Αντίστροφα μετρά ο χρόνος για τη νέα επιστροφή ενοικίου, με χιλιάδες νοικοκυριά να περιμένουν την καταβολή της ενίσχυσης έως το τέλος Νοεμβρίου. Ιδιαίτερη προσοχή, ωστόσο, χρειάζεται από όσους δεν διαθέτουν ηλεκτρονικό μισθωτήριο ή εμφανίζουν προβλήματα στα στοιχεία τους, καθώς για ορισμένες κατηγορίες απαιτείται η υποβολή πρόσθετων δικαιολογητικών.
Το νέο πλαίσιο προβλέπει συγκεκριμένη διαδικασία ώστε να μη μείνουν εκτός ενίσχυσης ενοικιαστές μόνο και μόνο επειδή η μίσθωσή τους δεν εμφανίζεται ηλεκτρονικά, εφόσον βέβαια πρόκειται για περίπτωση στην οποία ο εκμισθωτής δεν είχε υποχρέωση ηλεκτρονικής υποβολής.
Παράλληλα, η ΑΑΔΕ θα πραγματοποιήσει εκτεταμένες διασταυρώσεις φορολογικών και μισθωτικών στοιχείων πριν από την πληρωμή.
Τι γίνεται χωρίς ηλεκτρονικό μισθωτήριο
Κατά κανόνα, το ενεργό ηλεκτρονικό μισθωτήριο αποτελεί βασικό στοιχείο για τη χορήγηση της επιστροφής.
Υπάρχουν, όμως, εξαιρέσεις.
Στις περιπτώσεις όπου ο ιδιοκτήτης δεν είχε υποχρέωση ηλεκτρονικής υποβολής της δήλωσης μίσθωσης, ο ενοικιαστής μπορεί να κινηθεί μέσω της εφαρμογής «Τα Αιτήματά μου» στο myAADE.
Εκεί θα πρέπει να υποβάλει αντίγραφο της χειρόγραφης σύμβασης μίσθωσης που βρισκόταν σε ισχύ κατά το προηγούμενο έτος, μαζί με τα απαραίτητα στοιχεία που αποδεικνύουν ότι τα ενοίκια πράγματι καταβλήθηκαν.
Αντίστοιχη διαδικασία προβλέπεται όταν η δήλωση πληροφοριακών στοιχείων μίσθωσης έχει υποβληθεί χειρόγραφα από τον εκμισθωτή. Τέτοια περίπτωση μπορεί, για παράδειγμα, να προκύψει όταν ιδιοκτήτης του ακινήτου είναι ανήλικος.
Η κρίσιμη ημερομηνία της 20ής Οκτωβρίου
Ιδιαίτερη σημασία έχει η προθεσμία για όσους χρειάζεται να προσκομίσουν πρόσθετα στοιχεία και θέλουν η υπόθεσή τους να προλάβει τον κύκλο πληρωμής του Νοεμβρίου.
Τα απαιτούμενα δικαιολογητικά θα πρέπει να έχουν υποβληθεί έως τις 20 Οκτωβρίου, προκειμένου οι συγκεκριμένες περιπτώσεις να μπορέσουν να οδηγηθούν σε καταβολή της ενίσχυσης μέχρι το τέλος Νοεμβρίου.
Η δυνατότητα υποβολής δεν σταματά εκεί. Προβλέπεται μεταγενέστερη προθεσμία έως τις 31 Δεκεμβρίου του έτους καταβολής, όμως όσοι καθυστερήσουν δεν θα πρέπει να θεωρούν δεδομένο ότι θα περιληφθούν στην πληρωμή του Νοεμβρίου.
Διορθώσεις και για λάθη στον τόπο υπηρεσίας
Ειδική πρόβλεψη υπάρχει και για δικαιούχους που ενδέχεται να αποκλείστηκαν εξαιτίας λανθασμένων ή ελλιπών στοιχείων σχετικά με την Περιφερειακή Ενότητα στην οποία υπηρετούν.
Στις συγκεκριμένες περιπτώσεις ο ενδιαφερόμενος μπορεί να προσκομίσει τη σύμβαση μίσθωσης, τα αποδεικτικά καταβολής του ενοικίου και βεβαίωση της υπηρεσίας του, από την οποία θα προκύπτει ο τόπος εργασίας.
Η συγκεκριμένη διαδικασία έχει ιδιαίτερη σημασία για κατηγορίες εργαζομένων που υπηρετούν μακριά από τον τόπο μόνιμης κατοικίας τους.
Τι θα ελέγξει η ΑΑΔΕ
Η επιστροφή δεν θα βασιστεί μόνο στα στοιχεία που δηλώνει ο ενοικιαστής.
Η ΑΑΔΕ θα προχωρήσει σε ηλεκτρονικές διασταυρώσεις χρησιμοποιώντας τις πληροφορίες που υπάρχουν ήδη στα πληροφοριακά της συστήματα.
Μεταξύ άλλων θα εξετάζονται:
- τα ηλεκτρονικά μισθωτήρια,
- οι φορολογικές δηλώσεις Ε1 και Ε2,
- τα στοιχεία ενοικιαστών και ιδιοκτητών,
- οι περιπτώσεις υπεκμίσθωσης,
- τα δηλωμένα ανείσπρακτα ενοίκια,
- καθώς και άλλα διαθέσιμα φορολογικά δεδομένα.
Με αυτόν τον τρόπο επιχειρείται να διαπιστωθεί τόσο η πραγματική ύπαρξη της μίσθωσης όσο και το ύψος του ενοικίου που πρέπει να ληφθεί υπόψη.
Ποιο ποσό ενοικίου θα μετρήσει
Σημαντική λεπτομέρεια αφορά τον τρόπο με τον οποίο προσδιορίζεται το ποσό πάνω στο οποίο θα υπολογιστεί η επιστροφή.
Θα λαμβάνεται υπόψη το υψηλότερο ποσό μεταξύ του ενοικίου που αναγράφεται στο ενεργό ηλεκτρονικό μισθωτήριο και εκείνου που έχει δηλώσει ο ιδιοκτήτης στο έντυπο Ε2.
Υπάρχει όμως διαφορετικός κανόνας όταν έχουν δηλωθεί ανείσπρακτα ενοίκια. Στην περίπτωση αυτή, ο υπολογισμός πραγματοποιείται αποκλειστικά με βάση το ποσό που έχει δηλωθεί στο Ε2.
Αφορολόγητη και ακατάσχετη η ενίσχυση
Η επιστροφή ενοικίου προστατεύεται από σειρά διατάξεων.
Το ποσό είναι αφορολόγητο, ακατάσχετο και ανεκχώρητο, ενώ δεν συμψηφίζεται με τυχόν χρέη του δικαιούχου προς την Εφορία, το Δημόσιο, τους δήμους ή τους ασφαλιστικούς οργανισμούς.
Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι ένας δικαιούχος που έχει φορολογικές ή άλλες οφειλές δεν θα δει την επιστροφή ενοικίου να παρακρατείται για την εξόφλησή τους.
Υπάρχουν, ωστόσο, αυστηρές συνέπειες όταν διαπιστωθεί ότι η ενίσχυση καταβλήθηκε χωρίς να τη δικαιούται κάποιος εξαιτίας ανακριβών στοιχείων στη φορολογική του δήλωση.
Σε μια τέτοια περίπτωση, το ποσό μπορεί να καταλογιστεί εκ νέου μαζί με τόκους από την ημερομηνία κατά την οποία καταβλήθηκε.
Παράλληλα προβλέπεται αποκλεισμός για τρία χρόνια από τη γενική επιστροφή ενοικίου.
Τα εισοδηματικά όρια από το 2026
Για τις επιστροφές του 2026 εφαρμόζονται αυξημένα εισοδηματικά όρια.
Για έναν άγαμο, το εισόδημα μπορεί να φθάνει έως τις 25.000 ευρώ.
Για έγγαμο ή μέρος συμφώνου συμβίωσης το όριο διαμορφώνεται στις 35.000 ευρώ, με προσαύξηση 5.000 ευρώ για κάθε εξαρτώμενο παιδί.
Στις μονογονεϊκές οικογένειες το όριο ανέρχεται στις 39.000 ευρώ, ενώ προστίθενται ακόμη 5.000 ευρώ για κάθε παιδί πέραν του πρώτου.
Τα όρια αυτά αφορούν τις επιστροφές από το 2026 και μετά, για ενοίκια που έχουν καταβληθεί από το 2025 και εξής.
Δύο ενοίκια για εκπαιδευτικούς και υγειονομικούς
Ξεχωριστή πρόβλεψη υπάρχει για εκπαιδευτικούς και υγειονομικούς που υπηρετούν στην περιφέρεια.
Εφόσον πληρούνται οι προβλεπόμενες προϋποθέσεις, οι συγκεκριμένοι εργαζόμενοι μπορούν να φτάσουν συνολικά σε ενίσχυση που αντιστοιχεί σε δύο ενοίκια.
Πρόκειται για μία ιδιαίτερα σημαντική πρόβλεψη για εργαζόμενους οι οποίοι αναγκάζονται να μισθώνουν κατοικία στον τόπο υπηρεσίας τους, ιδιαίτερα σε περιοχές όπου το στεγαστικό κόστος είναι υψηλό.
Για τους δικαιούχους, πάντως, το βασικό μήνυμα είναι σαφές: όσοι έχουν ηλεκτρονικό μισθωτήριο και σωστά δηλωμένα στοιχεία θα περάσουν από τις ηλεκτρονικές διασταυρώσεις της ΑΑΔΕ. Όσοι ανήκουν στις ειδικές περιπτώσεις χωρίς ηλεκτρονικό μισθωτήριο ή με προβλήματα στα στοιχεία τους θα πρέπει να κινηθούν εγκαίρως, με την 20ή Οκτωβρίου να αποτελεί την κρίσιμη ημερομηνία για την πληρωμή έως το τέλος Νοεμβρίου.
