Στο επίκεντρο μπαίνει ξανά η Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων (ΕΑΣ), καθώς η επικείμενη πρότυπη δίκη στο Ελεγκτικό Συνέδριο αναμένεται να κρίνει αν ο τρόπος με τον οποίο επιβάλλεται σήμερα η κράτηση είναι νόμιμος ή αν δημιουργεί αδικίες σε βάρος χιλιάδων συνταξιούχων. Η υπόθεση θεωρείται ιδιαίτερα σημαντική, καθώς μπορεί να οδηγήσει όχι μόνο σε αυξήσεις στις καθαρές συντάξεις, αλλά και σε διεκδίκηση αναδρομικών ποσών για περίπου 400.000 δικαιούχους.
Η συζήτηση έχει προγραμματιστεί για τις 10 Ιουνίου και ήδη προκαλεί έντονο ενδιαφέρον στους συνταξιούχους που παρακολουθούν στενά τις εξελίξεις, καθώς το αποτέλεσμα της απόφασης μπορεί να επηρεάσει άμεσα το ποσό που λαμβάνουν κάθε μήνα.
Το κρίσιμο ερώτημα που θα κρίνει τις συντάξεις
Στην ουσία της υπόθεσης βρίσκεται ο τρόπος υπολογισμού της ΕΑΣ. Σήμερα η εισφορά επιβάλλεται πάνω στο συνολικό ποσό της κύριας σύνταξης όταν αυτή ξεπερνά τα 1.400 ευρώ. Ωστόσο, η προσφυγή που έφτασε στο Ελεγκτικό Συνέδριο υποστηρίζει ότι η κράτηση θα έπρεπε να εφαρμόζεται μόνο στο τμήμα της σύνταξης που υπερβαίνει αυτό το όριο.
Η υπόθεση ξεκίνησε μετά από αγωγή πολιτικού συνταξιούχου, ο οποίος διεκδικεί επιστροφή χρημάτων από κρατήσεις που του έγιναν το 2019. Ο ίδιος υποστηρίζει ότι το κράτος παρακράτησε μεγαλύτερα ποσά από όσα προβλέπει η αρχή της αναλογικότητας, καθώς η εισφορά επιβλήθηκε στο σύνολο της σύνταξής του και όχι μόνο στο υπερβάλλον ποσό πάνω από τα 1.400 ευρώ.
Η εξέλιξη αυτή έχει προκαλέσει μεγάλη κινητικότητα, καθώς αν το δικαστήριο δικαιώσει τον προσφεύγοντα, τότε ενδέχεται να αλλάξει συνολικά ο τρόπος εφαρμογής της ΕΑΣ για χιλιάδες συνταξιούχους.
Ποιες αυξήσεις μπορεί να δουν οι συνταξιούχοι
Το ενδεχόμενο αλλαγής στον τρόπο υπολογισμού της κράτησης δημιουργεί προσδοκίες για αυξήσεις στις καθαρές αποδοχές των συνταξιούχων που λαμβάνουν μεσαίες και υψηλές συντάξεις.
Σύμφωνα με εκτιμήσεις, όσοι λαμβάνουν συντάξεις από 1.450 έως 1.650 ευρώ μπορεί να δουν όφελος που θα κινείται κοντά στα 20 ευρώ τον μήνα. Σε μεγαλύτερες συντάξεις, όμως, η διαφορά ενδέχεται να είναι πολύ πιο αισθητή.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί σύνταξη ύψους 2.000 ευρώ. Με το ισχύον σύστημα η εισφορά επιβάλλεται σε ολόκληρο το ποσό, ενώ αν εφαρμοστεί διαφορετικός τρόπος υπολογισμού, τότε η ΕΑΣ θα αφορά μόνο τα 600 ευρώ που υπερβαίνουν το όριο των 1.400 ευρώ. Αυτό πρακτικά θα οδηγούσε σε αισθητά μικρότερη παρακράτηση και συνεπώς σε υψηλότερο καθαρό ποσό κάθε μήνα.
Για συνταξιούχους με ακόμη υψηλότερες αποδοχές, οι μηνιαίες αυξήσεις θα μπορούσαν να ξεπεράσουν ακόμη και τα 100 ευρώ, ανάλογα με το ύψος της σύνταξης και το ποσοστό της κράτησης που εφαρμόζεται.
Αναδρομικά στο τραπέζι μετά την απόφαση
Το μεγαλύτερο ενδιαφέρον, πάντως, δεν περιορίζεται μόνο στις πιθανές αυξήσεις στις μελλοντικές πληρωμές. Η υπόθεση ανοίγει παράλληλα και συζήτηση για πιθανές επιστροφές χρημάτων από παλαιότερες κρατήσεις.
Εφόσον το Ελεγκτικό Συνέδριο κρίνει ότι ο σημερινός τρόπος επιβολής της ΕΑΣ είναι λανθασμένος ή δυσανάλογος, τότε μπορεί να δημιουργηθεί βάση για διεκδικήσεις αναδρομικών από όσους επιβαρύνθηκαν με μεγαλύτερες κρατήσεις τα προηγούμενα χρόνια.
Το ύψος των πιθανών αναδρομικών θα εξαρτηθεί από το χρονικό διάστημα που θα αναγνωρίσει η δικαστική απόφαση, αλλά και από το ύψος της σύνταξης κάθε δικαιούχου. Σε αρκετές περιπτώσεις, τα ποσά που ενδέχεται να προκύψουν δεν αποκλείεται να είναι σημαντικά.
Γιατί η υπόθεση θεωρείται τόσο σημαντική
Η δίκη της 10ης Ιουνίου θεωρείται κομβικής σημασίας για το ασφαλιστικό σύστημα, καθώς αγγίζει ένα θέμα που αφορά άμεσα εκατοντάδες χιλιάδες συνταξιούχους του Δημοσίου αλλά και γενικότερα όσους υπόκεινται στην ΕΑΣ.
Παράλληλα, η απόφαση του Ελεγκτικού Συνεδρίου μπορεί να αποτελέσει «οδηγό» και για μελλοντικές δικαστικές εξελίξεις σχετικά με κρατήσεις και περικοπές συντάξεων, ειδικά σε μια περίοδο όπου αυξάνεται η πίεση για αποκατάσταση απωλειών που υπέστησαν οι συνταξιούχοι τα προηγούμενα χρόνια.
Το ενδιαφέρον πλέον στρέφεται στην τελική κρίση του δικαστηρίου, καθώς από αυτή θα εξαρτηθεί αν θα υπάρξει νέα παρέμβαση στο καθεστώς της ΕΑΣ και αν τελικά χιλιάδες συνταξιούχοι θα δουν ουσιαστική ενίσχυση στο εισόδημά τους.
