Ασφάλιση νέων έως 26 ετών, γονικές άδειες και χρήματα στις μητέρες: Όλες οι αλλαγές που φέρνει το νέο νομοσχέδιο
Αλλαγές στην ασφαλιστική κάλυψη των νέων, στις γονικές άδειες, στην άδεια φροντιστή και στις παροχές μητρότητας προβλέπει το νέο νομοσχέδιο του υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης. Οι ρυθμίσεις αφορούν χιλιάδες οικογένειες, εργαζόμενους γονείς και νέους που ενηλικιώνονται ή ξεκινούν την επαγγελματική τους δραστηριότητα.
Το νομοσχέδιο, το οποίο περιλαμβάνει επίσης κανόνες για τη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης στην αγορά εργασίας, προβλέπει τη συνέχιση της ασφαλιστικής κάλυψης μέσω των γονέων υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, την κατάργηση περιορισμών στις άδειες των εργαζομένων και την επέκταση οικονομικής παροχής μητρότητας σε επιπλέον δικαιούχους.
Ασφάλιση νέων: Ποιοι θα συνεχίσουν να καλύπτονται από τους γονείς τους
Μία από τις βασικές παρεμβάσεις αφορά τους νέους που συμπληρώνουν το 18ο έτος της ηλικίας τους και κινδυνεύουν να χάσουν την ασφαλιστική τους κάλυψη.
Σήμερα, τα παιδιά μπορούν να καλύπτονται ασφαλιστικά μέσω των γονέων τους έως τα 18 έτη.
Η κάλυψη μπορεί να συνεχιστεί μέχρι τα 24, εφόσον είναι άγαμα και πληρούν τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις ανεργίας ή σπουδών.
Υπάρχει επίσης δυνατότητα παράτασης έως δύο χρόνια μετά την ολοκλήρωση των σπουδών, υπό προϋποθέσεις ανεργίας, χωρίς να ξεπερνιέται το ηλικιακό όριο των 26 ετών.
Με το νέο νομοσχέδιο εισάγονται τρεις πρόσθετες προβλέψεις.
1. Παράταση της ασφάλισης μετά τα 18
Οι νέοι που ενηλικιώνονται, αλλά δεν έχουν ακόμη ξεκινήσει σπουδές ή δεν πληρούν τις προϋποθέσεις ασφαλιστικής κάλυψης ως άνεργοι ή φοιτητές, θα μπορούν να παραμένουν ασφαλισμένοι μέσω των γονέων τους έως το τέλος Φεβρουαρίου του επόμενου ημερολογιακού έτους.
Για παράδειγμα, ένας νέος που συμπληρώνει τα 18 τον Σεπτέμβριο του 2026 θα μπορεί να διατηρήσει την κάλυψή του έως τις 28 Φεβρουαρίου 2027.
2. Επιστροφή στην ασφάλιση των γονέων μετά τη διακοπή εργασίας
Νέοι που εργάστηκαν και απέκτησαν δική τους ασφαλιστική κάλυψη, αλλά στη συνέχεια την έχασαν, θα μπορούν να επιστρέψουν στην ασφάλιση των γονέων τους.
Η δυνατότητα αυτή προβλέπεται ανεξάρτητα από το αν είναι άνεργοι ή φοιτητές, εφόσον παραμένουν άγαμοι, δεν διαθέτουν ενεργό δικό τους δικαίωμα παροχών ασθένειας και πληρούν τις υπόλοιπες προϋποθέσεις.
3. Κάλυψη και κατά την έναρξη εργασίας
Οι νέοι που ξεκινούν να εργάζονται, αλλά δεν έχουν ακόμη συμπληρώσει τις απαιτούμενες ημέρες ασφάλισης για να αποκτήσουν δική τους ασφαλιστική ικανότητα, θα μπορούν να συνεχίσουν να καλύπτονται από τους γονείς τους.
Η κάλυψη θα διατηρείται μέχρι να συμπληρωθούν οι απαιτούμενες ασφαλιστικές προϋποθέσεις.
Οι αλλαγές δεν καταργούν τα γενικά ηλικιακά όρια των 24 και 26 ετών. Σκοπός τους είναι να περιοριστούν τα κενά ασφαλιστικής κάλυψης στις μεταβατικές περιόδους.
Τι σημαίνει η ασφαλιστική ικανότητα για τους νέους
Η διατήρηση της ασφαλιστικής ικανότητας εξασφαλίζει ευρύτερη πρόσβαση σε υπηρεσίες υγείας μέσω του ΕΟΠΥΥ σε σχέση με τη γενική υγειονομική κάλυψη των ανασφάλιστων.
Στις παροχές περιλαμβάνονται, υπό τις ισχύουσες προϋποθέσεις, επισκέψεις σε συμβεβλημένους ιδιώτες γιατρούς, ηλεκτρονική συνταγογράφηση φαρμάκων και διαγνωστικών εξετάσεων, καθώς και πρόσβαση στο δίκτυο συμβεβλημένων παρόχων.
Γονική άδεια: Καταργείται ο περιορισμός του ενός έτους
Αλλαγές προβλέπονται και στη χορήγηση γονικής άδειας.
Με τη νέα ρύθμιση καταργείται η υποχρέωση να μεσολαβεί ένα έτος εργασίας στον ίδιο εργοδότη για τη χορήγηση νέας γονικής άδειας και του αντίστοιχου επιδόματος για διαφορετικό παιδί.
Η παρέμβαση αφορά εργαζόμενους γονείς που επιθυμούν να κάνουν χρήση της άδειας για περισσότερα από ένα παιδιά.
Γονείς στην ίδια επιχείρηση: Θα μπορούν να παίρνουν ταυτόχρονα άδεια
Μία ακόμη αλλαγή αφορά τα ζευγάρια που εργάζονται στην ίδια επιχείρηση.
Οι δύο γονείς θα μπορούν να κάνουν ταυτόχρονα χρήση της γονικής άδειας, χωρίς να χρειάζεται να υποβάλλουν κοινή δήλωση για τη σειρά με την οποία θα λάβουν τις άδειές τους.
Με τον τρόπο αυτό καταργείται η συγκεκριμένη διοικητική υποχρέωση που ίσχυε για γονείς με κοινό εργοδότη.
Άδεια φροντιστή χωρίς εξάμηνη προϋπηρεσία
Το νομοσχέδιο προβλέπει επίσης την κατάργηση της προϋπόθεσης συμπλήρωσης έξι μηνών εργασίας στον ίδιο εργοδότη για τη χορήγηση άδειας φροντιστή.
Η άδεια αφορά εργαζόμενους που χρειάζεται να φροντίσουν συγγενικό τους πρόσωπο ή άλλο μέλος του νοικοκυριού τους με σοβαρό πρόβλημα υγείας.
Με τη νέα ρύθμιση δεν θα απαιτείται η προηγούμενη εξάμηνη απασχόληση στον ίδιο εργοδότη.
Νίκη Κεραμέως: «Αίρουμε περιορισμούς που δυσκολεύουν την καθημερινότητα των εργαζόμενων γονέων»
Η υπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Νίκη Κεραμέως, μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, αναφέρθηκε στις αλλαγές που προβλέπει το νομοσχέδιο.
Όπως δήλωσε:
«Η στήριξη των εργαζόμενων γονέων και η συμφιλίωση της οικογενειακής με την επαγγελματική ζωή αποτελούν σταθερές προτεραιότητές μας. Με το νέο νομοσχέδιο αίρουμε περιορισμούς που δυσκολεύουν την καθημερινότητα των εργαζόμενων γονέων και τους παρέχουμε μεγαλύτερη ευελιξία στη λήψη των αδειών τους».
Η υπουργός εξήγησε ότι καταργείται η υποχρεωτική μεσολάβηση ενός έτους μεταξύ δύο γονικών αδειών για διαφορετικά παιδιά, αίρεται η υποχρέωση δήλωσης της σειράς λήψης της άδειας από γονείς που εργάζονται στον ίδιο εργοδότη και δίνεται η δυνατότητα λήψης άδειας φροντιστή χωρίς συμπλήρωση εξαμήνου εργασίας.
Παράλληλα, υπενθύμισε την επέκταση της άδειας μητρότητας από τους έξι στους εννέα μήνες και τη θέσπιση της άδειας πατρότητας.
Επέκταση οικονομικής παροχής μητρότητας σε εργαζόμενες ασφαλισμένες στον ΕΔΟΕΑΠ
Στο οικονομικό σκέλος, το νομοσχέδιο επεκτείνει τη συμπληρωματική παροχή κυοφορίας και λοχείας της ΔΥΠΑ στις εργαζόμενες που ασφαλίζονται στον ΕΔΟΕΑΠ και απασχολούνται με σχέση εξαρτημένης εργασίας ιδιωτικού δικαίου.
Η παροχή θα χορηγείται με τους ίδιους όρους και προϋποθέσεις που ισχύουν για τις υπόλοιπες δικαιούχους του ΙΚΑ, σύμφωνα με το π.δ. 776/1977.
Βασική προϋπόθεση είναι οι εργαζόμενες να δικαιούνται τις αντίστοιχες παροχές μητρότητας από τον ΕΔΟΕΑΠ.
Ποιες ημέρες καλύπτει η παροχή και πώς καταβάλλεται
Η συμπληρωματική παροχή αφορά συνολικά 119 ημέρες, δηλαδή 17 εβδομάδες.
Το χρονικό διάστημα κατανέμεται ως εξής:
- 56 ημέρες πριν από τον τοκετό.
- 63 ημέρες μετά τον τοκετό.
Η καταβολή πραγματοποιείται εφάπαξ, μετά την ολοκλήρωση της πληρωμής των αντίστοιχων επιδομάτων από τον ασφαλιστικό φορέα.
Η συμπληρωματική παροχή καλύπτει τη διαφορά μεταξύ των τακτικών αποδοχών της εργαζόμενης και των επιδομάτων κυοφορίας και λοχείας που λαμβάνει.
Από τον υπολογισμό εξαιρείται το διάστημα κατά το οποίο ο εργοδότης υποχρεούται να καταβάλλει αποδοχές.
Σύμφωνα με το παράδειγμα που παρουσιάζεται, από τις 17 εβδομάδες οι πρώτες τέσσερις καλύπτονται από τον εργοδότη.
Για τις υπόλοιπες 13 εβδομάδες η εργαζόμενη λαμβάνει το επίδομα του ΕΔΟΕΑΠ και συμπληρωματικά την παροχή της ΔΥΠΑ, μέχρι το ύψος των τακτικών αποδοχών της.
Το ποσό δεν είναι ίδιο για όλες τις δικαιούχους, καθώς εξαρτάται από τις αποδοχές κάθε εργαζόμενης.
Προσοχή: Δεν είναι η εννεάμηνη παροχή μητρότητας
Η συμπληρωματική παροχή κυοφορίας και λοχείας δεν πρέπει να συγχέεται με την ειδική εννεάμηνη παροχή προστασίας της μητρότητας.
Πρόκειται για δύο διαφορετικές παροχές.
Η πρώτη αφορά την περίοδο των 119 ημερών πριν και μετά τον τοκετό, ενώ η δεύτερη αφορά την ειδική εννεάμηνη προστασία της μητρότητας.
Οι νέες ρυθμίσεις περιλαμβάνονται στο νομοσχέδιο του υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης και η εφαρμογή τους προϋποθέτει την ολοκλήρωση της νομοθετικής διαδικασίας και την έναρξη ισχύος των σχετικών διατάξεων.
