Ποιοι ασφαλισμένοι του πρώην ΟΑΕΕ μπορούν να βγουν στη σύνταξη στα 62. Πώς τα πλασματικά έτη συμπληρώνουν τα 40 χρόνια ασφάλισης και αλλάζουν τον χρόνο εξόδου.
Η προοπτική συνταξιοδότησης πριν από τα γενικά όρια ηλικίας εξακολουθεί να απασχολεί χιλιάδες ασφαλισμένους. Για πολλούς ελεύθερους επαγγελματίες που ήταν ασφαλισμένοι στον πρώην ΟΑΕΕ, υπάρχει ακόμη ένα «παράθυρο» που επιτρέπει την έξοδο από την εργασία στο 62ο έτος της ηλικίας τους. Ωστόσο, η δυνατότητα αυτή δεν είναι αυτόματη: προϋποθέτει τη συμπλήρωση 40 ετών ασφάλισης.
Σε αυτό το σημείο μπαίνουν στο παιχνίδι τα λεγόμενα πλασματικά έτη, ένας μηχανισμός που μπορεί να κάνει τη διαφορά ανάμεσα σε μια σύνταξη στα 62 και σε αρκετά χρόνια επιπλέον εργασίας.
Το «κλειδί» για σύνταξη στα 62
Η βασική προϋπόθεση για τους ασφαλισμένους του πρώην ΟΑΕΕ είναι συγκεκριμένη:
να έχουν συμπληρώσει 40 έτη ασφάλισης όταν φτάσουν στο 62ο έτος της ηλικίας τους.
Αν οι δύο αυτές προϋποθέσεις συνυπάρχουν, τότε ο ασφαλισμένος μπορεί να υποβάλει αίτηση συνταξιοδότησης και να αποχωρήσει από την εργασία χωρίς να χρειαστεί να περιμένει τα υψηλότερα όρια ηλικίας που προβλέπει η γενική νομοθεσία.
Το πρόβλημα είναι ότι πολλοί ασφαλισμένοι φτάνουν στα 62 χωρίς να έχουν συγκεντρώσει τον απαιτούμενο χρόνο ασφάλισης. Σε αυτές τις περιπτώσεις, η λύση μπορεί να βρεθεί μέσω της αναγνώρισης πλασματικού χρόνου.
Παράδειγμα που απασχολεί πολλούς ασφαλισμένους
Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση ενός επαγγελματία ηλικίας 57 ετών, πατέρα δύο παιδιών, ο οποίος διαθέτει σήμερα περίπου 32 χρόνια ασφάλισης και συνεχίζει να εργάζεται.
Το βασικό ερώτημα που τίθεται είναι αν μπορεί να αποχωρήσει από την εργασία του όταν φτάσει στα 62.
Αν ο ασφαλισμένος συνεχίσει κανονικά τη δραστηριότητά του μέχρι τότε, εκτιμάται ότι θα έχει συγκεντρώσει περίπου 37 έτη ασφάλισης. Αυτό σημαίνει ότι θα υπολείπονται περίπου τρία χρόνια για να συμπληρώσει τον απαιτούμενο χρόνο των 40 ετών.
Εδώ ακριβώς βρίσκεται το σημείο που μπορεί να αλλάξει όλο το συνταξιοδοτικό σενάριο.
Τα πλασματικά έτη που «ξεκλειδώνουν» τη σύνταξη
Η νομοθεσία δίνει τη δυνατότητα στους ασφαλισμένους να αναγνωρίσουν ορισμένες περιόδους ως χρόνο ασφάλισης. Οι πιο συνηθισμένες κατηγορίες πλασματικού χρόνου είναι:
-
χρόνος ανατροφής παιδιών
-
στρατιωτική θητεία
-
σπουδές
-
κενά διαστήματα ασφάλισης
-
χρόνος ανεργίας ή ασθένειας (υπό προϋποθέσεις)
Στην περίπτωση του 57χρονου ασφαλισμένου, η αναγνώριση περίπου τριών ετών πλασματικού χρόνου – για παράδειγμα από τα παιδιά ή από τη στρατιωτική θητεία – θα μπορούσε να συμπληρώσει τα 40 απαιτούμενα έτη ασφάλισης.
Με αυτόν τον τρόπο, όταν συμπληρώσει το 62ο έτος της ηλικίας του, θα έχει τις προϋποθέσεις για να καταθέσει αίτηση συνταξιοδότησης.
Τι συμβαίνει αν δεν γίνει αναγνώριση
Η επιλογή να μην αξιοποιηθεί ο πλασματικός χρόνος μπορεί να έχει σημαντικές συνέπειες για τον χρόνο εξόδου από την εργασία.
Αν ο ασφαλισμένος δεν συμπληρώσει τα 40 χρόνια ασφάλισης μέχρι τα 62, τότε δεν θα μπορεί να αξιοποιήσει το συγκεκριμένο ευνοϊκό όριο ηλικίας. Σε αυτή την περίπτωση, η συνταξιοδότησή του μεταφέρεται στα γενικά όρια ηλικίας που προβλέπει το ισχύον ασφαλιστικό σύστημα.
Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι μπορεί να χρειαστεί να παραμείνει στην αγορά εργασίας για αρκετά ακόμη χρόνια πριν αποκτήσει δικαίωμα πλήρους σύνταξης.
Γιατί τα πλασματικά χρόνια έχουν τόσο μεγάλη σημασία
Τα πλασματικά έτη αποτελούν ένα από τα πιο ισχυρά εργαλεία που διαθέτουν οι ασφαλισμένοι για να διαμορφώσουν τον χρόνο συνταξιοδότησής τους.
Σε πολλές περιπτώσεις, ακόμη και δύο ή τρία χρόνια αναγνώρισης μπορούν να:
-
επισπεύσουν σημαντικά την έξοδο από την εργασία
-
μειώσουν την αναμονή για συνταξιοδότηση
-
επιτρέψουν τη θεμελίωση δικαιώματος σε ευνοϊκότερο όριο ηλικίας
Για αυτόν τον λόγο, πολλοί ειδικοί στο ασφαλιστικό τονίζουν ότι η έγκαιρη διερεύνηση των διαθέσιμων επιλογών είναι κρίσιμη.
Τι πρέπει να προσέξουν οι ασφαλισμένοι
Όσοι βρίσκονται κοντά στα 62 και δεν έχουν ακόμη συμπληρώσει τα 40 χρόνια ασφάλισης καλό είναι να εξετάσουν προσεκτικά τις δυνατότητες που τους δίνει η νομοθεσία.
Η αναγνώριση πλασματικού χρόνου δεν είναι πάντα αυτόματη και συνήθως απαιτεί εξαγορά, δηλαδή την καταβολή συγκεκριμένου ποσού εισφορών.
Παρόλα αυτά, για πολλούς ασφαλισμένους το κόστος αυτό μπορεί να αποδειχθεί μικρότερο από το οικονομικό και προσωπικό κόστος της παραμονής στην εργασία για αρκετά επιπλέον χρόνια.
Ένα εργαλείο που μπορεί να αλλάξει τον σχεδιασμό συνταξιοδότησης
Το παράδειγμα του 57χρονου επαγγελματία δείχνει πόσο σημαντικό είναι να εξετάζεται εγκαίρως ο συνολικός χρόνος ασφάλισης. Μερικά χρόνια που λείπουν μπορεί να φαίνονται μικρό εμπόδιο, όμως χωρίς τη σωστή αξιοποίηση των διαθέσιμων εργαλείων μπορεί να οδηγήσουν σε σημαντική καθυστέρηση της συνταξιοδότησης.
Για χιλιάδες ασφαλισμένους του πρώην ΟΑΕΕ, τα πλασματικά έτη δεν αποτελούν απλώς μια τεχνική λεπτομέρεια της νομοθεσίας. Αντίθετα, μπορεί να είναι ο παράγοντας που θα καθορίσει αν θα φύγουν στη σύνταξη στα 62 ή αρκετά χρόνια αργότερα.
