Σε μια περίοδο όπου οι γεωπολιτικές ισορροπίες στην Ανατολική Μεσόγειο μεταβάλλονται διαρκώς και οι συζητήσεις για την εθνική ασφάλεια επανέρχονται στο προσκήνιο, ο Βαγγέλης Ευαγγελάτος καταθέτει δημόσια τον προβληματισμό του για τον λεγόμενο «εξ Ανατολών κίνδυνο», υποστηρίζοντας ότι η σημερινή συγκυρία παρουσιάζει νέα δεδομένα και απαιτεί μεγαλύτερη εγρήγορση.
Με παρέμβασή του, επισημαίνει ότι η Ελλάδα παραμένει αναπόσπαστο κομμάτι του δυτικού κόσμου, μια στρατηγική επιλογή που διαμορφώθηκε μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο και συνεχίζει να καθορίζει τη θέση της χώρας στο διεθνές περιβάλλον.
Ωστόσο, όπως τονίζει, η διαπίστωση ότι τα ελληνικά σύνορα αποτελούν και ευρωπαϊκά σύνορα δεν αρκεί από μόνη της για να διασφαλίσει την εθνική ασφάλεια.
«Οι σύμμαχοι δεν λειτουργούν πάντα προληπτικά»
Ο κ. Ευαγγελάτος υπογραμμίζει ότι οι διεθνείς συμμαχίες είναι σημαντικές, όμως δεν μπορούν να θεωρούνται δεδομένη εγγύηση απέναντι σε κάθε απειλή.
Όπως αναφέρει χαρακτηριστικά, οι σύμμαχοι συχνά παρεμβαίνουν μετά την εκδήλωση μιας κρίσης και όχι πριν από αυτήν, ενώ ταυτόχρονα διατηρούν δικά τους στρατηγικά συμφέροντα και σχέσεις με γειτονικές χώρες, οι οποίες πολλές φορές είναι ιδιαίτερα σύνθετες.
Στο πλαίσιο αυτό κάνει αναφορές σε ιστορικά γεγονότα που σημάδεψαν τον ελληνισμό, όπως η τουρκική εισβολή στην Κύπρο το 1974 και η κρίση των Ιμίων, υποστηρίζοντας ότι η Ιστορία προσφέρει χρήσιμα διδάγματα για τη στάση που πρέπει να κρατά μια χώρα απέναντι στις προκλήσεις.
Η αποτροπή στο επίκεντρο της συζήτησης
Ιδιαίτερη έμφαση δίνει στην έννοια της αποτροπής, σημειώνοντας ότι δεν μπορεί να περιορίζεται σε διακηρύξεις ή συνθήματα.
Κατά την άποψή του, η αποτρεπτική ισχύς μιας χώρας κρίνεται από τις πράξεις, την αποφασιστικότητα και την εικόνα που εκπέμπει προς τους πιθανούς αντιπάλους της.
Στο ίδιο πλαίσιο, εκφράζει την ανησυχία του ότι οποιαδήποτε εικόνα δισταγμού ή υποχώρησης ενδέχεται να εκληφθεί ως αδυναμία, γεγονός που –όπως υποστηρίζει– μπορεί να ενθαρρύνει αναθεωρητικές λογικές στην ευρύτερη περιοχή.
«Η Ιστορία του Ελληνισμού γράφτηκε με πρωτοβουλία»
Ο Βαγγέλης Ευαγγελάτος συνδέει τον σημερινό προβληματισμό με τη διαχρονική πορεία του ελληνισμού, επισημαίνοντας ότι οι σημαντικές στιγμές της ιστορίας δεν οικοδομήθηκαν μέσα από την αναμονή ή την αδράνεια, αλλά μέσα από πρωτοβουλίες, αποφασιστικότητα και ανάληψη ευθύνης.
Μάλιστα, επικαλείται συμβολικά τη μορφή του Λάμπρου Κατσώνη, υπογραμμίζοντας ότι σε ιδιαίτερα δύσκολες ιστορικές περιόδους υπήρξαν πρόσωπα που έδρασαν με τόλμη και αυτοπεποίθηση, χωρίς να περιορίζονται από φόβους ή τεχνητά όρια που επιχειρούσαν να επιβάλουν άλλες δυνάμεις.
Το μήνυμα του Περικλή που παραμένει επίκαιρο
Η παρέμβασή του καταλήγει με αναφορά στον Επιτάφιο του Περικλή, σε μια περίοδο που χιλιάδες μαθητές δίνουν τη μάχη των Πανελλαδικών Εξετάσεων.
Παραθέτοντας το γνωστό απόσπασμα του Θουκυδίδη, υπενθυμίζει ότι η πραγματική γενναιότητα δεν ταυτίζεται με την απερισκεψία, αλλά με τη συνειδητή επιλογή να αντιμετωπίζει κανείς τις δυσκολίες γνωρίζοντας πλήρως τόσο τους κινδύνους όσο και τα οφέλη της ειρήνης.
Όπως σημειώνει, το ουσιαστικό δίδαγμα δεν αφορά μόνο τους μαθητές αλλά και όσους λαμβάνουν αποφάσεις για το μέλλον της χώρας.
Σε μια εποχή γεμάτη γεωπολιτικές προκλήσεις, η συζήτηση για την εθνική στρατηγική, την αποτροπή και τον ρόλο των συμμαχιών παραμένει πιο επίκαιρη από ποτέ, με τον δημόσιο διάλογο να αποκτά ιδιαίτερη σημασία για τις επιλογές των επόμενων ετών.
