Μια δικαστική απόφαση που ήδη προκαλεί έντονες συζητήσεις στον τραπεζικό και νομικό κόσμο έρχεται από την Πάτρα, δημιουργώντας νέα δεδομένα για χιλιάδες δανειολήπτες που βρίσκονται αντιμέτωποι με πλειστηριασμούς ακινήτων από funds.
Το Μονομελές Πρωτοδικείο Αχαΐας προχώρησε στην αναστολή πλειστηριασμού κύριας κατοικίας συνταξιούχου οφειλέτη, κρίνοντας ότι υπήρχε σοβαρό νομικό ζήτημα στη διαδικασία μεταβίβασης του δανείου από την τράπεζα προς fund. Η υπόθεση αφορά διαμέρισμα στο κέντρο της Πάτρας, το οποίο κινδύνευε να χαθεί για οφειλή που έφτανε τις 250.000 ευρώ.
Η εξέλιξη θεωρείται ιδιαίτερα σημαντική, καθώς νομικοί κύκλοι εκτιμούν ότι μπορεί να αποτελέσει “κλειδί” και για άλλες παρόμοιες υποθέσεις σε ολόκληρη τη χώρα, ειδικά σε μια περίοδο όπου οι ηλεκτρονικοί πλειστηριασμοί συνεχίζονται με έντονους ρυθμούς.
Το σημείο που «τίναξε στον αέρα» τον πλειστηριασμό
Σύμφωνα με το σκεπτικό της απόφασης, το Δικαστήριο διαπίστωσε ότι στη σύμβαση πώλησης και μεταβίβασης του δανείου δεν υπήρχε σαφής αναφορά στο ποσό που καταβλήθηκε από το fund προς την τράπεζα για την αγορά της απαίτησης.
Το στοιχείο αυτό κρίθηκε κομβικό, καθώς θεωρήθηκε ότι η σύμβαση παρουσίαζε ουσιώδη έλλειψη, η οποία επηρεάζει τη νομιμότητα της μεταβίβασης. Επιπλέον, τα σχετικά έγγραφα που θα μπορούσαν να αποδεικνύουν το τίμημα της αγοραπωλησίας δεν είχαν κατατεθεί στο Ενεχυροφυλάκειο Αθηνών, ούτε προσκομίστηκαν κατά τη διαδικασία έκδοσης διαταγής πληρωμής.
Με βάση αυτά τα δεδομένα, το Δικαστήριο έκρινε ότι η μεταβίβαση της απαίτησης δεν ολοκληρώθηκε νόμιμα, με αποτέλεσμα το fund να μην θεωρείται δικαιούχος της οφειλής και συνεπώς να μην μπορεί να προχωρήσει νόμιμα σε κατάσχεση και πλειστηριασμό του ακινήτου.
Νέα δεδομένα για χιλιάδες «κόκκινα» δάνεια
Η συγκεκριμένη υπόθεση αποκτά ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα, καθώς τα τελευταία χρόνια τεράστιος όγκος “κόκκινων” δανείων έχει μεταφερθεί από τις τράπεζες σε επενδυτικά funds μέσω τιτλοποιήσεων.
Εκτιμάται ότι μεγάλο ποσοστό των προβληματικών δανείων των ελληνικών τραπεζών έχει ήδη περάσει σε εταιρείες διαχείρισης και επενδυτικά σχήματα του εξωτερικού, τα οποία επιχειρούν να ανακτήσουν οφειλές μέσω ρυθμίσεων, κατασχέσεων και πλειστηριασμών.
Η απόφαση του Πρωτοδικείου Πατρών, ωστόσο, φαίνεται να ανοίγει “παράθυρο” αμφισβήτησης για τον τρόπο με τον οποίο έγιναν αρκετές από αυτές τις μεταβιβάσεις.
Νομικοί που ασχολούνται με υποθέσεις υπερχρεωμένων νοικοκυριών εκτιμούν ότι εφόσον διαπιστωθούν αντίστοιχες παραλείψεις και σε άλλες συμβάσεις, θα μπορούσαν να υπάρξουν νέες προσφυγές δανειοληπτών με στόχο την ακύρωση πράξεων αναγκαστικής εκτέλεσης.
Η απόφαση που μπορεί να γίνει νομολογιακό προηγούμενο
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και η εκτίμηση ότι η συγκεκριμένη δικαστική κρίση ενδέχεται να αποτελέσει σοβαρό νομολογιακό προηγούμενο για ανάλογες υποθέσεις στο μέλλον.
Το Δικαστήριο ουσιαστικά έκρινε ότι όταν δεν τηρούνται συγκεκριμένες προϋποθέσεις που προβλέπονται από τη νομοθεσία και τις σχετικές υπουργικές αποφάσεις, η ίδια η σύμβαση μεταβίβασης μπορεί να θεωρηθεί άκυρη.
Αυτό σημαίνει ότι δεν αμφισβητείται μόνο η διαδικασία του πλειστηριασμού, αλλά ακόμη και η ίδια η δυνατότητα του fund να εμφανίζεται ως νόμιμος δικαιούχος της απαίτησης.
Η απόφαση ήδη συζητείται έντονα στους νομικούς κύκλους, καθώς θεωρείται από τις πρώτες στην Ελλάδα που στηρίζονται τόσο ξεκάθαρα στη συγκεκριμένη αιτιολογία.
«Καμπανάκι» για τους ηλεκτρονικούς πλειστηριασμούς
Την υπόθεση χειρίστηκε ο Πατρινός δικηγόρος Χρήστος Λιαρομμάτης, ο οποίος χαρακτήρισε την απόφαση ιδιαίτερα σημαντική για τους δανειολήπτες που βρίσκονται αντιμέτωποι με funds και πλειστηριασμούς.
Ο ίδιος υποστήριξε ότι η απόφαση εφαρμόζει με ακρίβεια το ισχύον νομικό πλαίσιο και τις προβλέψεις που σχετίζονται με τις μεταβιβάσεις απαιτήσεων, επισημαίνοντας ότι θα μπορούσε να επηρεάσει και άλλες δικαστικές υποθέσεις.
Παράλληλα, άσκησε σκληρή κριτική στο σύστημα των ηλεκτρονικών πλειστηριασμών, υποστηρίζοντας ότι δημιουργούνται σοβαρά ζητήματα διαφάνειας και δημοσιότητας της διαδικασίας.
Σύμφωνα με τον ίδιο, οι ηλεκτρονικοί πλειστηριασμοί εφαρμόζονται σχεδόν αποκλειστικά στην Ελλάδα και την Κύπρο, ενώ στις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες διατηρείται το σύστημα των φυσικών ή μεικτών πλειστηριασμών.
Funds και αγορά ακινήτων: Το νέο πρόβλημα
Την ίδια ώρα, ενδιαφέρον παρουσιάζουν και τα στοιχεία που δείχνουν ότι μεγάλο ποσοστό των πλειστηριασμών εμφανίζεται πλέον άγονο.
Όπως επισημαίνεται, εταιρείες που συνδέονται με funds έχουν ήδη αποκτήσει τεράστιο αριθμό ακινήτων τα τελευταία χρόνια, με αποτέλεσμα να δυσκολεύονται πλέον να τα διαθέσουν ξανά στην αγορά.
Η κατάσταση αυτή φαίνεται να δημιουργεί νέα δεδομένα τόσο στην αγορά ακινήτων όσο και στη στρατηγική διαχείρισης των “κόκκινων” δανείων από τα funds.
Σε κάθε περίπτωση, η απόφαση του Δικαστηρίου της Πάτρας θεωρείται ήδη μια από τις σημαντικότερες εξελίξεις των τελευταίων μηνών γύρω από τους πλειστηριασμούς πρώτης κατοικίας και αναμένεται να προκαλέσει νέο κύμα νομικών διεκδικήσεων από δανειολήπτες σε όλη τη χώρα.
