Δύο σημαντικές αλλαγές για τα οικογενειακά εισοδήματα και τους εργαζομένους στον τουρισμό και την εστίαση περιλαμβάνει το νέο φορολογικό νομοσχέδιο του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών. Από το 2027 σχεδιάζεται η δημιουργία επενδυτικών λογαριασμών για μικρά παιδιά, με το κράτος να διπλασιάζει τις επιλέξιμες οικογενειακές εισφορές έως συγκεκριμένου ορίου. Παράλληλα, προβλέπεται αύξηση του αφορολόγητου των φιλοδωρημάτων στα 6.000 ευρώ ετησίως, με εφαρμογή από το φορολογικό έτος 2026, εφόσον ψηφιστεί η διάταξη.
Ένα ευρώ από την οικογένεια, ένα ευρώ από το κράτος
Μια νέα δυνατότητα δημιουργίας αποταμιευτικού κεφαλαίου για τα παιδιά προβλέπει το φορολογικό νομοσχέδιο, με τη θεσμοθέτηση του Ατομικού Επενδυτικού Λογαριασμού Ανηλίκων (ΑΕΛΑ).
Η βασική ιδέα είναι απλή: για κάθε ευρώ που θα καταθέτει μια οικογένεια και θα αναγνωρίζεται ως επιλέξιμη εισφορά, το Δημόσιο θα προσθέτει άλλο ένα ευρώ.
Η κρατική συμμετοχή θα φτάνει έως τα 1.200 ευρώ ετησίως για κάθε παιδί, ενώ το συνολικό ποσό θα επενδύεται με σκοπό τη δημιουργία ενός κεφαλαίου που θα ανήκει στον ανήλικο όταν ενηλικιωθεί.
Το μέτρο προγραμματίζεται να ξεκινήσει το 2027, με αρχικό πεδίο εφαρμογής παιδιά που γεννήθηκαν το 2025 και το 2026, εφόσον πληρούν τις προϋποθέσεις.
Πρόκειται για ένα διαφορετικό μοντέλο οικονομικής ενίσχυσης, καθώς τα χρήματα δεν θα δίνονται ως άμεσο επίδομα στους γονείς, αλλά θα τοποθετούνται σε ειδικό επενδυτικό λογαριασμό.
Πόσα χρήματα μπορεί να συγκεντρώσει μια οικογένεια
Η κρατική συνεισφορά θα εξαρτάται από το ποσό που καταβάλλεται στον λογαριασμό.
Για παράδειγμα, εάν μια οικογένεια αποταμιεύει 50 ευρώ τον μήνα, θα καταθέτει συνολικά 600 ευρώ τον χρόνο.
Το Δημόσιο θα προσθέτει άλλα 600 ευρώ, ανεβάζοντας το ετήσιο ποσό στα 1.200 ευρώ, πριν υπολογιστούν τυχόν επενδυτικά κέρδη ή ζημίες.
Εάν η οικογένεια αποταμιεύει 100 ευρώ τον μήνα, η δική της ετήσια συμμετοχή θα ανέρχεται σε 1.200 ευρώ.
Στην περίπτωση αυτή, το κράτος θα καταβάλλει επιπλέον 1.200 ευρώ και το συνολικό ποσό θα φτάνει τα 2.400 ευρώ τον χρόνο.
Η μέγιστη κρατική ενίσχυση προβλέπεται να αναπροσαρμόζεται κατά 10% ανά πενταετία.
Ωστόσο, πρέπει να υπογραμμιστεί ότι η κρατική συμμετοχή δεν αποτελεί εγγύηση για την τελική αξία του λογαριασμού. Τα χρήματα θα επενδύονται και, επομένως, θα υπόκεινται σε πιθανές διακυμάνσεις.
Ποιοι γονείς θα μπορούν να ανοίξουν λογαριασμό
Σύμφωνα με τις προβλέψεις του νομοσχεδίου, αίτηση για τη δημιουργία του λογαριασμού θα μπορεί να υποβάλει το πρόσωπο που ασκεί τη γονική μέριμνα ή την επιμέλεια του παιδιού.
Βασική προϋπόθεση είναι το παιδί να μην έχει συμπληρώσει το δεύτερο έτος της ηλικίας του κατά την υποβολή της αίτησης.
Για κάθε παιδί θα επιτρέπεται η δημιουργία ενός μόνο λογαριασμού.
Η επιλογή του φορέα διαχείρισης θα γίνεται από τον γονέα ή το πρόσωπο που ασκεί την επιμέλεια, ενώ προβλέπεται και δυνατότητα αυτοδιαχείρισης.
Οι λογαριασμοί θα μπορούν να προσφέρονται από τράπεζες, εταιρείες επενδυτικών υπηρεσιών και ασφαλιστικές επιχειρήσεις.
Χρήματα και από παππούδες, γιαγιάδες και νονούς
Μια ενδιαφέρουσα πρόβλεψη είναι ότι στον λογαριασμό δεν θα μπορούν να καταθέτουν χρήματα μόνο οι γονείς.
Δυνατότητα εισφοράς θα έχουν και άλλα φυσικά πρόσωπα, όπως παππούδες, γιαγιάδες, νονοί και συγγενείς.
Το συνολικό ποσό ιδιωτικών εισφορών θα μπορεί να φτάνει έως τις 10.000 ευρώ ετησίως για κάθε λογαριασμό.
Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι το κράτος θα προσθέτει αντίστοιχα 10.000 ευρώ.
Η κρατική συμμετοχή θα περιορίζεται στο προβλεπόμενο ετήσιο ανώτατο ποσό των 1.200 ευρώ, πριν από τις μελλοντικές αναπροσαρμογές.
Η ενίσχυση προβλέπεται να υπολογίζεται αρχικά σε μηνιαία βάση, με ετήσια εκκαθάριση των επιλέξιμων εισφορών έως τις 31 Δεκεμβρίου.
Πού θα επενδύονται τα χρήματα
Ο Ατομικός Επενδυτικός Λογαριασμός Ανηλίκων δεν θα λειτουργεί υποχρεωτικά όπως ένας συνηθισμένος τραπεζικός λογαριασμός αποταμίευσης.
Τα χρήματα θα μπορούν να επενδύονται σε διαφορετικά χρηματοοικονομικά προϊόντα, ανάλογα με το επενδυτικό προφίλ που θα επιλεγεί.
Το σχέδιο προβλέπει τέσσερις κατηγορίες:
- Συντηρητικό: Επενδύσεις αποκλειστικά σε προϊόντα σταθερού εισοδήματος.
- Ισορροπημένο: 70% σε προϊόντα σταθερού εισοδήματος και 30% σε μετοχές.
- Αναπτυξιακό: 30% σε προϊόντα σταθερού εισοδήματος και 70% σε μετοχές.
- Δυναμικό: Επένδυση του συνόλου των κεφαλαίων σε μετοχές.
Στις επιτρεπόμενες τοποθετήσεις περιλαμβάνονται ομόλογα, αμοιβαία κεφάλαια, ETF και μετοχές που διαπραγματεύονται σε ρυθμιζόμενες ευρωπαϊκές αγορές.
Αντίθετα, αποκλείονται επενδύσεις σε κρυπτοστοιχεία και συγκεκριμένα χρηματοοικονομικά προϊόντα υψηλού κινδύνου.
Η επιλογή επενδυτικού προφίλ θα έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς οι αποδόσεις δεν θα είναι εγγυημένες.
Τα χρήματα θα παραμένουν δεσμευμένα μέχρι τα 18
Ένας από τους σημαντικότερους όρους του νέου μέτρου είναι ότι οι οικογένειες δεν θα μπορούν να κάνουν ελεύθερες αναλήψεις πριν από την ενηλικίωση του παιδιού.
Ο περιορισμός θα αφορά τόσο τις ιδιωτικές καταβολές όσο και την κρατική ενίσχυση και τις επενδυτικές αποδόσεις.
Προβλέπονται, ωστόσο, εξαιρέσεις για ιδιαίτερα σοβαρές περιπτώσεις, όπως ο θάνατος γονέα ή του παιδιού και συγκεκριμένα σοβαρά προβλήματα υγείας του ανηλίκου.
Με τη συμπλήρωση του 18ου έτους, ο λογαριασμός θα αποτελεί προσωπικό περιουσιακό δικαίωμα του παιδιού.
Παράλληλα, προβλέπονται φορολογικές απαλλαγές για τις εισφορές και τα επενδυτικά εισοδήματα, σύμφωνα με τους όρους της προτεινόμενης ρύθμισης.
Φιλοδωρήματα: Αφορολόγητα έως 6.000 ευρώ τον χρόνο
Η δεύτερη σημαντική παρέμβαση αφορά τους εργαζομένους που εισπράττουν φιλοδωρήματα.
Το νομοσχέδιο προβλέπει αύξηση του αφορολόγητου ορίου στα 6.000 ευρώ ανά φορολογικό έτος, αντί του προηγούμενου μηνιαίου ορίου των 300 ευρώ.
Η σημαντικότερη αλλαγή είναι ότι η απαλλαγή θα υπολογίζεται πλέον σε ετήσια βάση.
Έτσι, ένας εργαζόμενος που εισπράττει μεγαλύτερα ποσά σε ορισμένους μήνες δεν θα περιορίζεται από το προηγούμενο μηνιαίο πλαφόν, εφόσον τα συνολικά επιλέξιμα φιλοδωρήματά του δεν ξεπερνούν το ετήσιο όριο.
Μεγάλο ενδιαφέρον για τους εποχικούς εργαζομένους της Κεφαλονιάς
Η αλλαγή έχει ιδιαίτερη σημασία για εργαζομένους στον τουρισμό και την εστίαση, κλάδους που αποτελούν βασικό πυλώνα της οικονομίας της Κεφαλονιάς και της Ιθάκης.
Πολλοί εργαζόμενοι απασχολούνται για περιορισμένο αριθμό μηνών μέσα στο έτος, με αποτέλεσμα τα φιλοδωρήματα να συγκεντρώνονται κυρίως κατά τη διάρκεια της τουριστικής περιόδου.
Ας υποθέσουμε ότι ένας εργαζόμενος σε εστιατόριο ή ξενοδοχείο εργάζεται για έξι μήνες και λαμβάνει 1.000 ευρώ τον μήνα σε προαιρετικά φιλοδωρήματα.
Στο τέλος της περιόδου θα έχει εισπράξει συνολικά 6.000 ευρώ.
Με το προτεινόμενο νέο καθεστώς, ολόκληρο το ποσό θα μπορεί να καλύπτεται από τη φορολογική απαλλαγή.
Με το προηγούμενο μηνιαίο όριο των 300 ευρώ, το αφορολόγητο ποσό για έξι μήνες θα περιοριζόταν στα 1.800 ευρώ.
Η διαφορά είναι σημαντική, ιδιαίτερα για εργαζομένους που έχουν αυξημένα φιλοδωρήματα κατά την υψηλή τουριστική περίοδο.
Ποιους καλύπτει η νέα απαλλαγή
Η προτεινόμενη ρύθμιση αφορά προαιρετικά φιλοδωρήματα που καταβάλλονται από πελάτες σε εργαζομένους για την εξυπηρέτησή τους.
Η φορολογική απαλλαγή θα εφαρμόζεται είτε τα χρήματα δίνονται απευθείας στον εργαζόμενο είτε καταβάλλονται μέσω της επιχείρησης, όπως συμβαίνει στις ηλεκτρονικές πληρωμές.
Η επέκταση καλύπτει επίσης, υπό τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις, φυσικά πρόσωπα που παρέχουν υπηρεσίες διανομής ή μεταφοράς προϊόντων μέσω ψηφιακών πλατφορμών.
Υπάρχει, ωστόσο, μια σημαντική εξαίρεση.
Δεν θα μπορούν να εμφανίζονται ως αφορολόγητα φιλοδωρήματα σταθερές πρόσθετες αποδοχές που έχουν συμφωνηθεί ως μέρος του μισθού ή προβλέπονται από εργασιακή σύμβαση.
Με αυτόν τον τρόπο επιδιώκεται να αποτραπεί η μετατροπή κανονικών μισθολογικών αποδοχών σε δήθεν φιλοδωρήματα.
Από πότε θα ισχύσει το νέο αφορολόγητο
Σύμφωνα με τη διάταξη που περιγράφεται στο νομοσχέδιο, το αυξημένο αφορολόγητο όριο των 6.000 ευρώ προβλέπεται να εφαρμοστεί από την 1η Ιανουαρίου 2026.
Αυτό σημαίνει ότι θα αφορά τα επιλέξιμα φιλοδωρήματα του φορολογικού έτους 2026, εφόσον η διάταξη ψηφιστεί με τη συγκεκριμένη ημερομηνία έναρξης ισχύος.
Η ρύθμιση αποκτά ιδιαίτερη σημασία για όσους εργάστηκαν κατά τη φετινή τουριστική περίοδο και εισέπραξαν φιλοδωρήματα υψηλότερα από το προηγούμενο μηνιαίο αφορολόγητο όριο.
Δύο μέτρα με διαφορετικό χαρακτήρα
Οι δύο παρεμβάσεις έχουν διαφορετική στόχευση.
Ο επενδυτικός λογαριασμός επιδιώκει να ενισχύσει τη μακροχρόνια αποταμίευση για τα παιδιά, συνδέοντας την ιδιωτική συμμετοχή με κρατική συνεισφορά.
Από την άλλη πλευρά, η αύξηση του αφορολόγητου των φιλοδωρημάτων στοχεύει στην άμεση φορολογική ελάφρυνση εργαζομένων, ιδιαίτερα εκείνων που απασχολούνται εποχικά.
Το κρίσιμο στοιχείο είναι ότι πρόκειται για προβλέψεις νομοσχεδίου και όχι για μέτρα που πρέπει να θεωρούνται ήδη οριστικά σε ισχύ. Οι τελικές προϋποθέσεις και η εφαρμογή τους θα εξαρτηθούν από την ψήφιση και το τελικό περιεχόμενο των σχετικών διατάξεων.
