Η νέα κυριακάτικη ανασκόπηση του πρωθυπουργού μοιάζει με έναν κατάλογο κυβερνητικών επιτυχιών: Ρούμπιο, στρατηγικές συμφωνίες, εκατομμύρια για τη βιομηχανία, επενδύσεις δισεκατομμυρίων, ανακαινίσεις νοσοκομείων και ανάπτυξη πάνω από την Ευρωζώνη. Όλα βρίσκονται στη θέση τους. Εκτός από το ερώτημα που ενδιαφέρει περισσότερο τα νοικοκυριά: πόσο καλύτερα ζουν οι ίδιοι οι πολίτες;
Μια Ελλάδα γεμάτη επιτυχίες – Αρκεί να διαβάζεις τις κυριακάτικες ανασκοπήσεις
Αν υπάρχει ένας τόπος στον οποίο όλα φαίνεται να προχωρούν με εντυπωσιακή ταχύτητα, αυτός είναι η Ελλάδα των κυριακάτικων ανασκοπήσεων του Κυριάκου Μητσοτάκη.
Εκεί η χώρα αναβαθμίζεται γεωπολιτικά, η οικονομία αναπτύσσεται, οι επενδύσεις πολλαπλασιάζονται, τα νοσοκομεία εκσυγχρονίζονται, τα πανεπιστήμια διεθνοποιούνται και τα δημόσια έργα προχωρούν.
Κάθε εβδομάδα και μια καινούργια επιτυχία.
Κάθε παράγραφος και μια απόδειξη προόδου.
Κάθε εκατομμύριο που ανακοινώνεται και ένας ακόμη λόγος αισιοδοξίας.
Και κάπου ανάμεσα στους αριθμούς, στα προγράμματα και στις εξαγγελίες, υπάρχει και ο πολίτης.
Εκείνος που πρέπει να πληρώσει το ενοίκιο, να γεμίσει το ψυγείο, να καλύψει τους λογαριασμούς και να βγάλει τον μήνα.
Αυτός δεν εμφανίζεται ιδιαίτερα συχνά ως πρόσωπο στην κυβερνητική αφήγηση.
Εμφανίζεται κυρίως ως υποτιθέμενος τελικός αποδέκτης των κυβερνητικών επιτυχιών.
Το πρόβλημα είναι ότι η ανακοίνωση μιας επιτυχίας και η πραγματική βελτίωση της καθημερινότητας δεν είναι πάντοτε το ίδιο πράγμα.
Και αυτή είναι η βασική αντίφαση που διατρέχει τη νέα ανασκόπηση του πρωθυπουργού.
Ήρθε ο Ρούμπιο και αναβαθμίστηκε η Ελλάδα – Τι ακριβώς κερδίσαμε;
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης αφιερώνει σημαντικό μέρος της ανάρτησής του στην επίσκεψη του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο και στον έκτο γύρο του Στρατηγικού Διαλόγου Ελλάδας–ΗΠΑ.
Περιγράφει την Ελλάδα ως πυλώνα σταθερότητας, αξιόπιστο εταίρο και γέφυρα ανάμεσα στην Ευρώπη, τις Ηνωμένες Πολιτείες και τη Μέση Ανατολή.
Όμορφες διατυπώσεις.
Διπλωματικά άψογες.
Αλλά η εξωτερική πολιτική δεν αξιολογείται μόνο από τους χαρακτηρισμούς που χρησιμοποιεί μια κυβέρνηση για τη χώρα της.
Αξιολογείται από τα συγκεκριμένα αποτελέσματα.
Ποιες δεσμεύσεις ανέλαβαν οι Ηνωμένες Πολιτείες;
Ποιες συμφωνίες δημιουργούν άμεσα και μετρήσιμα οφέλη για την ελληνική οικονομία;
Πώς ενισχύεται η ασφάλεια της χώρας;
Ποια είναι τα κόστη και ποιες οι υποχρεώσεις που αναλαμβάνει η ελληνική πλευρά;
Αυτά είναι τα ερωτήματα που χρειάζονται απαντήσεις.
Η στενή συνεργασία με τις ΗΠΑ μπορεί να έχει σημαντική στρατηγική αξία.
Δεν σημαίνει, όμως, ότι κάθε επίσκεψη υψηλόβαθμου Αμερικανού αξιωματούχου αποτελεί αυτομάτως απόδειξη μιας ιστορικής ελληνικής επιτυχίας.
Ούτε ότι η γεωπολιτική αναβάθμιση μπορεί να μετρηθεί αποκλειστικά με τον αριθμό των συναντήσεων και των κοινών ανακοινώσεων.
95 εκατομμύρια για το ρεύμα της βιομηχανίας – Και τα νοικοκυριά;
Ακολουθεί η ανακοίνωση για επιδότηση του ηλεκτρικού ρεύματος στην ενεργοβόρο βιομηχανία.
Σύμφωνα με τον πρωθυπουργό, το μέτρο εκτιμάται ότι θα μειώσει τα βάρη της ελληνικής παραγωγής κατά 95 εκατομμύρια ευρώ.
Η στήριξη της βιομηχανίας είναι θεμιτός στόχος.
Το ενεργειακό κόστος επηρεάζει την ανταγωνιστικότητα, την παραγωγή και την απασχόληση.
Αλλά ο πρωθυπουργός συνδέει την ενίσχυση αυτή και με τις τιμές στο ράφι.
Εδώ αρχίζουν τα δύσκολα.
Διότι άλλο πράγμα είναι να μειώνεται το κόστος ενέργειας μιας επιχείρησης και άλλο να μεταφέρεται αυτή η μείωση στον τελικό καταναλωτή.
Ποιος διασφαλίζει ότι το όφελος θα φτάσει στις τιμές;
Ποιος θα μετρήσει αν μειώθηκαν πραγματικά οι επιβαρύνσεις των νοικοκυριών;
Και με ποιον τρόπο θα αξιολογηθεί η αποτελεσματικότητα της παρέμβασης;
Η μείωση του κόστους παραγωγής δεν αποτελεί αυτόματη απόδειξη μείωσης της ακρίβειας.
Χρειάζεται να φανεί στην πράξη.
Διαφορετικά, τα 95 εκατομμύρια θα αποτελούν μια ακόμη εντυπωσιακή κυβερνητική ανακοίνωση, χωρίς να γνωρίζουμε πόσο από το όφελος πέρασε τελικά στον καταναλωτή.
Κρήτη: Όταν η αποκατάσταση των καταστροφών παρουσιάζεται ως κυβερνητικό επίτευγμα
Ο πρωθυπουργός αναφέρεται στη στήριξη των πληγέντων από τα ακραία καιρικά φαινόμενα στην Κρήτη, στις αυτοψίες, στις ενισχύσεις για κατοικίες και επιχειρήσεις και στη διάθεση 97,8 εκατομμυρίων ευρώ προς Δήμους και Περιφέρειες.
Προφανώς, η κρατική συνδρομή σε ανθρώπους που έχουν υποστεί καταστροφές είναι αναγκαία.
Αλλά εδώ χρειάζεται μια βασική υπενθύμιση.
Η αποκατάσταση των ζημιών δεν είναι χάρη της κυβέρνησης προς τους πολίτες. Είναι υποχρέωση της πολιτείας.
Το ουσιαστικό ερώτημα δεν είναι μόνο πόσα χρήματα ανακοινώνονται μετά την καταστροφή.
Είναι πόσο γρήγορα φτάνουν στους δικαιούχους, πόσες αιτήσεις εγκρίνονται, πόσες αποζημιώσεις καταβάλλονται και ποια έργα πρόληψης υλοποιούνται.
Γιατί η πραγματική αποτελεσματικότητα του κράτους δεν κρίνεται την ημέρα που ανακοινώνεται μια χρηματοδότηση.
Κρίνεται όταν ο πληγέντας μπορεί να επιστρέψει στο σπίτι του και όταν η επόμενη κακοκαιρία δεν προκαλεί ξανά τις ίδιες καταστροφές.
Το 112 γίνεται πιο σύγχρονο – Αλλά η πρόληψη;
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης παρουσιάζει και το νέο e112, με δυνατότητες επικοινωνίας μέσω μηνυμάτων και βίντεο, αθόρυβης ειδοποίησης και βελτιωμένης πρόσβασης για άτομα με προβλήματα ακοής ή ομιλίας.
Πρόκειται για λειτουργίες που μπορούν να ενισχύσουν σημαντικά την επικοινωνία των πολιτών με τις υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης.
Δεν υπάρχει λόγος να αμφισβητείται η χρησιμότητά τους.
Αλλά η πολιτική προστασία δεν εξαντλείται στην αποστολή προειδοποιήσεων.
Το 112 είναι εργαλείο έγκαιρης ειδοποίησης.
Δεν αντικαθιστά τα αντιπλημμυρικά έργα, τη συντήρηση υποδομών, τον καθαρισμό επικίνδυνων σημείων και τον οργανωμένο σχεδιασμό πρόληψης.
Η επιτυχία ενός συστήματος πολιτικής προστασίας δεν μπορεί να μετριέται αποκλειστικά από την ταχύτητα με την οποία ενημερώνει τους πολίτες να απομακρυνθούν.
Πρέπει να αξιολογείται και από την ικανότητα του κράτους να περιορίζει τον κίνδυνο πριν χρειαστεί να απομακρυνθούν.
Υγεία: Μια ανακαινισμένη κλινική και το μεγάλο ερώτημα για το ΕΣΥ
Στην ανασκόπηση περιλαμβάνεται και η ανακαινισμένη Καρδιολογική Κλινική του Νοσοκομείου Καλύμνου.
Μια θετική εξέλιξη για την τοπική κοινωνία, εφόσον η αναβάθμιση συνοδεύεται από την αναγκαία στελέχωση και λειτουργική επάρκεια.
Αλλά εδώ βρίσκεται και το μεγάλο ερώτημα για το Εθνικό Σύστημα Υγείας.
Ένα νοσοκομείο δεν γίνεται καλύτερο μόνο επειδή ανακαινίζεται το κτίριό του. Χρειάζεται γιατρούς, νοσηλευτές και δυνατότητα να εξυπηρετεί τους ασθενείς.
Η ανακαίνιση μιας κλινικής αποτελεί ένα μέρος της αναβάθμισης.
Δεν αποτελεί συνολική απάντηση στα προβλήματα του ΕΣΥ.
Και αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία για τις νησιωτικές περιοχές, όπου η διαθεσιμότητα ειδικοτήτων, οι εφημερίες και η πρόσβαση σε υπηρεσίες υγείας αποτελούν κρίσιμα ζητήματα.
Από την Κάλυμνο μέχρι την Κεφαλονιά και την Ιθάκη, οι κάτοικοι δεν ενδιαφέρονται μόνο για την εικόνα των εγκαταστάσεων.
Ενδιαφέρονται να γνωρίζουν ότι όταν χρειαστούν γιατρό, θα υπάρχει διαθέσιμος.
Δύο εκατομμύρια για τη στέγαση γιατρών και εκπαιδευτικών – Και οι υπόλοιποι;
Η κυβέρνηση ανακοινώνει επίσης χρηματοδότηση δύο εκατομμυρίων ευρώ για τη στέγαση γιατρών και εκπαιδευτικών σε τρεις περιοχές.
Η παρέμβαση αναγνωρίζει ένα πραγματικό πρόβλημα: το υψηλό κόστος κατοικίας δυσκολεύει την εγκατάσταση εργαζομένων, ιδιαίτερα σε νησιωτικές και απομακρυσμένες περιοχές.
Όμως η ανάγκη ειδικής ενίσχυσης αυτών των επαγγελματιών αναδεικνύει και τη γενικότερη στεγαστική πίεση.
Αν ένας γιατρός ή ένας εκπαιδευτικός δυσκολεύεται να εξασφαλίσει κατοικία με το εισόδημά του, τι συμβαίνει με έναν χαμηλόμισθο εργαζόμενο;
Τι συμβαίνει με ένα νέο ζευγάρι;
Τι συμβαίνει με μια οικογένεια που αναγκάζεται να διαθέτει μεγάλο μέρος των αποδοχών της για το ενοίκιο;
Οι στοχευμένες ενισχύσεις μπορούν να προσφέρουν ανακούφιση.
Αλλά η στεγαστική κρίση απαιτεί ευρύτερες και διαρκείς παρεμβάσεις.
Επένδυση δύο δισεκατομμυρίων στις Σκουριές – Ανάπτυξη για ποιον;
Στη συνέχεια, ο πρωθυπουργός αναφέρεται στην επένδυση της «Ελληνικός Χρυσός» στις Σκουριές Χαλκιδικής, ύψους δύο δισεκατομμυρίων δολαρίων.
Προβάλλει τις θέσεις εργασίας και την προτεραιότητα σε τοπικούς εργαζομένους και προμηθευτές.
Η δημιουργία απασχόλησης αποτελεί σημαντικό οικονομικό όφελος.
Αλλά μια μεγάλη επένδυση δεν αξιολογείται μόνο από το ύψος του κεφαλαίου της.
Ιδιαίτερα όταν αφορά εξορυκτική δραστηριότητα, χρειάζεται να εξετάζονται η περιβαλλοντική προστασία, η διαχείριση των υδάτων, οι συνθήκες εργασίας και τα μακροπρόθεσμα οφέλη για την τοπική κοινωνία.
Ο πρωθυπουργός αναφέρει αυστηρές περιβαλλοντικές προδιαγραφές.
Η ουσιαστική αξιολόγηση, όμως, προϋποθέτει αποτελεσματικούς ελέγχους και διαφανή στοιχεία για την τήρησή τους.
Η ανάπτυξη δεν είναι απλώς το ποσό που επενδύεται.
Είναι και το αποτύπωμα που αφήνει.
Και το Καραϊσκάκη στην κυβερνητική ανασκόπηση!
Ανάμεσα στις κυβερνητικές παρεμβάσεις βρίσκουμε και το σχέδιο αναβάθμισης του γηπέδου «Γεώργιος Καραϊσκάκης», με ιδιωτική επένδυση 250 εκατομμυρίων ευρώ.
Ο πρωθυπουργός επισημαίνει ότι προωθούνται οι αναγκαίες νομοθετικές πρωτοβουλίες.
Εδώ, πάντως, χρειάζεται μια διάκριση.
Μια ιδιωτική επένδυση δεν αποτελεί αυτομάτως κυβερνητικό έργο.
Η κυβέρνηση μπορεί να έχει θεσμικό ρόλο στην αδειοδότηση ή στη διαμόρφωση του κατάλληλου νομοθετικού πλαισίου.
Αλλά η παρουσίαση μιας ιδιωτικής πρωτοβουλίας στο κυβερνητικό εβδομαδιαίο απολογιστικό κείμενο δεν πρέπει να θολώνει το ποιος χρηματοδοτεί, ποιος υλοποιεί και ποιος αναλαμβάνει τους επιχειρηματικούς κινδύνους.
Διαφορετικά, υπάρχει ο κίνδυνος κάθε σημαντική οικονομική δραστηριότητα στη χώρα να προστίθεται στον κατάλογο των κυβερνητικών επιτυχιών.
Η οικονομία αναπτύσσεται – Το διαθέσιμο εισόδημα ακολουθεί;
Η ανασκόπηση ολοκληρώνεται με τις προβλέψεις του προσχεδίου του Προϋπολογισμού για το 2027.
Ο πρωθυπουργός αναφέρει εκτιμώμενη ανάπτυξη 2% για το 2026 και 2,3% για το 2027, υψηλότερη από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης.
Πρόκειται για οικονομικές προβλέψεις που έχουν σημασία.
Δεν είναι, όμως, το μοναδικό κριτήριο ευημερίας.
Το ερώτημα για τα νοικοκυριά είναι πόσο αυξάνεται το πραγματικό διαθέσιμο εισόδημά τους.
Αν οι ονομαστικοί μισθοί αυξάνονται, αλλά μεγάλο μέρος της αύξησης απορροφάται από τις τιμές, το όφελος περιορίζεται.
Αν το κόστος κατοικίας αυξάνεται ταχύτερα από τις αποδοχές, η οικονομική πίεση παραμένει.
Και αν η ανάπτυξη κατανέμεται άνισα, δεν βιώνουν όλοι οι πολίτες την ίδια βελτίωση.
Το ΑΕΠ μπορεί να αυξάνεται χωρίς κάθε οικογενειακός προϋπολογισμός να παρουσιάζει αντίστοιχη πρόοδο.
Αυτό δεν ακυρώνει τη σημασία της ανάπτυξης.
Απλώς υπενθυμίζει ότι η οικονομική πολιτική πρέπει να αξιολογείται και με κοινωνικούς δείκτες.
Η ανασκόπηση έγινε μικρότερη – Τα αναπάντητα ερωτήματα παραμένουν μεγάλα
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης εξηγεί ότι αποφάσισε να αλλάξει τη μορφή της εβδομαδιαίας ανασκόπησης, επειδή αρκετοί πολίτες τού έχουν επισημάνει ότι τα προηγούμενα κείμενα ήταν κουραστικά.
Έτσι, δοκιμάζει μια πιο σύντομη και καθαρή παρουσίαση.
Είναι μια ενδιαφέρουσα επικοινωνιακή προσαρμογή.
Αλλά το ζήτημα δεν είναι μόνο πόσο μεγάλη είναι μια κυβερνητική ανάρτηση.
Είναι και τι επιλέγει να περιλαμβάνει.
Διότι σε έναν απολογισμό μπορούν να παρατίθενται δεκάδες έργα, χρηματοδοτήσεις και αποφάσεις χωρίς να απαντάται το κεντρικό ερώτημα:
Πόσο καλύτερη έγινε η καθημερινότητα των πολιτών από όλα αυτά;
Η επίσκεψη του Ρούμπιο έχει διπλωματική σημασία.
Η ενίσχυση της βιομηχανίας μπορεί να βοηθήσει την παραγωγή.
Η ανακαίνιση μιας νοσοκομειακής κλινικής είναι χρήσιμη.
Οι δημόσιες υποδομές χρειάζονται χρηματοδότηση.
Και η οικονομική ανάπτυξη είναι σημαντική.
Όμως όλα αυτά δεν απαλλάσσουν την κυβέρνηση από την υποχρέωση να αποδεικνύει με μετρήσιμα αποτελέσματα ότι οι πολιτικές της βελτιώνουν την ποιότητα ζωής.
Γιατί οι πολίτες δεν ζουν μέσα στις κυριακάτικες ανασκοπήσεις.
Ζουν μέσα στην πραγματική οικονομία.
Πληρώνουν πραγματικά ενοίκια.
Αγοράζουν πραγματικά τρόφιμα.
Χρειάζονται πραγματικές υπηρεσίες υγείας.
Και κρίνουν την κυβέρνηση όχι μόνο από όσα ανακοινώνει, αλλά και από όσα βιώνουν.
Η Ελλάδα των κυβερνητικών ανακοινώσεων μπορεί να γεμίζει κάθε Κυριακή με νέες επιτυχίες. Το ουσιαστικό ερώτημα είναι πόσες από αυτές φτάνουν πραγματικά μέχρι το σπίτι του πολίτη.
