Οι εισηγήσεις για ελληνικές κάλπες πριν από τις γαλλικές προεδρικές εκλογές – Το ενδεχόμενο ενίσχυσης των αντισυστημικών δυνάμεων και η ανάγκη να υπάρχει κυβέρνηση πριν από την ελληνική Προεδρία της ΕΕ
Μπορεί ο Κυριάκος Μητσοτάκης να έχει τοποθετήσει τις εθνικές εκλογές την άνοιξη του 2027, όμως όσο πλησιάζει το νέο έτος τόσο ένα διαφορετικό ερώτημα αποκτά μεγαλύτερη σημασία:
Ποια Κυριακή της άνοιξης θα στηθούν τελικά οι κάλπες;
Και η απάντηση ενδέχεται να μην εξαρτηθεί αποκλειστικά από τις πολιτικές εξελίξεις στην Ελλάδα.
Γιατί την ίδια περίοδο ανοίγει ένας μεγάλος εκλογικός κύκλος στην Ευρώπη, με σημαντικότερο ίσως ορόσημο τις προεδρικές εκλογές στη Γαλλία.
Σύμφωνα με τις πληροφορίες που κυκλοφορούν, στο κυβερνητικό επιτελείο υπάρχουν εισηγήσεις ώστε οι ελληνικές εκλογές να πραγματοποιηθούν πριν από τον πρώτο γύρο των γαλλικών προεδρικών εκλογών ή ακόμη και την ίδια ημέρα.
Και πίσω από αυτή τη συζήτηση υπάρχει ένας πολύ συγκεκριμένος πολιτικός υπολογισμός.
Η Ευρώπη μπαίνει σε εκλογική περίοδο
Η αρχή γίνεται από την Ισπανία, όπου ο Πέδρο Σάντσεθ ανακοίνωσε πρόωρη προσφυγή στις κάλπες στις 29 Νοεμβρίου.
Η ισπανική αναμέτρηση αποκτά ευρωπαϊκή διάσταση καθώς πραγματοποιείται σε μια περίοδο κατά την οποία οι πολιτικοί συσχετισμοί μεταβάλλονται και δυνάμεις που αμφισβητούν τα παραδοσιακά κόμματα ενισχύονται σε αρκετές χώρες.
Το πραγματικά μεγάλο πολιτικό γεγονός, όμως, έρχεται λίγους μήνες αργότερα.
Στη Γαλλία.
Ο πρώτος γύρος των προεδρικών εκλογών τοποθετείται στις 18 Απριλίου 2027 και ο δεύτερος στις 2 Μαΐου.
Πρόκειται για εκλογές που μπορούν να επηρεάσουν όχι μόνο τη Γαλλία αλλά συνολικά τους πολιτικούς συσχετισμούς στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Και αυτό ακριβώς φαίνεται ότι μπαίνει στους υπολογισμούς και της Αθήνας.
Το σενάριο της 11ης Απριλίου
Σύμφωνα με τις πληροφορίες, μία από τις ημερομηνίες που εξετάζονται σε επίπεδο εισηγήσεων είναι η Κυριακή 11 Απριλίου.
Το πολιτικό πλεονέκτημα μιας τέτοιας επιλογής είναι προφανές.
Η ελληνική κάλπη θα είχε πραγματοποιηθεί μία εβδομάδα πριν από τον πρώτο γύρο των γαλλικών προεδρικών εκλογών.
Επομένως, οποιοδήποτε πολιτικό σοκ προέκυπτε από τη Γαλλία δεν θα μπορούσε να επηρεάσει την ψυχολογία της ελληνικής εκλογικής αναμέτρησης στον πρώτο της τουλάχιστον γύρο.
Υπάρχει όμως και ένα δεύτερο σενάριο:
Ελληνικές και γαλλικές κάλπες την ίδια ημέρα, στις 18 Απριλίου.
Και αυτή η ημερομηνία αρχίζει να αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον.
Γιατί μπορεί να απασχολεί το Μαξίμου η Λεπέν
Το ζήτημα είναι η εικόνα που παρουσιάζει σήμερα η γαλλική πολιτική σκηνή.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται το σχετικό ρεπορτάζ, η Μαρίν Λεπέν εμφανίζεται να καταγράφει ποσοστά 33%-35% στον πρώτο γύρο, ενώ ο Ζαν-Λικ Μελανσόν κινείται μεταξύ 15,5% και 17% και ο πρώην πρωθυπουργός Εντουάρ Φιλίπ περίπου στο 14%.
Εφόσον μια τέτοια εικόνα επιβεβαιωνόταν στην κάλπη, η συζήτηση στην Ευρώπη την επόμενη ημέρα θα ήταν εντελώς διαφορετική.
Και εδώ βρίσκεται ο ελληνικός υπολογισμός.
Μια μεγάλη ενίσχυση πολιτικών δυνάμεων που εμφανίζονται ως αντίπαλοι του ευρωπαϊκού πολιτικού status quo στη δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία της Ευρωπαϊκής Ένωσης θα μπορούσε να δημιουργήσει ένα ισχυρό πολιτικό και επικοινωνιακό κύμα σε ολόκληρη την Ευρώπη.
Το ερώτημα στο Μαξίμου είναι εάν θα ήταν πολιτικά χρήσιμο να οδηγηθεί η Ελλάδα στις κάλπες αμέσως μετά από ένα τέτοιο αποτέλεσμα.
Το φαινόμενο της «πολιτικής μετάδοσης»
Οι εκλογές διαφορετικών χωρών φυσικά δεν λειτουργούν ως συγκοινωνούντα δοχεία με μηχανικό τρόπο.
Ο Έλληνας ψηφοφόρος δεν αποφασίζει τι θα ψηφίσει επειδή προηγουμένως ψήφισε με έναν συγκεκριμένο τρόπο ο Γάλλος.
Υπάρχει όμως κάτι που στην πολιτική έχει μεγάλη σημασία:
το κλίμα.
Ένα ισχυρό αποτέλεσμα στη Γαλλία υπέρ δυνάμεων που παρουσιάζονται ως αντισυστημικές θα μπορούσε να ενισχύσει την ευρωπαϊκή συζήτηση γύρω από την αμφισβήτηση των κυβερνήσεων και των παραδοσιακών κομμάτων.
Και μια τέτοια συζήτηση, λίγες ημέρες πριν από τις ελληνικές εκλογές, δεν είναι αυτονόητο ότι θα εξυπηρετούσε τη Νέα Δημοκρατία.
Ειδικά σε μια περίοδο κατά την οποία και στην Ελλάδα καταγράφεται κατακερματισμός του πολιτικού σκηνικού και αναπτύσσονται νέοι πολιτικοί σχηματισμοί.
Η κυβέρνηση έχει όμως και έναν ακόμη χρονικό περιορισμό
Υπάρχει παράλληλα ένας δεύτερος παράγοντας που κάνει το εκλογικό ημερολόγιο του 2027 ιδιαίτερα στενό.
Η Ελλάδα αναλαμβάνει την Προεδρία του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης την 1η Ιουλίου 2027.
Μέχρι τότε το Μέγαρο Μαξίμου θα ήθελε λογικά να έχει ολοκληρωθεί ο εκλογικός κύκλος και να υπάρχει κυβέρνηση.
Και αυτό αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία εάν χρειαστούν δύο εκλογικές αναμετρήσεις για να προκύψει κυβερνητική λύση.
Άρα οι ημερομηνίες δεν είναι απεριόριστες.
Και στη μέση υπάρχει το Πάσχα
Υπάρχει επιπλέον ένας πολύ πρακτικός παράγοντας.
Το Ορθόδοξο Πάσχα το 2027 πέφτει στις 2 Μαΐου.
Η διεξαγωγή εθνικών εκλογών την Κυριακή του Πάσχα πρακτικά αποκλείεται.
Αυτό περιορίζει ακόμη περισσότερο τις διαθέσιμες Κυριακές και κάνει τον Απρίλιο εξαιρετικά ενδιαφέρον μήνα.
Έτσι, η 11η Απριλίου και η 18η Απριλίου αποκτούν ιδιαίτερη πολιτική βαρύτητα.
Γιατί η επιλογή της ημερομηνίας δεν είναι ποτέ ουδέτερη
Οι κυβερνήσεις δεν επιλέγουν ημερομηνίες εκλογών σε πολιτικό κενό.
Υπολογίζουν οικονομικά δεδομένα, δημοσκοπήσεις, κοινωνικό κλίμα, διεθνείς εξελίξεις και –όταν έχουν περιθώριο επιλογής– αναζητούν το χρονικό σημείο που θεωρούν περισσότερο ευνοϊκό.
Το ίδιο είναι λογικό να συμβαίνει και τώρα.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης έχει απομακρύνει το σενάριο των πρόωρων εκλογών το φθινόπωρο και έχει προσδιορίσει πολιτικά την άνοιξη του 2027.
Όμως η «άνοιξη» περιλαμβάνει αρκετές Κυριακές.
Και η επιλογή ανάμεσά τους μπορεί να αποδειχθεί πολύ περισσότερο από τεχνική λεπτομέρεια.
Η Γαλλία μπορεί να γίνει μέρος της ελληνικής εξίσωσης
Αυτό είναι ίσως το πιο ενδιαφέρον στοιχείο.
Μέχρι σήμερα η συζήτηση για την ημερομηνία των ελληνικών εκλογών επικεντρωνόταν κυρίως στις εσωτερικές εξελίξεις: οικονομία, ακρίβεια, δημοσκοπήσεις, νέα κόμματα, κυβερνητική φθορά και δυνατότητα αυτοδυναμίας.
Τώρα στην εξίσωση προστίθεται και η Ευρώπη.
Εάν οι δημοσκοπικές τάσεις στη Γαλλία διατηρηθούν όσο πλησιάζει ο Απρίλιος, η επιθυμία να μην προηγηθεί ο πρώτος γύρος των γαλλικών εκλογών από την ελληνική κάλπη μπορεί να αποκτήσει ακόμη μεγαλύτερο βάρος.
Δεν σημαίνει ότι η ημερομηνία έχει ήδη αποφασιστεί.
Οι εισηγήσεις δεν είναι αποφάσεις και μέχρι την επίσημη προκήρυξη των εκλογών όλα τα σενάρια πρέπει να αντιμετωπίζονται ως τέτοια.
Υπάρχει όμως πλέον ένα εξαιρετικά ενδιαφέρον πολιτικό παράθυρο:
11 ή 18 Απριλίου 2027.
Και αν τελικά επιλεγεί μία από αυτές τις δύο Κυριακές, τότε η εξήγηση μπορεί να μη βρίσκεται μόνο στην Αθήνα.
Μπορεί να βρίσκεται και στο Παρίσι.
