Η διαδικασία έκδοσης των νέων αστυνομικών ταυτοτήτων έχει μπει σε τροχιά έντονης πίεσης, καθώς χιλιάδες πολίτες σπεύδουν μαζικά να εξασφαλίσουν ραντεβού, φοβούμενοι ότι θα βρεθούν προ εκπλήξεων τα επόμενα χρόνια. Σε αρκετές περιοχές της χώρας –με την Αττική να βρίσκεται στο επίκεντρο– τα διαθέσιμα ραντεβού έχουν σχεδόν εξαφανιστεί, με τους χρόνους αναμονής να φτάνουν ακόμη και το εξάμηνο.
Η μετάβαση στο νέο, ψηφιακά αναβαθμισμένο δελτίο ταυτότητας εξελίσσεται με γρήγορους ρυθμούς, όμως η πραγματικότητα στα αστυνομικά τμήματα αποδεικνύεται πιο δύσκολη. Η αυξημένη ζήτηση, σε συνδυασμό με τον περιορισμένο αριθμό ραντεβού, έχει δημιουργήσει συνθήκες «ασφυξίας» στο σύστημα, αναγκάζοντας πολλούς πολίτες να αναζητούν διαθέσιμες ημερομηνίες σε διαφορετικές περιοχές από τον τόπο κατοικίας τους.
Ο βασικός λόγος αυτής της μαζικής κινητοποίησης δεν είναι άλλος από το σαφές και αδιαπραγμάτευτο χρονοδιάγραμμα που έχει τεθεί σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Σύμφωνα με τον Κανονισμό (ΕΕ) 2019/1157, όλα τα δελτία ταυτότητας που δεν διαθέτουν μηχανικώς αναγνώσιμη ζώνη (MRZ) παύουν να ισχύουν οριστικά από τις 3 Αυγούστου 2026. Με απλά λόγια, οι παλιές «μπλε» ταυτότητες έχουν ημερομηνία λήξης και όσοι δεν τις αντικαταστήσουν εγκαίρως κινδυνεύουν να βρεθούν χωρίς έγκυρο αποδεικτικό ταυτοπροσωπίας.
Αυτό το ορόσημο έχει σημάνει συναγερμό σε χιλιάδες νοικοκυριά. Πολλοί πολίτες, θέλοντας να προλάβουν τις τελευταίες στιγμές και να αποφύγουν μελλοντικές καθυστερήσεις, σπεύδουν από τώρα να κλείσουν ραντεβού, ακόμη κι αν η ισχύς της παλιάς ταυτότητάς τους δεν έχει άμεσο πρόβλημα. Το αποτέλεσμα είναι ένα σύστημα που δοκιμάζεται καθημερινά.
Πόσο κοστίζει η νέα ταυτότητα
Η έκδοση του νέου δελτίου ταυτότητας συνοδεύεται από συγκεκριμένο κόστος, το οποίο πρέπει να έχει καλυφθεί πριν από την προσέλευση στο αστυνομικό τμήμα. Το βασικό παράβολο ανέρχεται στα 10 ευρώ και αφορά την κατασκευή του σώματος της ταυτότητας, την εκτύπωση, την προσωποποίηση και τη μεταφορά της με ασφαλείς διαδικασίες.
Για ορισμένες κοινωνικές ομάδες προβλέπεται μειωμένο κόστος. Οι πολύτεκνοι δικαιούνται παράβολο 5 ευρώ, αρκεί να προσκομίσουν το απαραίτητο αποδεικτικό έγγραφο. Επιπλέον, απαιτείται και ένσημο της Ελληνικής Αστυνομίας αξίας 0,50 ευρώ, το οποίο επικολλάται στην αίτηση που κατατίθεται κατά την ημέρα του ραντεβού.
Πώς γίνεται ο προγραμματισμός ραντεβού
Ο προγραμματισμός πραγματοποιείται αποκλειστικά ηλεκτρονικά και ακολουθεί συγκεκριμένη διαδικασία. Ο πολίτης επιλέγει πρώτα την Αρχή Έκδοσης που τον εξυπηρετεί, με βάση τη μόνιμη ή την προσωρινή κατοικία του, και στη συνέχεια διαλέγει ημερομηνία και ώρα από τα διαθέσιμα ραντεβού.
Τα περισσότερα προσωπικά στοιχεία αντλούνται αυτόματα από τα κρατικά μητρώα, μειώνοντας σημαντικά την ανάγκη για επιπλέον δικαιολογητικά. Σε περίπτωση που κάποια δεδομένα δεν είναι επικαιροποιημένα, υπάρχει η δυνατότητα διόρθωσης είτε επιτόπου είτε μέσω υπεύθυνης δήλωσης.
Με την ολοκλήρωση της διαδικασίας, αποστέλλεται ηλεκτρονικό μήνυμα επιβεβαίωσης, το οποίο περιλαμβάνει όλες τις απαραίτητες πληροφορίες για το ραντεβού, καθώς και τα στοιχεία επικοινωνίας της αρμόδιας υπηρεσίας. Αξίζει να σημειωθεί ότι το ραντεβού μπορεί να ακυρωθεί ή να μεταφερθεί έως και μία ώρα πριν από την προκαθορισμένη ώρα, ενώ το σύστημα αποστέλλει και αυτοματοποιημένες υπενθυμίσεις.
Σε περιπτώσεις απώλειας ή κλοπής ταυτότητας, η διαδικασία διαφοροποιείται και ο προγραμματισμός γίνεται τηλεφωνικά με το αστυνομικό τμήμα που είναι αρμόδιο για την περιοχή.
Διαβατήρια: Νέα εποχή, νέοι κανόνες
Παράλληλα με τις ταυτότητες, σημαντικές αλλαγές εφαρμόζονται και στην έκδοση διαβατηρίων. Η διαδικασία έχει περάσει σε ψηφιακή φάση, με στόχο την ταχύτερη εξυπηρέτηση και τη δραστική μείωση της γραφειοκρατίας. Το νέο σύστημα επιτρέπει την ηλεκτρονική διακίνηση δικαιολογητικών, γεγονός που μειώνει καθυστερήσεις και σφάλματα.
Τα οφέλη είναι πολλαπλά: ο χρόνος επεξεργασίας των αιτήσεων περιορίζεται κατά μία έως δύο ημέρες, οι απορρίψεις μειώνονται χάρη στην αυτόματη προσυμπλήρωση στοιχείων, ενώ καταργούνται πολλά έντυπα έγγραφα και έξοδα ταχυμεταφοράς. Επιπλέον, η ασφάλεια ενισχύεται μέσω της ψηφιακής λήψης φωτογραφιών υψηλής ποιότητας.
Η νέα διαδικασία τέθηκε σε εφαρμογή στα τέλη του 2025, με μεταβατική περίοδο παράλληλης λειτουργίας του παλαιού συστήματος έως τα τέλη Ιανουαρίου 2026, ώστε η μετάβαση να γίνει ομαλά.
Το κρίσιμο «κλειδί» του 2026
Το πιο σημαντικό στοιχείο, ωστόσο, αφορά τη σύνδεση ταυτότητας και διαβατηρίου. Από τις 3 Αυγούστου 2026 και μετά, η έκδοση νέου διαβατηρίου θα προϋποθέτει υποχρεωτικά την κατοχή της νέας ταυτότητας. Αυτό σημαίνει ότι όσοι σκοπεύουν να ταξιδέψουν ή να ανανεώσουν τα έγγραφά τους τα επόμενα χρόνια, καλό είναι να κινηθούν έγκαιρα.
Με τα ραντεβού να εξαντλούνται και τις προθεσμίες να πλησιάζουν, ένα είναι βέβαιο: η αναμονή δεν είναι πλέον ασφαλής επιλογή. Οι επόμενοι μήνες θα είναι καθοριστικοί για όσους θέλουν να αποφύγουν ταλαιπωρία και απρόοπτα.
