μεγάλο ερώτημα μπορεί σήμερα να μην διατυπώνεται δημοσίως, αλλά βρίσκεται πλέον στο πίσω μέρος πολλών μυαλών:
Τι θα συμβεί αν οι επόμενες κάλπες δεν βγουν όπως τις περιμένει το Μέγαρο Μαξίμου;
Τότε τα σημερινά «καρφιά» ίσως αποδειχθούν πολύ περισσότερο από στιγμιαίες προσωπικές αντιπαραθέσεις.
Ίσως αποδειχθούν τα πρώτα επεισόδια της μάχης για την επόμενη ημέρα.
Χθες είχα μία πραγματικά γεμάτη μέρα. Πετάξαμε πρωί πρωί για να κάνουμε τα εγκαίνια του νέου Αξονικού Τομογράφου που τοποθετήσαμε με τον @ghatzimarkos στο Νοσοκομείο Καρπάθου, το οποίο έχει γίνει καταπληκτικό και φτιάχνουμε και μονάδα Τεχνητού Νεφρού για να μήν ταλαιπωρείται ο κόσμος. Μετά υποδεχθήκαμε την ΑΕ τον ΠτΔ κ. Τασούλα και τον ακολουθήσαμε κατά τις τελετές για την επέτειο της Επαναστάσεως της Καρπάθου της 5ης Οκτωβρίου 1944, που οδήγησε στην απελευθέρωση της.
Αν και σε λίγο πετάω από Ρόδο για Κάλυμνο, διότι εκεί σήμερα θα κάνουμε κάτι το πραγματικά πρωτοποριακό, επέστρεψα χθες το απόγευμα στην Αθήνα για συνεορτάσω με όλους τους Νεοδημοκράτες και τις Νεοδημοκράτισες τα 52α γενέθλια της Παρατάξεώς μας. Απορώ με ορισμένους συναδέλφους μου που επέλεξαν να λείπουν από την χθεσινή μας εορτή, επειδή λέει είχαν άλλες Υπουργικές υποχρεώσεις….Και εγώ είχα αλλά γύρισα, διότι το καθήκον της ενότητας δεν λέγεται σε ομιλίες αλλά σφυρηλατείται στους κοινούς αγώνες και στην κοινή μας παρέα….
Το βράδυ λοιπόν μετά την φανταστική μας εορτή πέταξα για Ρόδο για να φύγω τώρα για Κάλυμνο. Εκεί θα μεταφέρουμε σήμερα από την Ρόδο ολόκληρη την χειρουργική ομάδα της Ορθοπεδικής κλινικής του κ. Σοκορέλου. Έτσι όλοι οι ασθενείς της Καλύμνου που χρειάζονται ορθοπεδική χειρουργική επέμβαση αντί να μετακινηθούν προς την Ρόδο, θα τους χειρουργήσουμε επί τόπου στο νησί τους για να μην ταλαιπωρηθούν. Το ΕΣΥ πλέον δεν περιμένει να πας εσύ σε αυτό, αλλά έρχεται του ΕΣΥ σε σένα. Αυτή είναι η νέα μας φιλοσοφία. Συνεχίζουμε για το καλύτερο ΕΣΥ όλων των εποχών!— Άδωνις Γεωργιάδης (@AdonisGeorgiadi) October 6, 2026
